Η ΟΜΙΛΙΑ του ΠΡΟΕΔΡΟΥ ΤΟΥ ΠΑΣΟΚ κ. ΓΙΩΡΓΟΥ Α. ΠΑΠΑΝΔΡΕΟΥ στην 7^η ΕΤΗΣΙΑ ΔΙΕΘΝΗ ΣΥΝΑΝΤΗΣΗ ΕΚΠΡΟΣΩΠΩΝ των ΜΚΟ στην ΓΛΑΣΚΩΒΗ .

www.Apodimos.com

Ο Πρόεδρος του ΠΑΣΟΚ και Πρόεδρος της Σοσιαλιστικής Διεθνούς, Γιώργος Α. Παπανδρέου, συμμετείχε στην 7η Ετήσια Διεθνή Συνάντηση Εκπροσώπων Μη Κυβερνητικών Οργανώσεων, η οποία πραγματοποιήθηκε με πρωτοβουλία της CIVICUS («2007 CIVICUS WORLD ASSEMBLY», 23 - 27 Μαΐου), στην Γλασκώβη. Ο κ. Παπανδρέου είχε πολλές και αξιοπρόσεκτες συναντήσεις με μέλη των ΜΚΟ και συζήτησε μαζί τους

Σ’ αυτή την Διεθνή Συνάντηση Εκπροσώπων Μη Κυβερνητικών Οργανώσεων. Στην ομιλία του, με θέμα: « Οι σχέσεις της κοινωνίας των πολιτών με τα πολιτικά κόμματα - Σύμμαχοι ή αντίπαλοι;» ο Γιώργος Α. Παπανδρέου, είπε τα εξής:

Η Ομιλία Γιώργου Α. Παπανδρέου στην 7η Ετήσια Διεθνή Συνάντηση Εκπροσώπων ΜΚΟ στην Γλασκόβη

Θα ήθελα, να αρχίσω κάνοντας μια ερώτηση. Γιατί βρίσκομαι εδώ; Προφανώς, γιατί ο Κούμι (Ναϊντού) με κάλεσε εδώ, εκ μέρους του Civicus. Αλλά επιπλέον, είμαι εδώ γιατί, με τον Κούμι, στην διάρκεια των χρόνων που πέρασαν, από τότε που συναντηθήκαμε στο Γιοχάνεσμπουργκ, ανταλλάξαμε πολλές ιδέες για τον τρόπο με τον οποίο μπορούμε, δουλεύοντας μαζί, να δυναμώσουμε την Δημοκρατία και την κοινωνία των πολιτών.

Θα άρχιζα, λοιπόν, λέγοντας, ναι, πιστεύω ότι, πρέπει να συνεργαστούμε.

Εγώ, όπως όλοι σας εδώ, πιστεύω ότι μπορούμε να κάνουμε την διαφορά σ' αυτόν τον κόσμο, μπορούμε να αλλάξουμε τον κόσμο. Νομίζω ότι, αλλιώς, δεν θα βρισκόμασταν εδώ.

Τι συμβαίνει, όμως, αν δεν προσπαθήσουμε; Οι αρχαίοι Έλληνες είχαν μια λέξη. «Ιδιώτη». Έτσι έλεγαν τον άνθρωπο που δεν συμμετείχε στα κοινά. Και η λέξη “idiot” στα αγγλικά, σημαίνει «ηλίθιος». Καταλαβαίνετε, λοιπόν, την σημασία τής μη συμμετοχής στα κοινά, στην αρχαιότητα.

Έχω δει, επίσης, από τη δική μου εμπειρία, τι σημαίνει να μην προσπαθούμε. Τότε αφήνουμε τον απολυταρχισμό να επικρατήσει. Στην δική μου προσωπική εμπειρία, όταν ήμουν 14-15 χρονών, είδα να συλλαμβάνουν τον πατέρα μου και να τον πηγαίνουν στη φυλακή με βίαιο τρόπο. Είχε φυλακιστεί δύο φορές στην ζωή του, κι ο παππούς μου, έξι φορές στην ζωή του, παλεύοντας για τη Δημοκρατία. Και τότε, γίναμε πρόσφυγες, φύγαμε από την Ελλάδα. Δούλεψα στο αντιστασιακό κίνημα, όταν ήμουν νεαρός φοιτητής.

Αλλά έχω δει, επίσης, τι μπορούμε να κάνουμε όταν υπερασπιζόμαστε την κοινωνία των πολιτών. Επιστρέφοντας στην Ελλάδα, δουλέψαμε για την εκπαίδευση, πηγαίνοντας από χωριό σε χωριό, εμπνευσμένοι από ανθρώπους, όπως ο Paolo Freire και το σουηδικό κίνημα εκπαίδευσης ενηλίκων, ενδυναμώνοντας τους πολίτες μας να γίνουν συμμετοχικοί και κάνοντας πιο ισχυρή την Δημοκρατία μας.

Είδα επίσης, όταν ήμουν υπουργός Εξωτερικών, την δύναμη της «λαϊκής διπλωματίας», όπως την λέγαμε τότε. Όταν συνέβη ένας σεισμός στην παλιά μας αντίπαλο, την Τουρκία, ως υπουργός Εξωτερικών, κάλεσα τους πολίτες μας να βοηθήσουν, δίνοντας ανθρωπιστική βοήθεια, να ξεπεράσουν τις διαφορές που μας χώριζαν, που μας κρατούσαν χώρια. Και η ανταπόκριση του λαού ήταν πάρα πολύ θετική. Είχαμε χιλιάδες πολίτες, που έδιναν αίμα για να βοηθήσουν τους σεισμόπληκτους Τούρκους. Και μια από τις πιο συγκινητικές στιγμές ήταν, όταν είδαμε στην τηλεόραση, έναν Έλληνα εθελοντή, να βγάζει ένα Τουρκόπουλο από τα συντρίμμια. Δουλέψαμε τότε με την κοινωνία των πολιτών και δημιουργήσουμε ένα κυβερνητικό τμήμα, για να υποστηρίζει την κοινωνία των πολιτών και την λαϊκή διπλωματία.

Τον πρώτο χρόνο υπήρξε μια έκθεση. Θα ήταν περίπου εκατό σελίδες, με τις δραστηριότητες, ανάμεσα στην Ελλάδα και την Τουρκία. Τον δεύτερο χρόνο, συναντήθηκα με το αρμόδιο τμήμα και τους ρώτησα, πού είναι η έκθεση; Μου απάντησαν ότι η έκθεση, θα μπορούσε να γραφτεί με μια φράση και μόνο: οι δραστηριότητες είναι τόσες πολλές, που δεν μπορούν να καταγραφούν όλες. Η κοινωνία των πολιτών είχε επικρατήσει. Η λαϊκή διπλωματία είχε επικρατήσει. Και αυτό, αποτελούσε μεγάλη αλλαγή στις ελληνοτουρκικές σχέσεις. Ήταν η κοινωνία των πολιτών, που έπαιξε μεγάλο ρόλο στην αλλαγή της ποιότητας της σχέσης μας με την γειτονική χώρα.

Αλλά αποκτήσαμε σχέσεις και δουλέψαμε με την κοινωνία των πολιτών παντού στα Βαλκάνια. Και στη σύγκρουση στο Κόσοβο. Συνεργαζόμουνα και ακόμα συνεργάζομαι, πολύ στενά, με αρκετές ομάδες της κοινωνίας των πολιτών, για την σύγκρουση στην Μέση Ανατολή. Και θέλω να συγχαρώ - ξέρω ότι βρίσκονται εδώ - τις γυναίκες, Παλαιστίνιες και Ισραηλινές όπως και άλλες γυναίκες σε όλον τον κόσμο, που δουλεύουν μέσα από την κοινωνία των πολιτών, για να φέρουν την ειρήνη στη Μέση Ανατολή. Είναι πραγματικά ηρωίδες, σε πολύ δύσκολους καιρούς.

Ποιες είναι οι προκλήσεις για μας;

Υπάρχει κάτι που, θα το έλεγα, «παράδοξο». Από τη μια, έχουμε τον πλούτο, την τεχνολογία, την γνώση, μέσα από τα οποία μπορούμε, όπως είπατε, να θέσουμε τέρμα στην φτώχεια, ή να θέσουμε τέρμα σε άλλα προβλήματα, να περιορίσουμε άλλα προβλήματα, είτε αυτά είναι η αλλαγή του κλίματος, είτε οι πανδημίες. Έχουμε τον πλούτο, έχουμε την τεχνολογία και την γνώση, ως ανθρωπότητα, να αντιμετωπίσουμε αυτά τα προβλήματα. Έχει συγκεντρωθεί, όμως, τόσο πολύ η εξουσία στα χέρια των λίγων, που οι πολίτες μας φοβούνται ότι τους λείπει η δύναμη, τους λείπει ο έλεγχος, ότι η κοινωνία μας δεν χαρακτηρίζεται μόνο από την διαφορετικότητα, αλλά είναι και κατακερματισμένη. Λείπει η οργανωμένη φωνή των πολιτών.

Εδώ, η πολιτική, η παραδοσιακή πολιτική και οι δημοκρατικοί μας θεσμοί, γίνονται έρμαια αυτής της συγκέντρωσης εξουσίας, αγοράζονται με λεφτά. Τα Μέσα Ενημέρωσης, αγοράζονται επίσης, ή συγκεντρώνονται στα χέρια των λίγων, και το κράτος υπονομεύεται από αυτήν την πάρα πολύ μεγάλη διεθνή συγκέντρωση της εξουσίας, ή από συγκεκριμένες πελατειακές ομάδες. Καθίστανται όμηροι οι θεσμοί - από την συγκέντρωση της εξουσίας - στα χέρια των λίγων. Και αυτό, βέβαια, έχει αντίκτυπο στα κόμματά μας. Αυτό σημαίνει ότι, όταν δεν έχουμε φωνή, όταν ο πολίτης νιώθει ότι δεν έχει φωνή, τότε δεν έχουμε δίκαιη κοινωνία. Τότε, έχουμε απογοήτευση. Τότε, έχουμε έλλειψη αξιοπρέπειας. Τότε, έχουμε ανισότητα. Και τότε, έχουμε φόβο.

Και πού βρίσκουν καταφύγιο οι άνθρωποι από τον φόβο;

Σε αυταρχικούς ηγέτες, σε ρατσιστές πολιτικούς, σε συντηρητικούς θρησκευτικούς ηγέτες, σε απολυταρχικές ιδεολογίες ή στην βία. Για αυτό, πρέπει να αναζωογονήσουμε τους δημοκρατικούς μας θεσμούς.

Και το δίλημμα είναι, να είναι οι δημοκρατικοί μας θεσμοί αυτόνομοι, ισχυροί, ή να είναι εξαρτημένοι; Να υπόκειται σε έλεγχο η εξουσία, ή να συγκεντρωθεί ακόμα περισσότερο στα χέρια των λίγων; Να ενδυναμώσουμε την συμμετοχή, ή να αφήνουμε ανυπεράσπιστους τους πολίτες μας στον κυνισμό; Να αναζωογονήσουμε τους θεσμούς μας, ή να τους αφήσουμε να υποκύψουν στην ιθύνουσα τάξη;

Εδώ είναι όπου μπορείτε να κάνετε την διαφορά. Η κοινωνία των πολιτών, των Μη Κυβερνητικών Οργανώσεων, μπορεί να κάνει την διαφορά, θέτοντας τα ζητήματα, μελετώντας τα ζητήματα, κάνοντας προτάσεις, εκπαιδεύοντας το κοινό, κάνοντας τα Μέσα Ενημέρωσης να ακούσουν, κάνοντας τους πολιτικούς να ακούσουν, εκπαιδεύοντας τους πολιτικούς, ανανεώνοντας την πολιτική, οργανώνοντας την κοινωνία, αναζωογονώντας την δημοκρατία και κτίζοντας μια παγκόσμια Δημοκρατία. Εδώ είναι όπου μπορούμε να συνεργαστούμε.

Μπορούμε να συνεργαστούμε, επίσης, σε πεδία όπως η αποπυρηνικοποίηση του κόσμου. Ο Γενικός Γραμματέας του ΟΗΕ, έκανε έκκληση για αποπυρηνικοποίηση. Μπορούμε να κάνουμε τα πυρηνικά όπλα να είναι παρελθόν. Για την αειφόρο ανάπτυξη και μια αειφόρο παγκόσμια κοινωνία.

Επιλύοντας τις συγκρούσεις και δουλεύοντας για την ειρήνη, όπου υπάρχουν συγκρούσεις και όπου υπάρχουν τείχη που ακόμα χωρίζουν τις κοινωνίες μας, όπως στην Ευρώπη και στην Κύπρο. Και το σημαντικότερο, να ενδυναμώσουμε την Δημοκρατία μέσα από την διαφάνεια, αναγκάζοντας τα κόμματα να λογοδοτούν, μέσα από νέες μορφές επικοινωνίας, νέες μορφές συμμετοχής. Να κάνουμε πειράματα, σε τοπικό επίπεδο, που να έχουν εφαρμογή σε παγκόσμιο επίπεδο. Να χρησιμοποιήσουμε τις παραδόσεις μας και να επαναφέρουμε την εμπιστοσύνη και την ελπίδα, για να εξαλειφθεί ο κυνισμός.

Αυτό που προσπαθώ να κάνω, ως ηγέτης της Σοσιαλιστικής Διεθνούς, αλλά και ως ηγέτης του κόμματός μου, είναι να αλλάξω την όψη ενός παραδοσιακού κόμματος, για να μπορέσουμε πραγματικά να ενδυναμώσουμε τους δημοκρατικούς μας θεσμούς, ώστε να λογοδοτούν, ώστε να δίνουν την δυνατότητα στους πολίτες να έχουν φωνή, να εγγυώνται την συμμετοχή. Σε αυτήν την κατεύθυνση, έχω εισάγει αρκετές καινοτομίες, πολλές από τις οποίες συνδέονται με τον τρόπο σκέψης, αν θέλετε, αλλά και με τις δραστηριότητες και τις πρωτοβουλίες των Μη Κυβερνητικών Οργανώσεων. Ένα ανοικτό κόμμα, πρώτα απ' όλα. Δεν χρειάζεται να είσαι μέλος. Μπορεί να ψηφίσει οποιοδήποτε μέλος της κοινωνίας. Ανοικτή συμμετοχή, λοιπόν. Διαφάνεια στις αποφάσεις. Οι πολίτες πρέπει να βλέπουν όλες τις αποφάσεις. Ποσόστωση για την συμμετοχή των δύο φύλων, που εγγυάται θέσεις εξουσίας για τις γυναίκες στα κόμματά μας. Στο δικό μας κόμμα, έχουμε ποσοστό συμμετοχής των γυναικών 40%.

Μια νέα αρχιτεκτονική. Ακόμα και τα κτίρια αλλά και οι τοπικές Οργανώσεις του κόμματός μας, πρέπει να είναι ανοικτές και διαφανείς. Άμεση ψηφοφορία. Εγώ εκλέχτηκα με άμεση ψηφοφορία, όταν ένα εκατομμύριο κόσμος ήρθε να με ψηφίσει, σε μια χώρα 10 εκατ. κατοίκων, πράγμα που σήμαινε βασικά ότι ναι, οι άνθρωποι θέλουν την συμμετοχή, θέλουν να έχουν εξουσία. Όταν τους δίνεις αυτήν την δυνατότητα, ανταποκρίνονται με θετικό τρόπο.

Πρέπει να ψάξουμε και για νέες μορφές συμμετοχής, όπως τις διαβουλευτικές δημοσκοπήσεις, μια αρχαία ελληνική παράδοση, όπου επιλέγεις ανθρώπους τυχαία, από μια κοινότητα και, ζητάς να πάρουν μια απόφαση, αφού βεβαίως πρώτα τους παρέχεται ενημέρωση.

Και πρέπει να δημιουργήσουμε δίκτυα, πέρα από τα γραφεία του κόμματος, μέσα από παράλληλα δίκτυα εθελοντών, κάνοντας χρήση του Ίντερνετ. Να κάνουμε την εκπαίδευση σπουδαίο μέρος της δραστηριότητας του κόμματος, αλλά και δουλειά για την αλληλεγγύη, για να προσφέρουμε στην κοινωνία, όπως κάνουν οι ΜΚΟ. Και πιο συγκεκριμένα, αυτό που έχουμε καθιερώσει στη δουλειά μας με τις ΜΚΟ είναι, πρώτα απ' όλα, ακροάσεις με τις ΜΚΟ, όπου τις καλούμε να έρθουν και να μας πουν τις απόψεις τους για ένα συγκεκριμένο ζήτημα, και ύστερα, οφείλουμε να δεχτούμε τις απόψεις τους και να τις κατανοήσουμε. Και αυτό, μας εμπλουτίζει ως κόμματα. Να καλέσουμε τις ΜΚΟ να πάρουν μέρος σε όλες τις σημαντικές μας δραστηριότητες. Είχαμε πρόσφατα Προγραμματικό Συνέδριο. Καλέσαμε τις ΜΚΟ να έρθουν και να πάρουν μέρος, να βοηθήσουν στη διαμόρφωση του Προγράμματός μας. Να αφήσουμε τα μέλη μας, να συζητήσουν με οργανώσεις κάθε είδους πάνω σε πολλά και διαφορετικά ζητήματα.

Να φέρουμε τις ΜΚΟ μέσα στις διαδικασίες λήψης αποφάσεων, πράγμα που μπορεί να οδηγήσει και σε αντιπαραθέσεις. Να βοηθήσουμε τις ίδιες τις ΜΚΟ. Να παροτρύνουμε τα μέλη και τους φίλους μας, να πάρουν μέρος σε δραστηριότητες των ΜΚΟ. Και τέλος, να ενθαρρύνουμε τις ΜΚΟ, να μας κάνουν να λογοδοτούμε και να έχουμε διαφάνεια, ελέγχοντας τα όσα κάνουμε εμείς.

Όλα αυτά είναι, νομίζω, ένα τεράστιο πεδίο πρακτικής, αλλά και σημαντικής πολιτικής συνεργασίας. Χρειαζόμαστε, βέβαια, ένα πλαίσιο ορισμένων βασικών αξιών, γιατί υπάρχουν ΜΚΟ, όπως υπάρχουν κόμματα, που παρουσιάζουν μεγάλες διαφορές. Βέβαια, δεν θα ήθελα να συνεργαστώ με μία ΜΚΟ που προωθεί τον ρατσισμό, όπως δεν θα ήθελα να συνεργαστώ με ένα κόμμα που προωθεί τον ρατσισμό.

Έτσι, πρέπει να αναζητήσουμε μια κοινή βάση αξιών. Και δυστυχώς, στον σημερινό κόσμο, στη μεταψυχροπολεμική εποχή, λέξεις όπως «σοσιαλισμός» και «δημοκρατία», έχουν χάσει αρκετή από τη σημασία τους. Εάν η Σοβιετική Ένωση δυσφήμησε την λέξη «σοσιαλισμός», σήμερα, η κυβέρνηση των ΗΠΑ δυσφημεί την λέξη «δημοκρατία».

Πρέπει να αναζωογονήσουμε, λοιπόν, αυτές τις βασικές αρχές, πάνω στις οποίες θεμελιώθηκαν αυτές οι λέξεις, για να εισάγουμε μια νέα αισιοδοξία. Και εδώ, θα έλεγα - και νομίζω ότι θα μπορούσαμε να πούμε αρκετά πράγματα για αυτό - ότι πρέπει να κτίσουμε γέφυρες, αντί να κτίσουμε τείχη. Πρέπει να σταματήσουμε τη βία, τη βία όλων των ειδών, όχι μόνο συγκεκριμένων τρομοκρατικών οργανώσεων. Θέλουμε ελεύθερους ανθρώπους, όχι απλώς ελεύθερες αγορές. Θέλουμε να προσαρμοστεί η παγκοσμιοποίηση στους ανθρώπους, όχι να προσαρμοστούν οι άνθρωποι στην παγκοσμιοποίηση. Θέλουμε προληπτική διπλωματία, όχι προληπτικούς πολέμους.

Όταν μιλάμε για ηγεσία, θέλουμε να μιλάμε για εμπιστοσύνη, όχι για εξουσία. Όταν μιλάμε για το κράτος, θέλουμε να δούμε ένα κράτος, που ενδυναμώνει τους πολίτες μας, όχι που ωφελεί τους λίγους. Θέλουμε διάλογο, όχι συγκρούσεις. Όταν μιλάμε για ασφάλεια, μιλάμε για την υπεράσπιση των ανθρώπινων δικαιωμάτων, όχι για την υπονόμευση των ανθρώπινων δικαιωμάτων, όπως θέλουν πολλοί να κάνουν με πρόσχημα την μάχη ενάντια στην τρομοκρατία. Θέλουμε να δημιουργήσουμε εμπιστοσύνη, κι όχι να παίξουμε με το φόβο. Θέλουμε να σεβόμαστε τον Θεό που βρίσκεται μέσα στον καθένα μας, και όχι μόνο τον Θεό που βρίσκεται πάνω μας.

Αγαπητοί μου φίλοι,

Στην ερώτηση, αν έχουμε μια σχέση εχθρική ή αν μπορούμε να συνεργαζόμαστε, θα απαντήσω απλά. Δεν χρειαζόμαστε την εχθρότητα. Χρειαζόμαστε τον διάλογο. Χρειαζόμαστε την αυτονομία μας. Χρειαζόμαστε τον αμοιβαίο σεβασμό. Χρειαζόμαστε και τις αντιπαραθέσεις.

Μπορούμε να συνεργαστούμε. Μπορούμε να δημιουργήσουμε όρια, θα έλεγα, αλλά διαπερατά όρια. Και ας κάνουμε τις διαφορές μας, δυνάμεις. Ας κάνουμε τις αντιπαραθέσεις μας, πραγματικές δυνάμεις, γιατί όλοι αναζητάμε έναν νέο, καλύτερο κόσμο. Ας βοηθήσουμε, ώστε να μαθαίνει ο ένας από τον άλλον.

Και ελπίζω, ότι η παρουσία μου εδώ, σε αυτή την συνάντηση της Civicus, σε αυτό το Συνέδριο της Civicus, συμβολίζει τις δυνατότητες που έχουμε, ως προοδευτικά κόμματα - εγώ αντιπροσωπεύω τη Σοσιαλιστική Διεθνή - να συνεργαζόμαστε με την κοινωνία των πολιτών, με τις ΜΚΟ, για να αλλάξουμε τον κόσμο.

Πρέπει να δημιουργήσουμε ένα διαφορετικό κόσμο, με αξία, ένα διαφορετικό κόσμο με δημοκρατικές αξίες, μια νέα παγκόσμια δημοκρατική κοινωνία.

Θα ήθελα, για αυτόν τον λόγο να καλέσω τον αγαπημένο μου φίλο Κούμι, τον αγαπημένο σας φίλο Κούμι, για να του δώσω ένα μικρό σύμβολο της ελπίδας για την μελλοντική μας συνεργασία. Ο Κούμι έχει έρθει στην Ελλάδα πολλές φορές. Και ελπίζω να τον επισκεφτώ και εγώ στη Νότια Αφρική, και να το δω αυτό, τοποθετημένο στο γραφείο του. Κούμι, αυτό είναι για σένα και για την Civicus. Είναι αντίγραφο ενός αρχαίου ελληνικού γλυπτού, μιας χειραψίας. Αυτά, τώρα είναι δυο χέρια που ανταλλάσσουν χειραψία, ανάμεσα στην κοινωνία των πολιτών και στα προοδευτικά κόμματα.

Σας ευχαριστώ πολύ.

Πηγή : pasok.gr