ΕΚΚΛΗΣΙΑ
της
ΕΛΛΑΔΟΣ
και ΜΕΣΑ
ΜΑΖΙΚΗΣ
ΕΝΗΜΕΡΩΣΗΣ.
www.Apodimos.com
Τα
γεγονότα
που
παρουσιάζονται
συνεχώς
από τα
ΜΜΕ
και
αφορούν
την
Ορθόδοξη
Εκκλησία
και
ιδιαίτερα
την
Εκκλησία
της
Ελλάδος,
μας
έχουν
προβληματίσει
και
για τους
στόχους
που
έχουν
και από
προέχονται.
Έχοντας
υπ’ όψη
μας
την
κατάσταση
που
επικρατεί
αφ’ ενός
μεν στα
ελληνικά
Μέσα
Μαζικής
Ενημέρωσης
και
αφετέρου
την
αναγκαιότητα
που
υπάρχει
για την
δημιουργία
ενός
εύρωστου
και
δυνατού
ΜΜΕ για
την
Εκκλησία
της
Ελλάδος
έτσι
ώστε
όλοι οι
Έλληνες
και όλοι
οι
χριστιανοί
ορθόδοξοι
, να
γεύονται
την
σωστή
και
πραγματική
είδηση,
σας
παρουσιάζουμε
το πιο
κάτω
άρθρο ,
εις
μνήμη
των
φίλων
μου και
δασκάλων
μου, σε
θέματα
δημοσιογραφίας
Κώστα
Σισμάνη
και
Δημήτρη
Γιανναράκου
που
πάντα
στις
συνεργασίες
μας
έλεγε,
πρόσεχε
πολύ
«μια
εικόνα
αξίζει
χίλιες
λέξεις».
Το άρθρο
αυτό που
σας
παρουσιάζουμε,
το
έγραψε
ο
δημοσιογράφος
κ. Β. Α.
Λαμπρόπουλος
, αφορά
την
Εκκλησία
της
Ελλάδος
και τα
ΜΜΕ
.
Εκκλησία
της
Ελλάδος
και Μέσα
Μαζικής
Ενημέρωσης.
Γράφει ο
Β. Α.
ΛΑΜΠΡΟΠΟΥΛΟΣ
Η
ποιότητα
Η
εκκλησιαστική
συντάκτρια
μεγάλου
τηλεοπτικού
σταθμού
εκφωνεί
την
είδηση
από
εκκλησιαστική
εκδήλωση
και
περιγράφει:
«Ο
σεβασμιότατος
Οικουμενικός
Πατριάρχης
Παναγιώτατος
κύριος
Βαρθολομαίος...».
Ένας
άλλος
μας
εξηγεί,
ότι στη
«λειτουργία
που θα
γίνει,
αλλά και
στην
ιερή...
ακολουθία»...
Και
περισπούδαστος
αναλυτής
σε
συζήτηση,
που
διευθύνει,
δεν
κατανοεί
τη
διαφορά
μεταξύ
της
Θρησκείας
και της
Εκκλησίας,
κάθε
φόρα που
αναφέρεται
στο
θέμα,
που
αναπτύσσει…
Επί ώρες
θα
μπορούσα
να
μιλώ για
τέτοια
ευτράπελα,
για να
περιγράψω
σολικισμούς,
βερμπαλισμούς,
ανοησίες,
άγνοια
ορολογίας,
μη
προσέγγιση
του
ρεπορτάζ,
στερεότυπες
εκφράσεις
και
έλλειψη
εξειδίκευσης
στο
λεγόμενο
«εκκλησιαστικό»,
το οποίο
έχει
τόσες
πολλές
πλευρές,
ώστε οι
δυσκολίες
του
είναι
φανερές.
Το
εκκλησιαστικό
ρεπορτάζ
είναι
απ' όλα,
γιατί
η
Εκκλησία
αγγίζει
την
πολιτική,
περιέχει
κοινωνιολογικά
φαινόμενα,
οικονομικά,
φιλοσοφικά,
επιστημονικά,
στοιχεία
αρχιτεκτονικής,
εικαστικής
τέχνης,
καλλιτεχνικά,
γραμματείας,
λογοτεχνίας...
Συνυπάρχει
με τον
άνθρωπο,
για τον
άνθρωπο
και,
επομένως,
είναι
ζώσα
πραγματικότητα
της
κοινωνίας.
Το
εκκλησιαστικό
ρεπορτάζ
είναι
ένα
πολυδιάστατο
δημοσιογραφικό
είδος.
Το
ρεπορτάζ
Δεν
είναι
μακρυά η
εποχή,
που
πολλοί
δημοσιογράφοι
- ίσως
και
ευρισκόμενοι
μεταξύ
μας -
θεωρούσαν
το
εκκλησιαστικό
ρεπορτάζ
παρακατιανό.
Σας
διαβεβαιώ
όμως,
ότι
την ίδια
περίοδο
τα
εκκλησιαστικά
ζητήματα
και
πτυχές
της
δραστηριότητας
της
Εκκλησίας,
γινόντουσαν
πρωτοσέλιδα,
τότε που
δεν
κυριαρχούσαν
το
ταμπλόιντ
και η
ηλεκτρονική
υπερβολή.
Η
εκχώρηση
του
πρωτοσέλιδου
ήταν
σημαντική
δημοσιογραφική
υπόθεση,
όχι μόνο
ζήτημα
εμπορικό.
Σημειώνω
εμφαντικά,
ότι
το 1980
στις
εργασίες
του
Θεολογικού
Διαλόγου
των δύο
Εκκλησιών,
Ορθοδόξου
και
Καθολικής,
που
έγινε
στην
Πάτμο
και τη
Ρόδο,
μονάχα
τρεις
δημοσιογράφοι
παρακολουθήσαμε
το
γεγονός.
Και από
τους δυο
κρατικούς
τηλεοπτικούς
σταθμούς
μόνο
η ΥΕΝΕΔ
έστειλε
συνεργείο,
επειδή
βρισκόμουν
στη Ρόδο
και
ήμουν
συνεργάτης
της και
ένας
από τους
έξι
συντελεστές
της
εκπομπής
«Πρόσωπα
και
Πράγματα».
Δηλαδή,
χρειάστηκε
μέσο.
Μου
έκαναν…
χάρη,
ο τότε
διευθυντής
ειδήσεων
και
επικαίρων
Κώστας
Σισμάνης
και ο
επικεφαλής
της
εκπομπής
Ιάσων
Μοσχοβίτης.
Αργότερα,
βέβαια,
το
θέμα
απόκτησε
ενδιαφέρον
για όλα
τα Μέσα
Ενημέρωσης
και αποτέλεσε
κοσμικό
γεγονός,
για
δημοσιογραφούντες
ή
δημοσιογραφούσες
στον
Τύπο.
Οι
καιροί
γυρίσανε
και
το
εκκλησιαστικό
ρεπορτάζ
ήρθε
στην
πρώτη
γραμμή.
Οι
εποχές
αλλάξανε,
η
ανάγκη
καλύψεως
μεγάλου
χρόνου
στη
ραδιοφωνία
και την
τηλοψία,
η
εικονική
πραγματικότητα
και η
υποβάθμιση
της
αναγνωστικής
αντίληψης,
ανέδειξαν
και το
εκκλησιαστικό
ρεπορτάζ,
μαζί με
την
σκανδαλοθηρία
και την
υπερβολή.
Τώρα μ'
αυτό
ασχολούνται
πολιτικοί
συντάκτες,
διευθυντές
εφημερίδων,
σχολιαστές,
αναλυτές
και
φιλοξενούμενοι
αρθρογράφοι.
Είναι
δημοσιογραφικό
είδος
που
«πουλάει».
Παράλληλα
οι
άνθρωποι
της
Εκκλησίας
κατενόησαν,
ότι τα
Μέσα της
Ενημέρωσης
διαδραματίζουν
έντονο
ρόλο
στην
κοινωνία
και
πολλαπλασίασαν
την
εικονική
εντύπωση,
έτσι
ώστε η
κινέζικη
αντίληψη,
ότι
«μια
εικόνα
αξίζει
χίλιες
λέξεις»
να έχει
μεταλλαχθεί,
πως
«ένα τοκ
σόου
επηρεάζει
όσο όλες
οι
εφημερίδες
της
ημέρας».
Και η
παιδαγωγική
αντίληψη,
ότι η
επανάληψη
εμπεδώνει
την
γνώση,
μετατράπηκε
σε
συνταγή
ότι,
«η
ραδιοτηλεοπτική
επανάληψη
ανεβάζει
ή
κατεβάζει
κυβερνήσεις».
Μπορούμε,
μάλιστα,
για να
φέρουμε
τα
παραδείγματα
στη δική
μας
θεματική
ενότητα,
να πούμε
ότι τα
μέσα
ενημέρωσης
«το
βράδυ
κάνουν
διάκο
και το
πρωί τον
χειροτονούν
μητροπολίτη,
ή τον
βγάζουν
αρχιεπίσκοπο».
Η
επιρροή
Το
γενικό
θέμα του
Συνεδρίου
είναι
«Εκκλησία
και Μέσα
Ενημέρωσης».
Οι όψεις
του
ζητήματος
σ' αυτόν
τον
προβληματισμό
είναι
δύο:
-
Πώς
γίνεται
η
χρήση
των
Μέσων
Ενημέρωσης
από
την
Εκκλησία,
για
να
διαδραματίσει
το
δικό
της
ρόλο;
-
Πώς,
άλλες
δυνάμεις
-εξωτερικές-,
χρησιμοποιούν
τα
Μέσα
Ενημέρωσης,
για
να
επηρεάσουν
και
να
δημιουργήσουν
αυτό
που
λέμε
Κοινή
Γνώμη.
Κτίζουν
εντυπώσεις,
για
να
καθιερώσουν,
να
στηρίξουν,
να
αναδείξουν
ή να
φθείρουν
εκκλησιαστική
πρόσωπα.
Είναι
μια
πολιτική,
που
δοκιμάστηκε
πάρα
πολλές
φορές
στο
παρελθόν,
από
κομματικές
παρατάξεις.
Ακόμη
και
από
μυστικές
υπηρεσίες
Μεγάλων
Δυνάμεων.
Η χρήση
των
Μαζικών
Μέσων
είναι
μια
διαδικασία,
που
κάνει το
άσπρο
μαύρο
και
το μαύρο
ροζ.
Αποκαλύπτει
πτυχές,
που
βρίσκονται
στο
βάθος
του
ορίζοντα,
στην
σκιά ή
μειώνουν
πρόσωπα
που
βρίσκονται
στο
απυρόβλητο,
για να
εμφανίσουν
άλλα
ως καλά,
καλύτερα
ή
ισχυρά.
Η
προπαγάνδα
Υπάρχουν
πολλές
μέθοδοι:
Της
μισής
αλήθειας,
του
ολοκληρωμένου
ψέμματος-αλήθεια,
*της
βουβής
εικόνας,
η
μέθοδος
του
σάντουιτς,
όπου το
γεγονός
συνθλίβεται
ανάμεσα
από
περιγραφές-απόψεις
και
εκτιμήσεις,
των
στημένων
συνεντεύξεων,
των
αληθινών
δηλώσεων
προσωπικοτήτων
ως
έκφραση
της
κυρίαρχης
άποψης...
Σταματώ
εδώ,
για να
μη
μετατραπούμε
σε
συνέδριο
παραδημοσιογραφίας!
Η ηθική
αυτών
και
άλλων
περιπτώσεων,
αποτελεί
το
άλλοθι
ανήθικων
παρασκηνίων.
Με
ειδικές
διαδικασίες,
οι
οποίες
απαιτούν
συμμαχίες,
χρήμα,
καθημερινή
παρακολούθηση,
είναι,
επομένως,
δυνατή η
χειραγώγηση
της
Κοινής
Γνώμης,
η
δημιουργία
εικόνας,
η
διάθλαση
της ή
απόκρυψη
της. Το
πρόσχημα
των
Δημοσίων
Σχέσεων,
είναι
το
προπέτασμα
μιας
καλά
σκηνοθετημένης
έρπουσας
προπαγάνδας.
Χωρίς τα
χαρακτηριστικά
της
πρώτης:
Εντιμότητα,
αλήθεια
στοιχείων,
αγαθότητα
προθέσεων,
ελευθερία
επιλογής,
πειθώ,
ενεργοποίηση
της
λογικής,
και με
όλες τις
τεχνικής
της
δεύτερης:
Δημοσιοποίηση
της
μισής
αλήθειας,
απόκρυψη
στοιχείων
της
άλλης
άποψης,
έλλειψη
διαλόγου,
ρητορική
εμφάνιση,
καλλιέργεια
οπαδών
και
φίλων,
εξαγορά
Μέσων
και
Ανθρώπων,
εξαναγκαστική
πειθώ με
παρασκηνιακές
πιέσεις,
απειλές,
υποσχέσεις,
ενεργοποίηση
του
συναισθήματος,
που
τυφλώνει
την
σκέψη
και
διαλύει
το
διάλογο,
εντυπωσιακές
εμφανίσεις.
Αναπαλαιώσεις
Οι
διαδικασίες
αυτές
φαίνονται
σύγχρονες,
αλλά
ακολουθούν
την
παμπάλαια
γενική
θεωρία
του
κολλεγίου
προπαγάνδας
της
Καθολικής
Εκκλησίας
του
Μεσαίωνα,
τις
τεχνικές
του Λε
Μπον, τα
διαδοχικά
στάδια
ιδεολογικής
μετεκένωσης
απόψεων
με τη
μέθοδο
της
πλύσεως
εγκεφάλου
(άσπρα
κελιά)
της
περιόδου
του
ψυχρού
πολέμου,
όπως την
περιγράφει
ο
Άρθουρ
Καίσλερ
ή την
αποπληροφόρηση
από τη
ζοφερή
αφήγηση
των R.
H.
Shultz
και R.
Godson.
Θα
περίμενε
κάποιος,
ότι ο
πνευματικός
χώρος
των
Εκκλησιών
δεν έχει
ανάγκη
από
τέτοιες
πρακτικές.
Κυρίως η
δική μας
Εκκλησία,
η
οποία
βρέθηκε
και
βρίσκεται,
στη
διόπτρα
πολλών
ιδεολογικών-πνευματικών
αντιπάλων,
που δεν
αντιμετωπίζουν
με
διαλεκτικές
προθέσεις
τη
θεολογία
της. Και
όμως η
Ορθόδοξη
Εκκλησία
αντιγράφει
αυτές
τις
μεθόδους
από ξένα
πρότυπα
και
κάποτε-κάποτε
με
εντάσεις
και
παρασκήνια,
σαν τις
βυζαντινές
ίντριγκες
ή
παρόμοιες,
που
ζήσαμε
τα
τελευταία
εβδομήντα
χρόνια
στη
μαρξιστική
νομενκλατούρα
και τώρα
φωτίζεται.
Θα μου
πείτε:
Δηλαδή,
τα Μέσα
Ενημέρωσης
είναι
εχθρός
μας;
Είναι
όργανα
του «έξω
απ'
εδώ;»
Φυσικά,
όχι. Η
γοητεία
και η
χρησιμότητα
των
Μέσων
είναι
τεράστια,
τα
δούλεψα,
άλλωστε,
στα
πρώτα
χρόνια
τους ως
το 1992
και
έκανα
ραδιόφωνο
δεκαοκτώ
χρόνια.
Όχι,
τα
Μέσα
είναι
μια χαρά
και
μπορούν
να
καταστούν
όργανα
πνευματικής
αναγέννησης.
Η
χρήση
τους και
η
νοοτροπία
όσων
βρίσκονται
πίσω
άπλυτα
είναι
επικίνδυνα.
Η
χειραγώγηση
τους
από
«πνευματικές
μαφίες»,
καθιστούν
όργανα
ανθρώπους
της
Εκκλησίας,
πολιτικούς,
δημοσιογράφους
και
φιλόδοξους
νέους,
οι
οποίοι
θυσιάζουν
την ψυχή
τους,
για ό,τι
ήθελε
προκύψει.
Κακοδιαχείρηση
Η
φιλοδοξία,
άλλωστε,
συνεπικουρούμενη
από τη
ματαιοδοξία,
την
άγνοια
και τη
φιλοχρηματία
ανθρώπων
της
Εκκλησίας,
οδηγούν
στην
κακοδιαχείριση
των
Μέσων
Ενημέρωσης.
Αν,
μάλιστα,
αυτά όλα
συναντηθούν
με
την
εκδοτική
και
δημοσιογραφική
αμάθεια,
ή
σκοπιμότητα
μας
δίνουν
μια
πλαστή
γλαφυρή
εικόνα
ευφορίας
και
αναγέννησης,
η οποία
μπορεί,
μετά από
χρόνια,
να
αποκαλυφτεί
«φούσκα»,
«μαϊμού»
και
«εφιαλτική»,
καταλήγοντας
σε
κόστος
εθνικό,
θρησκευτικό
και
κοινωνικό.
Ένα
κόστος
που
έχει
διέξοδο
τη δική
μας
γνώση
και
άμυνα.
Αυτά
οδηγούν
στην
Ανάσταση
με την
ελπίδα,
ότι η
ανθρωπότητα
δεν
μπορεί
να
υποδουλωθεί,
γιατί,
καθώς
λέει ο
ποιητής:
«Του
κόσμου η
πιο
σωστή
στιγμή
σημαίνει
Ελευθερία»
,
κατά τον
Ελύτη.
Το άρθρο
αυτό του
Β. Α.
ΛΑΜΠΡΟΠΟΥΛΟΥ
δημοσίευσε
το
kalami.net
στις ΗΠΑ