Ο ΑΡΧΙΕΠΙΣΚΟΠΟΣ ΑΘΗΝΩΝ ΚΑΙ ΠΑΣΗΣ ΕΛΛΑΔΟΣ ΧΡΙΣΤΟΔΟΥΛΟΣ ΜΕΤΕΣΤΕΙ ΠΡΟΣ ΤΗΝ ΑΙΩΝΙΑ ΖΩΗ.

Αφιέρωμα προς Μνήμη του.

www.Apodimos.com

Περνώντας μπροστά από την Αρχιεπισκοπική κατοικία του Αρχιεπισκόπου Αθηνών μακαριστού Χριστόδουλου μια μέρα από την εκδημεία του, για να πάω σε μια συνάντηση είδα ένα νέο ηλικίας περίπου 14 ετών αμίλητο να κοιτά προς την Αρχιεπισκοπική κατοικία και να πετά κάτι. Επειδή πριν λίγες μέρες είχαν γραφεί διάφορα μηνύματα πάω κοντά του και τον ρωτώ τι πέταξες ; Ο νέος αυτός μου απαντά λυπημένος, του έστειλα τα σκουλαρίκια μου στην μνήμη του διότι μας αγαπούσε όπως μας ήμασταν. Με εντυπωσίασε αυτή η κίνηση και θυμήθηκα μια τοποθέτηση που του μακαριστού Χριστοδούλου που μιλούσε στους νέους και έλεγε «Να ξέρετε ότι το κιμά τον πλάθουν σε κεφτεδάκια ή γιουβαρλάκια όμως το κρέας περιέχει και κόκαλα και δεν μπορούν να τον πλάσουν» και για αυτό τον λόγο το Apodimos.com αφιερώνει αυτό το άρθρο του, εις μνήμη του μακαριστού Χριστόδουλου Αρχιεπισκόπου Αθηνών. Αρχίζοντας από τις πιο κάτω 4 ενθυμίσεις που έχουν σχέση με το πρόσωπο και το έργο του μακαριστού Χριστόδουλου Αρχιεπισκόπου Αθηνών.

ü        Αρχίζοντας το άρθρο μας του ΙΑΝ του 2008 «ΤΟ ΜΥΣΤΗΡΙΟ ΤΗΣ ΑΓΙΑΣ ΤΡΙΑΔΑΣ. Του Μακ. Αρχιεπισκόπου Αθηνών και πάσης Ελλάδος κ. Χριστοδούλου» γράφαμε ότι  «Τρεμοσβήνει σαν φυτίλι σε κανδήλι που τελειώνει το λάδι και λιώνει σαν το κερί ο Αρχιεπίσκοπος Χριστόδουλος ημέρα με την ημέρα σύμφωνα με τους γιατρούς και τους οικείους του. Όλοι αναμένουν πλέον την αναγγελία του μοιραίου. Άλλοι στέκουν ενώπιον του δράματος αυτού βιαστικοί. Αν μπορούσαν μάλιστα θα φύσαγαν να σβήσει μία ώρα αρχύτερα η τρεμάμενη φλόγα που τον διατηρεί στη ζωή, είτε από οίκτο είτε από υπέρμετρη φιλοδοξία!!! Άλλοι πάλι μένουν άφωνοι, στέκουν συγκλονισμένοι ενώπιον του φρικτού αυτού θεάματος και συλλογιούνται τη ματαιότητα της επίγειας ζωής. Συγκρίνουν, επικρίνουν, εξετάζουν με μία εσωτερική ψυχική διεργασία το εφήμερο με το αιώνιο. Και αναλόγως με την πίστη τους τοποθετούνται σαν τον Αδάμ έναντι του Τριαδικού Θεού και του Παραδείσου.

Η πιο πάνω κατάσταση που ζει ο Αρχιεπίσκοπος Χριστόδουλος μας κάνει να νοιώσουμε τις λέξεις και τις έννοιες που ο Αρχιεπίσκοπος Χριστόδουλος συνεχώς χρησιμοποιούσε και αυτές ήταν η Οικογένεια, ο Τριαδικός Θεός και ο Παράδεισος μια και μέσα αυτές συνυπάρχουν όλες οι προεκτάσεις της ζωής που διαβιώνει ο καθένας μας. Για εμάς……. »

Μπορείτε να διαβάσετε τι έλεγε ο μακαριστός Αρχιεπίσκοπος Αθηνών πιο κάτω στο http://www.apodimos.com/arthra/08/Jan/TO_MYSTHRIO_
THS_AGIAS_TRIADAS_tou_ARXIEPISKOPOU_XRISTODOYLOU/index.htm

ü        Στο 22 άρθρο μας του 2000 με θέμα «"Ανένδοτος" για τις νέες ταυτότητες στην Ελλάδα» γράφαμε για την Λαοσύναξη 14 Ιουνίου 2000 της Θεσσαλονίκης για το θέμα των αστυνομικών ταυτοτήτων τα πιο κάτω «Και έγινε η Λαοσύναξη στην Θεσσαλονίκη και τα αποτελέσματα της ήταν ότι ήλθαν από τις περιοχές της Μακεδονίας και Θράκης, τουλάχιστον 500.000 πιστοί, όπως είπαν διάφοροι εκτιμητές που είχαν παρακολουθήσει τις ομιλίες των πολιτικών των μεγάλων πολιτικών κομμάτων στην Ελλάδα, π. χ. 4 φορές μεγαλύτερες από τις καλλίτερες συγκεντρώσεις των πολιτικών κομμάτων. Το αποτελέσματα αυτής της Λαοσύναξης ήταν……… και συνεχίζαμε πιο κάτω για τις απόψεις του δια της ομιλίας του Αρχιεπισκόπου Αθηνών κ. Χριστοδούλου, μπροστά σ’ αυτό το αρκετά μεγάλο πλήθος των πιστών, παρουσία όλων των Μητροπολιτών της Μακεδονίας και Θράκης ήταν

§          Προτιμήσαμε το φως της ημέρας για να πραγματοποιήσουμε τη συγκέντρωση μας. Δεν είχαμε τίποτα να κρύψουμε. Ξέραμε τι θα γίνει. Άλλοι προτιμούν την νύκτα και τα φτιασιδώματα.

§          Ο πιστός λαός του Θεού διεκδικεί και αξιώνει από την εξουσία το σεβασμό για την παράδοση και για τη διάρκεια του Ελληνισμού που εξασφαλίζεται μόνο με τη στενή και οργανική ενότητα με ζωηφόρα πηγή της Ορθοδοξίας, όπως συμβαίνει  επί αιώνες. 

Συνεχίζοντας την ομιλία του αναφέρθηκε στους προγόνους μας Και τους πολιτικούς των κομμάτων και την προσφορά τους λέγοντας

§          Ώ κι αν εσηκώνονταν από τους τάφους των τα μεγάλα παλικάρια του έθνους μας, οι Κολοκοτρώνηδες και οι Μακρυγιάννηδες και οι Μιαούλιδες και Μποτσαραίοι, οι παπάδες και οι δεσποτάδες, τι θα λέγανε εάν βλέπανε το γκρέμισμα που επιχειρούν σήμερα κάποια παιδιά τους, στην Ελληνορθόδοξη παρουσία μέσα στην κοινωνία και τα ραπίσματα που δίνουν στην μάνα τους την εκκλησία.

§          Βλέπω εδώ πολιτικούς άνδρες από όλους τους κομματικούς χώρους, αυτούς όλες τις ημέρες βάστηξαν στους ώμους τους, το βάρος της αλήθειας και αντιπαρέθηκαν στο ψεύδος και στην μαύρη προπαγάνδα.

§          Η πνευματική κρίση στην Ευρώπη προήλθε από την περιθορωποίηση και την εκσμοποίηση της εκκλησίας που δεν μπόρεσε να στηρίξει τους Λαούς την ώρα που έπρεπε.

Μίλησε και για τους Νόμους και την Εκκλησία λέγοντας

§          Και μην νομίζεται οι πνοές της ζωής μπορούν να αντιμετωπίζονται με νόμους και διατάγματα. Οι Νόμοι όταν ο Λαός δεν θέλει δεν εφαρμόζονται, πέφτουν σε αχρηστία και ουσιαστικά καταργούνται. Τους απορρίπτει η συνείδηση που έχει το Έθνος, για τι είναι ορθό και τι όχι.

§          Η Εκκλησία της Ελλάδος δεν είναι κόμμα, δεν είναι πολιτική δύναμης. Η Εκκλησία ούτε ορέγεται την εξουσία, ούτε θέλγεται από αυτήν. Δεν διεκδικεί ούτε απαιτεί αρμοδιότητες από το κράτος.

Πολλές φορές ξέφυγε από το κείμενο ο Αρχιεπίσκοπος Αθηνών σαν κύριος ομιλητής και το πλήθος των παρευρισκόμενων συνεχώς φώναζε, την ταυτότητα τη νέα, δεν την θέλει η νεολαία.

Και για την Η Λαοσύναξη των Αθηνών της 21 Ιουνίου 2000 στην Αθήνα γράφαμε «Ο χώρος γύρω από την πλατεία Συντάγματος που έγινε η ομιλία ήταν ασφυκτικά γεμάτη με πλήθος κόσμου, τόσο πλήθος που δεν κανένα πολιτικό κόμμα δεν έχει μαζέψει μέχρι αυτή την στιγμή στην Αθήνα.

…………. Δεν θα παραθέσουμε ολόκληρα μέρη της ομιλίας που έγινε, αλλά δύο μόνο σημεία που αφορούν την αστυνομική ταυτότητα και την Αρχή Ευαίσθητων Προσωπικών Δεδομένων.

§          από αυτής της απόψεως η διαγραφή του θρησκεύματος από τις ταυτότητες θίγει την πίστη μας. Μέχρι τώρα συνέβησαν και αρκετά άλλα, για τα οποία αν και υψώσαμε φωνή διαμαρτυρίας δεν εισακουστήκαμε. Τώρα βγάζουμε και το θρήσκευμα από τις ταυτότητες. Έ όχι φθάνει πια.

§          Επιστράτευθει η Αρχή, η αρχή προστασίας του πολίτη από την επεξεργασία των Ευαίσθητων Προσωπικών Δεδομένων. Είπε η Αρχή και απεφάνθη. Ο νόμος αυτός είναι αντισυνταγματικός και επομένως δεν πρέπει να εφαρμοστεί. Αλλά ποία είναι η Αρχή η οποία αναλαμβάνει να υποκαταστήσει την Βουλή. Ποία είναι η Αρχή που αναλαμβάνει να υποκαταστήσει τα δικαστήρια και τον Πρόεδρο της δημοκρατίας διότι σύμφωνα με το Σύνταγμα, είναι την αντισυνταγματικότητα των νόμων, μόνο η Βουλή να κηρύξει, μόνο τα δικαστήρια κηρύξουν, μόνον ο πρόεδρος μπορεί να επισημάνει. Αλλά η Αρχή έκρινε ως αντισυνταγματικό αυτό το νόμο γιατί στηρίχθηκε σε ένα νεώτερο νόμο τον Νόμο 2472 του 1997. Και τι λέει αυτός ο νόμος; Αυτός ο νόμος λέει, ότι για τα ευαίσθητα Προσωπικά στοιχεία, δεν μπορεί να γίνει αναγραφή σε δημόσιο κείμενο και το θρήσκευμα υπάγεται σ’ αυτά τα στοιχεία. Αλλά έκανε η Αρχή ότι δεν πρόσεξε πιο κάτω στον ίδιο νόμο εισάγονται εξαιρέσεις, εξαιρέσεις από τον κανόνα. Ο κανόνας λέει, προσωπικά ευαίσθητα γεγονότα στοιχεία δεν καταχωρίζονται ή μόνο με την σύμφωνη γνώμη του αντικειμένου δηλαδή του ατόμου τον ενδιαφέρουν. .................»,

Μπορείτε να διαβάσετε τι έλεγε ο μακαριστός Αρχιεπίσκοπος Αθηνών πιο κάτω στο http://www.apodimos.com/arthra/index_gen22.html

ü        Αρχίζοντας το άρθρο μας τον Απρίλιο του 2007 με τίτλο

«Ο ΑΡΧΙΕΠΙΣΚΟΠΟΣ ΤΟΠΟΘΕΤΕΙΤΕ ΓΙΑ ΤΗΝ ΠΝΕΥΜΑΤΙΚΗ ΚΛΗΡΟΝΟΜΙΑ των ΜΙΚΡΑΣΙΑΤΩΝ ΕΛΛΗΝΩΝ.»

γράφαμε ότι «Έχουμε την εντύπωση ότι ή ο γιαλός είναι στραβός ή εμείς στραβά αρμενίζουμε και τοποθετούμαστε έτσι, μια και δεν γνωρίζουμε εάν είναι Έλληνες οι δοκιμασμένοι ιστορικοί που συνέγραψαν το Βιβλίο της Ελληνικής Ιστορίας για την ΣΤ’ Δημοτικού ή ο πρώην Υπουργός Εξωτερικών των ΗΠΑ κ. Χέρνι Κισσινγκερ . Κανείς δεν μπορεί να νοιώσει τι ένιωθαν οι Μικρασιάτες Έλληνες όταν βρισκόντουσαν στην προκυμαία αναμένοντας τα καράβια να τους πάρουν για το πουθενά χωρίς να έχουν δίπλα τους τα παιδιά τους ή …. ή …. ή …. ............. και συνεχίζαμε πιο κάτω παρουσιάζοντας την Ομιλία της 28/9/2002 του Αρχιεπισκόπου Αθηνών στο Ίδρυμα Μείζονος Ελληνισμού με τίτλο «Η Πνευματική Κληρονομιά των Μικρασιατών Ελλήνων ως αρρήκτως συνδεδεμένη με την παράδοσιν της Ορθοδόξου Εκκλησίας» και άρχιζε ο μακαριστός Αρχιεπίσκοπος Αθηνών λέγοντας «Aς ξεκαθαρίσω από την αρχή, ότι δεν θα επιχειρήσω να παρουσιάσω την πνευματική κληρονομιά των Ελλήνων της Μικράς Ασίας από τις απαρχές της ιστορίας έως σήμερα, αν κι αυτό θάταν σπουδαίο έργο.

Η Ιωνία υπήρξε πατρίδα της φιλοσοφίας και της ποίησης, υπήρξε δημιουργός ιδιαίτερου αρχιτεκτονικού ύφους, αλλά και μητέρα επιστημών. Αργότερα, όταν με τον Αλέξανδρο και τους Επιγόνους ο Ελληνισμός απλώθηκε στην Ανατολή, η Μικρά Ασία υπήρξε ο δημιουργός της οικουμενικής πνευματικής παράδοσης, επάνω στην οποία αναπτύχθηκε η χριστιανική Εκκλησία. Και τότε, ο Μικρασιατικός Ελληνισμός έλαμψε και πάλιν: η συμβολή του στη διαμόρφωση της θεολογίας υπήρξε τόσον καθοριστική, όσο και η συμβολή της αιγυπτιακής ερήμου στη διαμόρφωση του μοναχισμού..................»,

Μπορείτε να διαβάσετε τι έλεγε ο μακαριστός Αρχιεπίσκοπος Αθηνών πιο κάτω στο http://www.apodimos.com/arthra/07/Apr/O_ARXIEPISKOPOS_
ATHINON_MILA_GIA_THN_PNEYMATIKH_KLHRONOMIA_MIKRAS_ASIAS/index.htm

 

ü        Την «Δήλωση του Πρωθυπουργού κ. Κώστα Καραμανλή για την κοίμηση του Μακαριστού Αρχιεπισκόπου Χριστόδουλου» η οποία περιγράφει με δυο λέξεις για το ποιος ήταν ο Μακαριστός Αρχιεπίσκοπος Χριστόδουλος «Διερμηνεύοντας, είμαι βέβαιος, τα αισθήματα των Ελληνίδων και των Ελλήνων, εκφράζω τη θλίψη μου για την κοίμηση του Μακαριστού Αρχιεπισκόπου Χριστόδουλου. Του φωτισμένου Ιεράρχη που με το ποιμαντορικό του έργο έφερε την Εκκλησία πιο κοντά στην κοινωνία και στα σύγχρονα προβλήματα, πιο κοντά στους νέους ανθρώπους και στις αγωνίες τους. Του θρησκευτικού ηγέτη που ενίσχυσε το ρόλο της Ορθοδοξίας στον κόσμο.

Η ευθύτητα των λόγων του, η απλότητα, η αγωνιστικότητα, η αγάπη του για την Ελλάδα συνιστούν πολύτιμες διδαχές για το χριστεπώνυμο πλήρωμα της Εκκλησίας μας. Η γενναιότητα και η καρτερία που επέδειξε τις δύσκολες ώρες της προσωπικής του μάχης αγγίζουν τις καρδιές όλων μας»

ΕΞΕΔΗΜΗΣΕ Ο ΑΡΧΙΕΠΙΣΚΟΠΟΣ ΧΡΙΣΤΟΔΟΥΛΟΣ

Επί οκτώ μήνες πάλεψε σκληρά με σθένος και υποδειγματική δύναμη. Ο Μακαριστός Αρχιεπίσκοπος Αθηνών και Πάσης Ελλάδος Χριστόδουλος και έφυγε από τη ζωή στις 5:15 τα ξημερώματα, στην αρχιεπισκοπική κατοικία στο Παλαιό Ψυχικό, όπως ακριβώς επιθυμούσε, παρά τις παροτρύνσεις των γιατρών να μεταφερθεί στο νοσοκομείο.  Στην άνιση μάχη που έδινε όλους αυτούς τους μήνες με την επάρατη νόσο διέψευσε τις προβλέψεις όλων. Τα μεσάνυχτα της Κυριακής οι γιατροί ανησύχησαν. Ο Αρχιεπίσκοπος ένιωθε έντονη δυσφορία και άμεσα μετέβη στην αρχιεπισκοπική κατοικία η ιατρική ομάδα που τον παρακολουθούσε όμως στις 3 τα ξημερώματα έπεσε σε βυθιότητα. Στις 5 τα ξημερώματα έφθασαν στο Παλαιό Ψυχικό ο υπεύθυνος εθιμοτυπίας και ο αρχιγραμματέας της Ιεράς Συνόδου. Μισή ώρα αργότερα, περίπου στις 5:30 ο Πρωτοσύγκελος της Αρχιεπισκοπής Θωμάς Συνοδινός επικοινώνησε με τους αρμόδιους φορείς για τον θάνατο του Αρχιεπισκόπου.

Σύμφωνα με το γιατρό του, αναπληρωτή καθηγητή Χειρουργικής Διονύση Βώρο ο Αρχιεπίσκοπος «έφυγε» ήρεμος χωρίς να πονάει ενώ πληροφορίες αναφέρουν ότι τις πρώτες πρωινές ώρες της Δευτέρας έπεσε σε ηπατικό κώμα. Στο πλευρό του βρέθηκαν αμέσως στενοί του συνεργάτες και πολλοί κληρικοί οι οποίοι έσπευσαν στην αρχιεπισκοπική κατοικία, δεδομένου ότι από το απόγευμα της Κυριακής άρχισε να παρουσιάζει σφοδρή επιδείνωση. Το σκήνωμα του μακαριστού αρχιεπισκόπου μεταφέρθηκε στις 7.30 το πρωί στο Λαϊκό Νοσοκομείο, όπου ο προϊστάμενος της Ιατροδικαστικής Υπηρεσίας Φίλιππος Κουτσάφτης επιλήφθηκε της διαδικασίας ταρίχευσης του, προκειμένου το σώμα του να διατηρηθεί για τις ημέρες που θα παραμείνει άταφο. Στις 10:50 η σορός του κεκοιμημένου Αρχιεπισκόπου, σκεπασμένη με την ελληνική σημαία, αποχώρησε από το Γουδί με προορισμό το Μητροπολιτικό Ναό Αθηνών, όπου ήδη έχουν αρχίσει να μαζεύονται πιστοί, για το τριήμερο λαϊκό προσκύνημα.

Το Βιογραφικό – Εργογραφικό Σημείωμα του Αείμνηστου Αρχιεπισκόπου Αθηνών και Πάσης Ελλάδος κυρού Χριστοδούλου.

(Από την Ιστοσελίδα της Αρχιεπισκοπής Αθηνών)

Ο Μακαριστός Μακαριώτατος Αρχιεπίσκοπος Αθηνών και πάσης Ελλάδος κ. Χριστόδουλος εγεννήθη εις Ξάνθην το έτος 1939 από προσφυγικήν οικογένειαν καταγομένην εξ Αδριανουπόλεως. Ο πατέρας του, Κωνσταντίνος Παρασκευαΐδης, ήτο έμπορος και εκ των τα πρώτα φερόντων της πόλεως, εδραστηριοποιήθη δε εις όλας τας εθνικάς εξορμήσεις. Διετέλεσε Δήμαρχος Ξάνθης κατά την τραγικήν τετραετίαν 1946-1950. Ενωρίτερα, το 1941, μετά την κήρυξιν του πολέμου της Γερμανίας κατά της Ελλάδος, μετέφερε, διά λόγους ασφαλείας, την οικογένειάν του εις Αθήνας, όπου ο κ. Χριστόδουλος εσπούδασε και παρέμεινε μέχρι της ηλικίας των 35 ετών.

ü        Τας εγκυκλίους σπουδάς του έκαμε εις το Λεόντειον Λύκειον επί 6 έτη και εν συνεχεία εσπούδασε εις την Νομικήν (1956-1961) και ακολούθως εις την Θεολογικήν Σχολήν (1962-1967) του Πανεπιστημίου Αθηνών, καταστάς πτυχιούχος των με βαθμόν «Άριστα». Παραλλήλως εσπούδασε Βυζαντινήν Μουσικήν εις το Ωδείον Αθηνών, όπου αρίστευσε, καθώς και τέσσερις ξένας γλώσσας (αγγλικήν, γαλλικήν, γερμανικήν και ιταλικήν). Το 1982 υπέβαλε την επί Διδακτορία Διατριβήν του εις την Θεολογικήν Σχολήν του Αριστοτελείου Πανεπιστημίου Θεσσαλονίκης, υπό τον τίτλον «Ιστορική και Κανονική Θεώρησις του Παλαιοημερολογιτικού Ζητήματος Κατά τε την Γένεσιν και την Εξέλιξιν Αυτού εν Ελλάδι», και κατέστη διδάκτωρ του κανονικού Δικαίου με βαθμόν «Άριστα».

ü        Από του 1961 συγγράφει και αρθρογραφεί, αρχικώς εις θρησκευτικά περιοδικά και μετέπειτα εις όλον τον ημερήσιον Τύπον Αθηνών και επαρχιών, μέχρι σήμερον. Έχει δημοσιεύσει συνολικώς άνω των 200 μελετών επί θεμάτων επιστημονικών, ποιμαντικών (θρησκευτικών, νομικών, βιοηθικών, κοινωνικών, κ.ά.,).

ü        Ο μακαριστός Μακαριώτατος κ. Χριστόδουλος είχε παιδιόθεν έντονον την κλίσιν προς την ιερωσύνην, την οποίαν εκαλλιέργησαν εις αυτόν πνευματικαί προσωπικότητες, όπως ο Μητροπολίτης πρώην Πειραιώς κ. Καλλίνικος.

o         Το 1961, και ενώ είχε περατώσει μόνο τας σπουδάς του εις την Νομικήν, εχειροτονήθη διάκονος, αφού προηγουμένως εκάρη μοναχός εις την Ι. Μονήν Βαρλαάμ Μετεώρων, εις την οποίαν και εγκατεβίωσε μετά μιας μικράς ομάδος νέων μοναχών, οι οποίοι ενεπνέοντο υπό του οράματος ενός χριστιανικού και ιεραποστολικού μοναχισμού, επιδοθείς εις το κήρυγμα, την κατήχησιν και την διδασκαλίαν της πίστεως.

o         Το 1965 εχειροτονήθη πρεσβύτερος, τοποθετηθείς ως ιερατικώς προϊστάμενος και ιεροκήρυξ του Ι. Ναού Παναγίτσας Π. Φαλήρου, όπου επί εννεαετίαν ανέπτυξεν εντυπωσιακήν δράσιν, διακριθείς ως ιεροκήρυξ, πνευματικός, άριστος λειτουργός και καθοδηγητής της νεολαίας. Παραλλήλως προσελήφθη, κατόπιν διαγωνισμού, ως Γραμματεύς της Ι. Συνόδου το 1968, επιδείξας τα οργανωτικά και διοικητικά του χαρίσματα, παραμείνας εις την θέσιν αυτήν μέχρι του 1974.

ü        Το 1974, εξελέγη, με πρότασιν του τότε άρτι ενθρονισθέντος Αρχιεπισκόπου Σεραφείμ, Μητροπολίτης Δημητριάδος και Αλμυρού εις ηλικίαν 35 ετών, εν μέσω εθνικών περιπετειών και προβλημάτων. Ως Μητροπολίτης Δημητριάδος ο κ. Χριστόδουλος επεδόθη εις την εσωτερικήν διοργάνωσιν της Ι. Μητροπόλεως, ενεθάρρυνε τους νέους κληρικούς να σπουδάσουν, και προσείλκυσε προς την ιερωσύνην πλειάδα νέων, προσοντούχων και ικανών κληρικών. Κατά το διάστημα των 24 ετών της αρχιερατείας του εχειροτόνησε περί τους 150 νέους κληρικούς, ανανεώσας το δυναμικόν των στελεχών της Ι. Μητροπόλεως και τοποθετήσας τους καταλλήλους ανθρώπους εις τας καταλλήλους θέσεις. Χαρακτηριστικό γνώρισμά του υπήρξε η ανανέωσις των εσωτερικών δομών της Εκκλησίας με το όνειρον του εκσυγχρονισμού. Προς τούτο, ήρξατο από της δημιουργίας νέων στελεχών, κληρικών και λαϊκών, τα οποία συνεχώς επεμόρφωνε, ώστε να τα καταστήσει ικανά να αντιμετωπίζουν τα σύγχρονα προβλήματα της κοινωνίας. Ωθούσε τους νέους κληρικούς να σπουδάζουν, με αποτέλεσμα, ενώ το 1974 είχε βρει μόνον 12 θεολόγους κληρικούς εις την Ι. Μητρόπολιν Δημητριάδος, το 1998 να αφήνει 80.

o         Επροίκισε την Ι. Μητρόπολιν Δημητριάδος και Αλμυρού με έργα κοινωνικής πνοής, όπως Κέντρον Συμπαραστάσεως Οικογενείας, ενοριακάς Σχολάς Γονέων, Συμβουλευτικόν Σταθμόν Προβλημάτων Εφηβείας, καθώς και τον Ραδιοφωνικόν Σταθμόν «Ορθόδοξη Μαρτυρία» με συνεχώς ανανεούμενο πρόγραμμα, του οποίου επεμελούντο περί τους 150 εθελοντάς συνεργάτας, την εφημερίδα «Πληροφόρηση» με πρωτότυπον ύλην.

o          Διεκρίθη ως ομιλητής τόσον επί θρησκευτικών, όσον και επί κοινωνικών και εθνικών θεμάτων. Προσκληθείς μετέβη εις πολλάς πόλεις της Ελλάδος και ωμίλησε ενώπιον πυκνών ακροατηρίων, αποσπάσας τα επαινετικά σχόλια των ακροατών του. Ταυτοχρόνως, διεκρίθη διά την συμμετοχήν του εις συζητήσεις εις την τηλεόρασιν, προβάλλων και υπερασπιζόμενος τα δίκαια της Εκκλησίας. Η δε συνεχιζομένη αρθρογραφία του εις σοβαράς εφημερίδας υπηρέτησε τον αυτόν σκοπόν.

o         Το έτος 1998 επερατώθη επίσης το υπ’ αυτού εμπνευσθέν έργον της ανεγέρσεως επιβλητικού Συνεδριακού Κέντρου εις Μελισσιάτικα Μαγνησίας της Ι.Μ. Δημητριάδος και Αλμυρού, περιλαμβάνοντος αιθούσας 450 και 150 ατόμων, 6 αιθούσας εργασίας, βιβλιοθήκην, χώρους εστιάσεως, αρχείον, Ι. Παρεκκλήσιον και εκθεσιακόν χώρον.

o         Υπήρξε δυναμικός εις τους αγώνας του, επιστρατεύων πάντοτε την τετράγωνον λογικήν διά να πείθει τους αντιπάλους του. Άπαντες λ.χ. ενθυμούνται μέχρι σήμερον την τηλεοπτικήν του παρουσίαν ως αντιπάλου του τότε Υπουργού Αντώνη Τρίτση επί του ζητήματος της εκκλησιαστικής περιουσίας (λ.χ. εις την εκπομπήν «Με ανοιχτά χαρτιά» της 23.3.1987). Οι δύο άνδρες, μετά πάροδον ολίγων ετών, συνεφιλιώθησαν αναγνωρίσαντες ο ένας εις τον άλλον τον έντιμον αντίπαλον.

o         Σημαντική υπήρξε η συμβολή του εις τους αγώνας της Εκκλησίας διά την θεσμοθέτησιν του θρησκευτικού γάμου ως ισοκύρου έναντι του νεοεισαχθέντος πολιτικού (1982), διά την αποτροπήν του «αυτομάτου διαζυγίου», κ.λπ. Κομβική ήτο επίσης η εμφάνισις και ομιλία του εις το Συλλαλητήριον της Εκκλησίας διά την προάσπισιν της εσωτερικής Της αυτοδιοικήσεως εις την Πλατείαν Συντάγματος (1.4.1987).

o         Εις το ζήτημα της κατηχήσεως του λαού του Θεού ο Μακαριώτατος επέδειξε εξ αρχής ιδιαίτερον ενδιαφέρον. Εκαλλιέργησε συστηματικώς την συνεχή πνευματικήν τροφοδοσίαν του λαού με τον ανεξάντλητον ζήλον του, ομιλών τακτικώς σχεδόν καθ’ ημέραν, λειτουργών με κατάνυξιν και προσφέρων αγάπην και λόγον. Περί τους 100 Ενοριακούς Κύκλους Μελέτης της Αγίας Γραφής διωργανώθησαν ανά τας διαφόρους Ενορίας προς εμβάθυνσιν εις τον Λόγον της Γραφής. Επιπλέον, προς τον σκοπόν του κηρυκτικού και ποιμαντικού έργου καθιερώθησαν εβδομαδιαίαι συνάξεις των Εφημερίων του Βόλου, καθώς και αντίστοιχοι περιοδικαί εν Αλμυρώ, Βελεστίνω και Αγιά, με ανάπτυξιν θεμάτων και διαλογικάς συζητήσεις.

o         Είχε το χάρισμα να πλησιάζει τον λαόν χωρίς να λαϊκίζει, ενώ δίνει προς τα έξω την εικόνα μιας Εκκλησίας η οποία στηρίζεται εις την αγάπην του λαού. Η Ιερά Σύνοδος της Εκκλησίας της Ελλάδος, εκτιμήσασα την δραστηριότητά του ταύτην και αποβλέπουσα εις την ευρυμάθειαν και την χαρισματικήν του ικανότητα ως συζητητού, τον ώρισε εκπρόσωπόν της εις την Επιτροπήν Συντάξεως Νέου Καταστατικού Χάρτου της Εκκλησίας της Ελλάδος το 1988, ενώ τον αξιοποίησε εις πολλάς επαφάς της μετά κυβερνητικών κύκλων, αλλά και διεθνών παραγόντων και φορέων.

o         Ειδικοί κύκλοι μελέτης Αγίας Γραφής ωργανώθησαν διά φοιτητάς και επιστήμονας, ενώ ανεπτύχθη και ο Τομεύς Νεότητος, με κυρίας δραστηριότητας την οργάνωσιν κατασκηνώσεων, φοιτητικών και νεανικών συνεδρίων, φεστιβάλ νεολαίας έκαστον Μάιον, εντευκτήρια νέων εις έκαστον Πνευματικόν Κέντρον και ωργανωμένην Εξομολόγησιν εις τα Σχολεία και τας Ενορίας, υπό ενός Σώματος 62 Εξομολόγων. Παροιμιώδεις υπήρξαν οι διάλογοί του με τους μαθητάς εις τα Λύκεια, η ανταλλαγή επιστολών με αυτούς, η συγγραφή και δωρεάν διανομή εις νέους εκλαϊκευτικών φυλλαδίων με ενδιαφέροντα θέματα. Εν καιρώ πάσαι αι ανωτέρω κατηχητικαί νεανικαί δραστηριότητες υπήχθησαν εις την «Χριστιανικήν Νεολαίαν», την ειδικήν δραστηριότητα της Ιεράς Μητροπόλεως Δημητριάδος και Αλμυρού προς συντονισμόν του νεανικού έργου. Πάντοτε ανοικτός προς όλους, καθιέρωσε τακτάς ετησίας συναντήσεις με ομάδας επιστημόνων εις Βόλον, όπως λ.χ. με τους νομικούς, τους ιατρούς, τους εκπαιδευτικούς, προς τους οποίους ανέπτυσσε, κατά παγίαν τακτικήν του, θέματα της ειδικότητός του από της πλευράς της Εκκλησίας. Ταυτοχρόνως αγκάλιασε ολόκληρον τον λαόν, που τον ελάτρευσε εις την περιοχήν της Μαγνησίας και πέραν των ορίων αυτής.

o         Κατ’ εξοχήν λειτουργικός άνθρωπος ο κ. Χριστόδουλος, πιστός εις την παράδοσιν, επέβαλε την Τάξιν εις τας Ι. Ακολουθίας. Πρωταρχικόν μέλημά του υπήρξε η τόνωσις της λειτουργικής ζωής. Άριστος λειτουργός ο ίδιος, κατανοεί την αναγκαιότητα της Θείας Λατρείας ως βάσεως πνευματικής προαγωγής, αλλά και κέντρου αναφοράς και αναπαύσεως. Καθιέρωσε τακτάς λατρευτικάς ευκαιρίας, ιδίως διά νέους, ενώ εις μεγάλας Ενορίας έδωσε οδηγίας διά τέλεσιν δευτέρας Θείας Λειτουργίας εκάστην Κυριακήν. Ηνοίχθη εις διάλογον με διαφωνούντας, κατέστησε την Θείαν Λατρείαν κέντρον της ζωής του και διωργάνωσε την Υπηρεσίαν της Ι. Μητροπόλεως Δημητριάδος προς αντιμετώπισιν των αιρετικών. Συνέγραψε και εξέδωκε ειδικά έντυπα περί της Ακολουθίας του Μυστηρίου του Γάμου, καθώς και της Βαπτίσεως. Τα έντυπα της Ι. Μητροπόλεως που έχει συγγράψει ο ίδιος διακρίνονται διά την πρωτοτυπίαν τους, την πρακτικότητά τους και τον εποικοδομητικόν τους χαρακτήρα. Είχε και έχει την ικανότητα να συνδυάζει την παράδοσιν με την πρόοδον, το δόγμα με τον διάλογον, την ιερότητα με την απλότητα.

o         Εργασιομανής εις το έπακρον, σέβεται τους ανθρώπους που εργάζονται και το αυτό εμπνέει και εις τους συνεργάτας του. Μέχρις αργά κάθε βράδυ παραμένει εις το Γραφείον του εργαζόμενος και προγραμματίζων, χαράσσων γραμμάς πλεύσεως, αντιμετωπίζων προβλήματα, συγγράφων, κ.ο.κ. Συγκέντρωσε κοντά του και ανθρώπους που παλαιότερα δεν είχαν σχέσιν προς την Εκκλησίαν, ιδίως τους νέους, αναπτύξας μεγάλην δράσιν κατά των ναρκωτικών, κατά του AIDS, κατά της ανεργίας. Η δραστηριοποίησις της Ι. Μητροπόλεως Δημητριάδος εις τους τομείς αυτούς υπήρξε πρωτοποριακή και εδημιούργησε τας προϋποθέσεις διά την ανάπτυξιν παρεμφερούς δράσεως και από άλλας Μητροπόλεις. Αι πρωτότυποι δε τοποθετήσεις του επί θεμάτων βιοηθικής ιατρικής προελάμβαναν την εποχήν και έδειχναν προς τα έξω το νέον πρόσωπον της Εκκλησίας

ü        Η Ι. Σύνοδος τον ώρισε εκπρόσωπον της Εκκλησίας της Ελλάδος εις το Εθνικόν Συμβούλιον Μεταμοσχεύσεων και εις το Κέντρον Ελέγχου Ειδικών Λοιμώξεων. Εις την περιοχήν του Βόλου ίδρυσε από του 1983 την Ένωσιν Χριστιανών Επιστημόνων και την Χριστιανικήν Κοινωνικήν Ένωσιν, ώστε και ο διεπιστημονικός διάλογος να προωθείται και η Εκκλησία να συνεργάζεται με άλλους επιστημονικούς κλάδους πέραν της Θεολογίας προς μελέτην και αντιμετώπισιν των ολοέν και μεγαλυτέρων προκλήσεων του συγχρόνου κόσμου.

o         Εδημιούργησε τα «Σπίτια Γαλήνης Χριστού» διά τους ηλικιωμένους, την «Χριστιανικήν Αλληλεγγύην» διά τους πτωχούς. Εσπούδασε πολλά νέα παιδιά με υποτροφίας που εχορήγησε η Ι. Μητρόπολις, απέστειλε εις το εξωτερικόν πολλούς αρρώστους, ενέκυψε με στοργήν επί των προβλημάτων του κόσμου, ο οποίος του τα ενεπιστεύετο. Πολλοί τον είδον να τηλεφωνεί εις Διοικητάς τραπεζών διά να αποτρέψει κάποιους πλειστηριασμούς εις βάρος πτωχών οφειλετών, να τηλεφωνεί εις φίλους του επιχειρηματίας διά να εξασφαλίσει μίαν θέσιν εργασίας διά κάποιον άνεργον νέον, να εξαντλεί τας γνωριμίας του διά να προασπίσει τα συμφέροντα της πόλεως του Βόλου, και άλλα πολλά που ο ίδιος δεν επιθυμεί να αναφέρονται.

ü        Η εκλογή του, την 28ην Απριλίου 1998, και η ενθρόνισίς του ως Αρχιεπισκόπου Αθηνών και Πάσης Ελλάδος, την 9ην Μαΐου του ιδίου έτους, εσήμανε την έναρξιν σημαντικού έργου ποιμαντορίας και διακονίας. Ως Προκαθήμενος της Εκκλησίας προέβη εις το έργον της αναδιοργανώσεως των Συνοδικών Υπηρεσιών και των Συνοδικών Επιτροπών της Ι. Συνόδου της Εκκλησίας της Ελλάδος, ώστε η Εκκλησία να μπορεί να συμπαρίσταται αποτελεσματικότερον εις όλα τα κρίσιμα κοινωνικά ζητήματα.

o         Επίσης, ίδρυσε άνω των 14 νέας Ειδικάς Συνοδικάς Επιτροπάς διά την παρακολούθησιν, ενημέρωσιν και παρέμβασιν της Εκκλησίας επί ευρέος φάσματος προβλημάτων της συγχρόνου ζωής (Βιοηθικής [1998], Ακαδημίας Εκκλησιαστικών Τεχνών [1999], Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων [1999], Γάμου, Οικογενείας, Προστασίας του Παιδιού και Δημογραφικού Προβλήματος [1999], Χριστιανικών Μνημείων [1999], Θείας και Πολιτικής Οικονομίας και Οικολογίας [1999], Λειτουργικής Αναγεννήσεως [1999], Πολιτισμικής Ταυτότητος [1999], Γυναικείων Θεμάτων [1999], Παρακολουθήσεως των Ολυμπιακών Αγώνων «Αθήνα 2004», Αθλητισμού [2006], Μεταναστών, Προσφύγων και Παλιννοστούντων [2006], κ.π.ά.).

o         Εστήριξε και εστελέχωσε τας ήδη υφισταμένας Υπηρεσίας της Εκκλησίας και ίδρυσε νέας προς ενεργόν αντιμετώπισιν κοινωνικών προβλημάτων, με έμφασιν εις τα προβλήματα των τοξικομανών

§          όθεν η σύστασις, το 1999, Ιδρύματος Ψυχοκοινωνικής Αγωγής και Στηρίξεως «Διακονία» της Ιεράς Αρχιεπισκοπής Αθηνών, τας ανάγκας των μεταναστών, την στήριξιν των ανυπάνδρων μητέρων και των κακοποιημένων γυναικών (μέσω της ιδρύσεως

§          «Στέγης Μητέρας», την μέριμναν διά τα θύματα εμπορίας και παρανόμου διακινήσεως προσώπων, την δημιουργίαν αλυσίδος νηπιαγωγείων διά την στήριξιν των πτωχών και πολυτέκνων οικογενειών

§          μεταξύ άλλων και μέσω ειδικού «Κέντρου Στηρίξεως Οικογενείας» ιδρυθέντος υπό του Μακαριωτάτου ήδη από του 1998), κ.ά.

o         Τον Μάρτιον του 1999 ο Αρχιεπίσκοπος ανέλαβε εθνικήν πρωτοβουλίαν: εζήτησε παρά της Ιεράς Συνόδου και επέτυχε την έγκρισιν Προγράμματος Οικονομικής Ενισχύσεως των Χριστιανικών Οικογενειών της Θράκης διά την απόκτησιν τρίτου τέκνου, υπό την μορφήν μηνιαίου επιδόματος.

ü        Κατασταθείς εις την μέριμναν του Ποιμένος του κλεινού άστεως των Αθηνών και την διακονίαν του Προκαθημένου της Εκκλησίας της Ελλάδος, καθώς και εις την Προεδρίαν των δύο Συνοδικών Σωμάτων της Ιεράς Συνόδου της Ιεραρχίας και της Διαρκούς Ιεράς Συνόδου της Εκκλησίας της Ελλάδος, ειργάσθη και εργάζεται φιλοπόνως και αόκνως διά την ανεύρεσιν αξίων, ικανών, ευλαβεστάτων, εμπείρων και μορφωμένων κληρικών διά την στελέχωσιν των επιτελικών θέσεων της Εκκλησίας, καθώς και διά την εκλογήν των αρίστων προς διαποίμανσιν των κενωθεισών και κενωθησομένων Μητροπολιτικών Εδρών της Εκκλησίας της Ελλάδος. 29 Μητροπολίται και 5 Βοηθοί Επίσκοποι και Τιτουλάριοι Επίσκοποι έχουν προταθεί, εκλεγεί και χειροτονηθεί υπ’ αυτού.

o         Εν τη ανυστάκτω μερίμνη του διά την καλυτέραν διαποίμανσιν των πιστών του Λεκανοπεδίου της Αττικής, κατόπιν εισηγήσεώς του, εδημιουργήθη η νέα Ι. Μητρόπολις Γλυφάδας (2002).

o         Ίδρυσε επίσης την Μ.Κ.Ο. της Εκκλησίας της Ελλάδος «Αλληλεγγύη» (2002), η οποία επιτρέπει εις την Εκκλησίαν να συμπαρίσταται διεθνώς με πλούσιον ανθρωπιστικόν έργον, εις τας περιοχάς της Μέσης Ανατολής, της Αφρικής, της Ασίας, της Ανατολικής Ευρώπης, καθώς επίσης και φιλανθρωπικώς εντός Ελλάδος με την δημιουργίαν διαφόρων Ιδρυμάτων και Σχολών. Η Μ.Κ.Ο «Αλληλεγγύη» απετέλεσε, επιπλέον, βραχίονα στηρίξεως μιας στενωτέρας, αρμονικής και καρποφόρου συνεργασίας μεταξύ Εκκλησίας και Πολιτείας, με απτά αποτελέσματα εις τα προαναφερθέντα πολυάριθμα διεθνή προγράμματα ανθρωπιστικής παρεμβάσεως.

ü        Ο Αρχιεπίσκοπος κ. Χριστόδουλος είναι εκείνος ο οποίος εισήγαγε την Εκκλησίαν της Ελλάδος εις την ψηφιακήν εποχήν. Με απόφασίν του εφηρμόσθη σύστημα μηχανοργανώσεως εις πάντας τους τομείς της κεντρικής διοικήσεως της Εκκλησίας, ενεκαινίσθη η τήρησις ηλεκτρονικού πρωτοκόλλου και υπεστηρίχθη η σύστασις δικτύου ηλεκτρονικών υπολογιστών συνδεδεμένων μεταξύ των.

o         Τη πρωτοβουλία του ιδρύθη Επικοινωνιακή και Μορφωτική Υπηρεσία της Εκκλησίας της Ελλάδος, με τέσσερις κλάδους: Ραδιοφωνίας, Εκδόσεων, Ηλεκτρονικής Τεχνολογίας και Τηλεοράσεως. Εξ αυτών οι τρεις πρώτοι κλάδοι έχουν ήδη ενεργοποιηθεί και παρουσιάζουν πλούσιον έργον (σύγχρονον ραδιοφωνικόν πρόγραμμα με εκπομπάς και μέσω δορυφόρου, ποικίλαι και καλαίσθητοι εκδόσεις, ιστοσελίδες με θέματα εκκλησιαστικού και πολιτισμικού ενδιαφέροντος), ο δε τέταρτος κλάδος σχεδιάζεται εν συνεργασία με την ελληνικήν Πολιτείαν.

ü        Το έντονο ενδιαφέρον του διά τας ευρωπαϊκάς και διεθνείς υποθέσεις και η βούλησίς του να καταστήσει την Εκκλησίαν της Ελλάδος δραστηρίαν εις τα διεθνή fora, εξωστρεφή και ανοικτήν εις τον διάλογον έχουν αναγνωρισθεί υπό πάντων. Προς τον σκοπόν τούτον, μία εκ των προτεραιοτήτων του ως Προκαθημένου ήτο η ίδρυσις Γραφείου Αντιπροσωπείας της Εκκλησίας της Ελλάδος εις την Ευρωπαϊκήν Ένωσιν, εις το Συμβούλιον της Ευρώπης και εις την UNESCO (1998), καθώς και Ειδικής Συνοδικής Επιτροπής Παρακολουθήσεως Ευρωπαϊκών Θεμάτων (1998).

o         Ήδη από της εποχής της Αρχιερατείας του ως Μητροπολίτου Δημητριάδος, ο Προκαθήμενος της Εκκλησίας της Ελλάδος είχεν αναπτύξει στενάς σχέσεις μετά του Οικουμενικού Πατριαρχείου, η δε επίσκεψις του αειμνήστου Οικουμενικού Πατριάρχου Δημητρίου το έτος 1990 εις Βόλον υπήρξε μοναδικόν ιστορικόν γεγονός διά την περιοχήν της Μαγνησίας.

o         Με τας αλλεπαλλήλους επισκέψεις του εις όλας τας Ορθοδόξους Εκκλησίας, είτε ως μέλος εκκλησιαστικών αποστολών είτε και ιδιωτικώς, ανέπτυξε προσωπικάς σχέσεις μετά των ξένων Ορθοδόξων, τας οποίας εκαλλιέργησε εις βάθος. Συνδέεται αδελφικώς με όλους τους Προκαθημένους των Ορθοδόξων Εκκλησιών, καθώς και με ετεροδόξους ηγέτας. Το επί πολλά έτη άοκνον και αθόρυβον εκείνο έργον έμελλε κατόπιν να αναδειχθεί πολύτιμον εργαλείον διά την προβολήν του έργου και των θέσεων της Εκκλησίας της Ελλάδος, όταν ο κ. Χριστόδουλος εξελέγη Αρχιεπίσκοπος Αθηνών και Πάσης Ελλάδος.

ü        Με εισήγησίν του, η Ιερά Σύνοδος απεφάσισε, την 12ην Μαΐου 2000, την καθιέρωσιν της εορτής της μνήμης του Αποστόλου Παύλου ως Θρονικής εορτής της Εκκλησίας της Ελλάδος.

      Επίσημοι ειρηνικαί επισκέψεις του Μακαριωτάτου κ. Χριστοδούλου

Ως νεοεκλεγείς Προκαθήμενος της Εκκλησίας της Ελλάδος, ο μακαριστός Μακαριώτατος κ. Χριστόδουλος επραγματοποίησε τας κάτωθι ειρηνικάς επισκέψεις: 13-16 Ιουνίου 1998: Επίσκεψις εις το Οικουμενικόν Πατριαρχείον. 20-24 Νοεμβρίου 1998: Επίσκεψις εις το Πατριαρχείον Αλεξανδρείας. 21-29 Απριλίου 1999: Επίσκεψις εις το Πατριαρχείον Αντιοχείας. 20-25 Μαΐου 2000: Επίσκεψις εις την Εκκλησίαν της Ρουμανίας. 24-30 Αυγούστου 2000: Επίσκεψις εις το Πατριαρχείον Ιεροσολύμων. 5-14 Μαΐου 2001: Επίσκεψις εις το Πατριαρχείον της Ρωσίας. 7-13 Σεπτεμβρίου 2001: Επίσκεψις εις το Πατριαρχείον της Σερβίας. 5-9 Σεπτεμβρίου 2002: Επίσκεψις εις το Πατριαρχείον της Γεωργίας. 17 Αυγούστου 2003: Επίσκεψις εις την Εκκλησίαν της Πολωνίας.

Ιστορικαί επισκέψεις και συναντήσεις :

-          4-8 Οκτωβρίου 2003: Επίσκεψις εις το Ευρωπαϊκόν Κοινοβούλιον, εις Βρυξέλλας. Ομιλία του Μακαριωτάτου κ. Χριστοδούλου εις την Ολομέλειαν του Ευρωπαϊκού Λαϊκού Κόμματος (ΕΛΚ) και Εγκαίνια υπ’ αυτού του Γραφείου της Εκκλησίας της Ελλάδος εις Βρυξέλλας.

-          27 Μαΐου 2006 – 1 Ιουνίου 2006: Επίσκεψις εις το Παγκόσμιον Συμβούλιον Εκκλησιών εις Γενεύην, ως και εις τον Διεθνή Οργανισμόν της Υπάτης Αρμοστείας του ΟΗΕ διά τους Πρόσφυγας (UNHCR) και εις τον Διεθνή Οργανισμό Μεταναστεύσεως (IOM).

-          13-16 Δεκεμβρίου 2006: Επίσκεψις εις το Βατικανόν και συνάντησίς του μετά της Α. Αγιότητος του Πάπα Ρώμης Βενεδίκτου ΙΣΤ΄. Ο Μακαριώτατος κ. Χριστόδουλος ανέκαθεν ετάσσετο υπέρ του αγαπητικού διαλόγου εν Χριστώ μεταξύ της Εκκλησίας της Ελλάδος και της Εκκλησίας της Ρώμης. Τόσον η επίσκεψις του αειμνήστου Πάπα Ιωάννου Παύλου του Β΄ εις Αθήνας (4-5 Μαΐου 2001), όσον και η επίσκεψις του Αρχιεπισκόπου Αθηνών και Πάσης Ελλάδος εις την Αυτού Αγιότητα τον Πάπα Ρώμης Βενέδικτον ΙΣΤ΄ (Βατικανόν, 13-16 Δεκεμβρίου 2006), κατόπιν της προσκλήσεως αυτού, απετέλεσαν ιστορικής σημασίας γεγονότα εις την πορείαν της προσεγγίσεως μεταξύ των δύο Εκκλησιών διά την περαιτέρω ανάπτυξιν συνεργασίας επί διαφόρων κοινωνικών θεμάτων.

-          Έχει ανακηρυχθεί Επίτιμος Διδάκτωρ των Πανεπιστημίων Κραϊόβας και Ιασίου (2003), και Λατερανού (2006).

      Οι Απόδημοι Έλληνες πενθούν για τον μακαριστό Αρχιεπίσκοπο Χριστόδουλο

 

Όλη η Ελλάδα και ιδιαίτερα ο Απόδημος και ο Οικουμενικός Ελληνισμός λυπήθηκε για την εκδημία του μακαριστού Αρχιεπισκόπου Αθηνών κυρού Χριστοδούλου για αυτό τον λόγο αρχίζουμε με τους τρόπους που παρουσίασαν την λύπη τους

v      Συλλυπητήριο μήνυμα του Θεόδωρου Κασσίμη

Για την εκδημία του Αρχιεπισκόπου Αθηνών, ο υφυπουργός Εξωτερικών αρμόδιος για θέματα Απόδημου Ελληνισμού, Θεόδωρος Κασσίμης δήλωσε μεταξύ άλλων οτι ο Αρχιεπίσκοπος Χριστόδουλος έθεσε εαυτόν

με αυταπάρνηση στην υπηρεσία της Ορθοδοξίας και του Έθνους. Το μήνυμα του έχει ως εξής: «Θρηνούμε σήμερα την εκδημία του μακαριστού Αρχιεπισκόπου Αθηνών και Πάσης Ελλάδος, κυρού Χριστοδούλου, ενός Ιεράρχη που με την παρρησία, τη γενναιοφροσύνη και την απλότητα του ήθους του σφράγισε την εποχή μας.

Ο Αρχιεπίσκοπος Χριστόδουλος έθεσε εαυτόν με αυταπάρνηση στην υπηρεσία της Ορθοδοξίας και του Έθνους, ως επικεφαλής μιας Εκκλησίας που συμμετέχει ενεργά στο κοινωνικό γίγνεσθαι και με την σημαντική φιλανθρωπική και εν γένει ανθρωπιστική της δράση αποτελεί στήριγμα όλων όσων χρήζουν συνδρομής,ανεξαρτήτως εθνικότητας ή θρησκεύματος. Η σεμνή αξιοπρέπεια, με την οποία έδωσε τον τελευταίο του αγώνα, το ανυπέρβλητο θάρρος που άντλησε από την πίστη μας,καταξιώνουν τη ζωή ως υπέρτατη αξία και συνιστούν τη σημαντικότερη παρακαταθήκη του για τις επερχόμενες γενεές».

v      Το ΣΑΕ εκφράζει την οδύνη του

Τα αισθήματα οδύνης και λύπης του Προεδρείου του Συμβουλίου Απόδημου Ελληνισμού (ΣΑΕ) και του απανταχού της γης ελληνισμού για την αποδημία του Μακαριστού Αρχιεπισκόπου Αθηνών και πάσης Ελλάδος Χριστοδούλου εξέφρασε από την Αλεξάνδρεια, ο Πρόεδρος του ΣΑΕ κ. Στέφανος Ταμβάκης με επιστολή του προς την Διαρκή Ιερά Σύνοδο της Εκκλησίας της Ελλάδος.

Ακολουθεί το κείμενο της επιστολής: «Προς τη Διαρκή Ιερά Σύνοδο της Εκκλησίας της Ελλάδος, Αθήνα

Με σεβασμό μεταφέρω τα ειλικρινή αισθήματα οδύνης και λύπης του Προεδρείου του Συμβουλίου Απόδημου Ελληνισμού και του απανταχού της γης ελληνισμού για την εις Κύριον αποδημία του Μακαριστού Αρχιεπισκόπου Αθηνών και πάσης Ελλάδος κυρού Χριστοδούλου.

Προσευχόμεθα όπως ο Πανάγαθος Θεός αναπαύσει την ψυχή Του και τάξει Αυτόν εν χώρα Ζώντων.

Με ιδιαίτερη εκτίμηση και βαθύ σεβασμό, Στέφανος Π. Ταμβάκης Πρόεδρος»

v      Η Ομογένεια της Αμερικής πενθεί για τον μακαριστό Χριστόδουλο

Μεγάλη θλίψη και βαθύτατη συγκίνηση προκάλεσε στο πλήρωμα της Ιεράς Αρχιεπισκοπής Αμερικής και στην Ελληνοαμερικανική Κοινότητα ο θάνατος του αειμνήστου Αρχιεπισκόπου Αθηνών Χριστοδούλου. Το μεσημέρι της Δευτέρας εψάλη στο παρεκκλήσι της Ιεράς Αρχιεπισκοπής τρισάγιο για την ανάπαυση της ψυχής του μακαριστού Αρχιεπισκόπου, από τον Αρχιεπίσκοπο Δημήτριο.

Ο κ. Δημήτριος και μετά αναχώρησε για την Αθήνα για να παραστεί στην κηδεία. Ο προκαθήμενος της Ελληνορθόδοξης Εκκλησίας Αμερικής δήλωσε ότι η Εκκλησία χάνει ένα «εξαιρετικό και πολύτιμο Ιεράρχη».

Στην πρεσβεία της Ελλάδας στην Ουάσιγκτον και στα κατά τόπους γενικά προξενεία άνοιξαν βιβλία συλλυπητηρίων.

Πολλοί ομογενειακοί οργανισμοί με πρώτη την ΑΧΕΠΑ εξέδωσαν συλλυπητήριες ανακοινώσεις. Βιβλίο Συλλυπητηρίων άνοιξε το Γενικό Προξενείο της Ελλάδας στη Νέα Υόρκη για το μακαριστό Αρχιεπίσκοπο Αθηνών Χριστόδουλο. Σύμφωνα με ανακοίνωση του Ελληνικού Γραφείου Τύπου και Επικοινωνίας Νέας Υόρκης, «επί τη εκδημία του Μακαριστού Αρχιεπισκόπου Αθηνών και Πάσης Ελλάδος κυρού Χριστοδούλου, θα τηρηθεί στο Γενικό Προξενείο της Ελλάδος στη Νέα Υόρκη Βιβλίο Συλλυπητηρίων, το οποίο θα παραμείνει ανοιχτό την Τρίτη 29 και την Τετάρτη 30 Ιανουαρίου 2008, κατά τις ώρες προσελεύσεως κοινού».

v      Με Τρισάγια πενθείτε ο μακαριστός Αρχιεπίσκοπος Χριστόδουλος στον Καναδά

Με Τρισάγια για την ανάπαυση της ψυχής του μακαριστού Αρχιεπισκόπου Αθηνών Χριστοδούλου, θα τελεστούν και στις ελληνορθόδοξες εκκλησίες του Καναδά. Ο πρόεδρος του Ελληνοκαναδικού Κογκρέσου, Δημήτρης Μανωλάκος, ο οποίος είχε προσωπική γνωριμία με το μακαριστό Αρχιεπίσκοπο Χριστόδουλο δήλωσε: «Η ελληνική ομογένεια θρηνεί το θάνατο του μακαριοτάτου, γιατί με τον μελίρρυτο λόγο του και την αγωνιστική του στάση είχε κατορθώσει να μπει στις καρδιές των Ελληνορθοδόξων απανταχού της γης». Και πρόσθεσε ο κ. Μανωλάκος«Ο αρχιεπίσκοπος Χριστόδουλος υπήρξε ένας εκκλησιαστικός ηγέτης που έδειξε αληθινή αγάπη για το ποίμνιο. Η παρακαταθήκη του ας είναι το κάλεσμα της νεολαίας μας πάλι στην Εκκλησία του Χριστού».

Η Ελληνική Κοινότητα Τορόντο θρηνεί με τον υπόλοιπο Ελληνισμό την κοίμηση του Μακαριστού Αρχιεπισκόπου Αθηνών και Πάσης Ελλάδος κ. Χριστόδουλου. Στις τέσσερις εκκλησίες της Ελληνικής Κοινότητας Τορόντο θα έγινε επιμνημόσυνος δέηση υπέρ της αναπαύσεως της ψυχής του. Επίσης, οι σημαίες σε όλα τα Κοινοτικά κτήρια κοιματίζουν μεσίστια μέχρι την Παρασκευή. Η Ελληνική Κοινότητα Τορόντο, εκ μέρους της παροικίας , εκφράζει την θλίψη των ομογενών του Τορόντο για τον θάνατο του Προκαθήμενου της Εκκλησίας της Ελλάδος.

v      Βαθύτατη Συγκίνηση στην Αυστραλία για την ενδημία του μακαριστού Αρχιεπίσκοπου Χριστόδουλου

Βαθύτατη συγκίνηση προκάλεσε στην πολυάριθμη ομογένεια της Αυστραλίας η είδηση του θανάτου του Αρχιεπισκόπου Αθηνών και πάσης Ελλάδος Χριστόδουλου.Τα αυστραλιανά μέσα ενημέρωσης μεταδίδουν την είδηση υπογραμμίζοντας την ισχυρή προσωπικότητά του εκλιπόντος Αρχιεπισκόπου Αθηνών . Στέκονται δε ιδιαίτερα στο άνοιγμά του προς το Βατικανό καθώς και στη γενναία μάχη που έδωσε με την επάρατη νόσο. Στο Σίδνεϊ όπου ξεκίνησαν οι εργασίες της 10ης Κληρικολαϊκής Συνέλευσης της Αρχιεπισκοπής Αυστραλίας. Κατά την διάρκεια των εργασιών της συνέλευσης ο Αρχιεπίσκοπος Αυστραλίας κ. Στυλιανός, ο οποίος στο παρελθόν είχε ασκήσει κριτική στον Αρχιεπίσκοπο Αθηνών για την «ρήξη του» με το Φανάρι, ενημέρωσε τους συνέδρους για την τεράστια απώλεια και τους κάλεσε να τηρήσουν ενός λεπτού σιγή στη μνήμη του. Επίσης ανακοίνωσε ότι την Τετάρτη θα γίνει τρισάγιο στη μνήμη του Μακαριστού στο ναό του Αγίου Σπυρίδωνα, στο Σίδνεϊ.

      Συλλυπητήρια μηνύματα για την κοίμηση του Αρχιεπισκόπου Αθηνών και Πάσης Ελλάδος Χριστόδουλου από τον χώρο της Εκκλησίας

Πατριάρχες , Μητροπολίτες από όλα τα μέρη του Κόσμου και της Ελλάδος σε μηνύματά τους εκφράζουν, μεταξύ άλλων, θλίψη και οδύνη για την εκδημία του μακαριστού Αρχιεπισκόπου και τονίζουν τη μεγάλη απώλεια για την Ελλαδική Εκκλησία. Ας παρακολουθήσουμε τις πιο χαρακτηριστικές

v      Ανακοίνωση του Οικουμενικού Πατριαρχείου για την εκδημία του Αρχιεπισκόπου Αθηνών

Από την Κωνσταντινούπολη και το Πατριαρχείο Κωνσταντινουπόλεως , υπήρξε ανακοίνωση που εκδόθηκε από την Αρχιγραμματεία της Αγίας και Ιεράς Συνόδου του Οικουμενικού Πατριαρχείου η οποία αναφέρει: «To Οικουμενικό Πατριαρχείο με βαθειά λύπη επληροφορήθη την εν Κυρίω κοίμηση του μακαριστού Αρχιεπισκόπου Αθηνών και πάσης Ελλάδος κυρού Χριστοδούλου, τον οποίο προπέμπει μαζί με τους πανορθοδόξους εις την αιωνιότητα» και συνεχίζει «Ο αοίδιμος Αρχιεπίσκοπος αγωνίσθη καθ‘όλη την διάρκεια της ζωής του υπέρ της Εκκλησίας και προσπάθησε να φέρει του ανθρώπους πλησιέστερον προς αυτήν ως την μόνη κιβωτό της σωτηρίας.Ο μακαριστός υπέμεινε κατά τη διάρκεια της ασθένειας του « μήνας κενούς και νύκτας οδυνών», ως ο πολύτλας Ιώβ. Και υπέμεινε τα παθήματά του καρτερικώς, γενναίως, χριστιανοπρεπώς, διδάξας δια του παραδείγματός του πολλούς.Τώρα ο πληθωρικός του λόγος εσίγησε. Τώρα από του ουρανίους θαλάμους θα υμνή ακαταπαύστως τα μεγαλεία του Θεού και θα πρεσβεύη προς Αυτόν υπέρ της Εκκλησίας και του ποιμνίου της. Ο χωρισμός από προσφιλή μας πρόσωπα είναι ανθρωπίνως οδυνηρώς. Αλλά παρηγορούμεθα ενθυμούμενοι ότι δι‘ημάς τους Χριστιανούς « η πόλις άνω εστί, τα αρόντα οδός εστί» και ότι «εάν η επίγειος ημών οικία του σκήνους καταλυθή, οικοδομήν εκ Θεού έχομεν…τους γαρ πάντας ημάς φανερωθήναι δει έμπροσθεν του βήματος του Χριστού.» και καταλήγει η ανακοίνωση του Οικουμενικού Πατριαρχείου «Το Οικουμενικό Πατριαρχείο εύχεται και προσεύχεται δια την ανάπαυσιν της ψυχής του προώρως αποιχομένου Πρωθιεράρχου και όπως ο Δομήτωρ της Εκκλησίας Χριστός αναδείξη εν Πνεύματι Αγίω άξιον και ικανόν διάδοχον, εις δόξαν του αγίου ονόματος Αυτού».

v      Πατριαρχείο Ιεροσολύμων - Ανακοίνωση για θάνατο αρχιεπισκόπου Χριστόδουλου

Από την Αρχιγραμματεία του ελληνορθόδοξου Πατριαρχείου Ιεροσολύμων εκδόθηκε η ακόλουθη ανακοίνωση: «Μετά βαθείας λύπης και συνοχής καρδίας το Πατριαρχείον Ιεροσολύμων, Αγιοταφιτική Αδελφότης και Ποίμνιον, επληροφορήθη σήμερον την προς Κύριον εκδημίαν του φιλτάτου εν Χριστώ Αδελφού Μακαριωτάτου Αρχιεπισκόπου Αθηνών κυρού Χριστοδούλου, ο οποίος διεκρίθη όντως ως εξέχουσα εκκλησιαστική μορφή της Εκκλησίας της Ελλάδος και φορεύς μεγάλων προσδοκιών και ελπίδων του εν Ελλάδι Ορθοδόξου Πληρώματος. Ο Μακαριστός κυρός Χριστόδουλος επέδειξεν υποδειγματικήν υπομονήν εις τον Σταυρόν τον οποίον έλαβεν από τον Κύριον, και έδωσε παράδειγμα δια το ότι ο Ποιμήν της Εκκλησίας γνωρίζει και αυξάνειν, αλλά και ελαττούσθαι και μέσω της κατά κόσμον ελαττώσεως και δοκιμασίας της ασθενείας, και δοξάζεσθαι παρά Θεώ και γίνεσθαι εις πάντας υπόδειγμα καρτερίας και πίστεως. Το καθ’ ημάς Πατριαρχείον, το οποίον απήλαυσε πάντοτε πολλής της βοηθείας και ποικίλης συμπαραστάσεως παρά του Μακαριωτάτου κυρού Χριστοδούλου και συμπάσης της περί Αυτόν Εκκλησίας της Ελλάδος, προβαίνει εις ολόθερμον δέησιν προς Κύριον από του Παναγίου Τάφου και των Πανσέπτων Προσκυνημάτων, υπέρ της αναπαύσεως Αυτού εν χώρα ζώντων, εύχεται δε, όπως ο Παράκλητος τηρή μεν την μνήμην Αυτού αιωνίως, αναδείξη δε επάξιον Αυτού διάδοχον».

v      Συλλυπητήρια επιστολή του Πατριάρχου Αλεξανδρείας για την εκδημία του Αρχιεπισκόπου Αθηνών

Την αυτοθυσία, την σύνεση, την ένζηλο διάθεση, την αφοσίωση και την αγάπη με την οποία ο μακαριστός Αρχιεπίσκοπος Αθηνών κυρός Χριστόδουλος εποίμανε επί δεκαετία την Εκκλησία της Ελλάδος, τονίζει ο Πατριάρχης Αλεξανδρείας κ. Θεόδωρος Β΄στην συλλυπητήρια επιστολή που απέστειλε στην Ιερά Σύνοδο της Ελλαδικής Εκκλησίας. Ο Αλεξανδρινός Προκαθήμενος χαρακτηρίζει τον μακαριστό Αρχιεπίσκοπο «σθεναρόν Ιεράρχη», τονίζοντας μάλιστα το πόσο σημαντική υπήρξε η παρουσία για τον λαό της ελλαδικής εκκλησίας, καθώς ο εκλιπών έγινε «τύπος των πιστών εν πάσι». Ολόκληρη η επιστολή του Πατριάρχου Αλεξανδρείας κ. Θεοδώρου Β΄ προς την Ιερά Σύνοδο της Εκκλησίας της Ελλάδος έχει ως εξής: «Προς την Ιεράν Σύνοδον της Εκκλησίας της Ελλάδος Εις Αθήνας.

Εν βαθυτάτη θλίψει επληροφορήθημεν την εκδημίαν του Μακ. Αρχιεπισκόπου Αθηνών και πάσης Ελλάδος κ.Χριστοδούλου, σθεναρού Ιεράρχου και Προκαθημένου επί δεκαετίαν της αγιωτάτης Αποστολικής Εκκλησίας υμών. Ο κοιμηθείς Προκαθήμενος εποίμανεν την Ελλαδικήν Εκκλησίαν με αυτοθυσίαν, σύνεσιν και ένζηλον διάθεσιν, αφοσίωσιν και αγάπην, γενόμενος τύπος των πιστών εν πάσι. Εκφράζομεν τας ενθέρμους συλλυπητηρίους ευχάς της ημών Μετριότητος και την συμμετοχήν εις το βαρύτατον πένθος ημών της Αλεξανδρινής Εκκλησίας, του ιερού κλήρου και του φιλοχρίστου ποιμνίου απάσης της εν Αφρική Ορθοδοξίας. Προσευχόμεθα δε, όπως ο Κύριος της ζωής και νικητής του θανάτου Ιησούς Χριστός κατατάξη την μακαρίαν ψυχήν αυτού «εν σκηναίς δικαίων, μετά των αγίων, όπου επισκοπεί το Φως του προσώπου Του».

Αιωνία η μνήμη αυτού! Μετά της εν Κυρίω αγάπης,

+ Ο Αλεξανδρείας Θεόδωρος Β’ Πάπας και Πατριάρχης Αλεξανδρείας και πάσης Αφρικής Εν τη μεγάλη Πόλει της Αλεξανδρείας τη 28η Ιανουαρίου 2008»

v      Τα βαθύτατα συλλυπητήριά του  Πατριάρχη Μόσχας Αλέξιου

Τα βαθύτατα συλλυπητήριά του για την εκδημία του Αρχιεπισκόπου Αθηνών Χριστοδούλου εξέφρασε εκ μέρους ολόκληρης της Ρωσικής Ορθόδοξης Εκκλησίας ο Πατριάρχης Μόσχας Αλέξιος. Ο Πατριάρχης Αλέξιος χαρακτηρίζει την κοίμηση του Αρχιεπισκόπου «μεγάλη απώλεια, που χτύπησε την Αγία Ελλαδική Εκκλησία, τον ευλογημένο λαό της Ελλάδος και ολόκληρο τον ορθόδοξο κόσμο» και τον Μακαριστό Χριστόδουλο «φλογισμένο ρήτορα, πατριώτη και ζηλευτό εργάτη στο χωράφι του Χριστού, κοντινό φίλο της Ρωσικής Ορθόδοξης Εκκλησίας».  Και σημειώνει ο Πατριάρχης Μόσχας, «Έτσι θα μείνει στη μνήμη και στις καρδιές μας», προσθέτοντας ότι οι επισκέψεις του στη Ρωσία «μας έφεραν ιδιαιτέρως κοντά».

v      Η βαθύτατη λύπη του  Αρχιεπισκόπου Αμερικής κ. Δημητρίου

Μόλις πληροφορήθηκε την εκδημία του Αρχιεπισκόπου Χριστόδουλο, ο κ. Δημήτριος δήλωσε: «Μας θλίβει βαθύτατα η εκδημία του μακαριστού Αρχιεπισκόπου Αθηνών και πάσης Ελλάδος κυρού Χριστοδούλου διότι με την αναχώρησή του εκ του κόσμου τούτου, η Εκκλησία χάνει έναν εξαιρετικό και πολύτιμο Ιεράρχη, και λαμπρό αγωνιστή υπέρ της Ορθοδοξίας και των παγκοσμίων αξιών της Ελληνικής πολιτισμικής παραδόσεως. Είχα την ιδιαιτέρα τιμή να τον γνωρίσω ήδη από την εποχή των Γυμνασιακών του σπουδών και μετέπειτα να εκτιμήσω το δυναμισμό του, την καλοσύνη του, την ευφυΐα του και τη μεγάλη προσφορά του στην Εκκλησία σε βασικούς τομείς, όπως η θεία λατρεία, η ποιμαντική φροντίδα, η κοινωνική μέριμνα και οι διορθόδοξες και διαχριστιανικές σχέσεις. Δέομαι εκτενώς του Κυρίου υπέρ αναπαύσεως της ψυχής του αειμνήστου εκλεκτού αδελφού και συλλειτουργού Αρχιεπισκόπου Χριστοδούλου εν σκηναίς δικαίων και αγίων»

v      Η βαθιά θλίψη και οδύνη στο νομό Μαγνησίας και το μήνυμα του Μητροπολίτη Δημητριάδος και Αλμυρού Ιγνάτιου

Βαθιά θλίψη και οδύνη σκόρπισε και στο νομό Μαγνησίας η τραγική είδηση του θανάτου του μακαριστού Αρχιεπισκόπου Αθηνών και πάσης Ελλάδος Χριστόδουλου. Άλλωστε επί 24 χρόνια είχε διατελέσει Μητροπολίτης Δημητριάδος και είχε επιτελέσει ιδιαίτερα σπουδαίο και σημαντικό έργο, αναγνωρισμένο από όλους. Στις 12 το μεσημέρι της εξόδου  του μακαριστού Χριστοδούλου έγινε επιμνημόσυνη δέηση στο Μητροπολιτικό Ναό του Αγίου Νικολάου όπου έχει ανοιχθεί και βιβλίο συλλυπητηρίων ενώ οι καμπάνες χτυπούν πένθιμα.

Ο σεβασμιότατος Μητροπολίτης Δημητριάδος και Αλμυρού Ιγνάτιος, σε μήνυμά του αναφέρει μεταξύ άλλων ότι «η Ελλαδική Εκκλησία πάσχει και οδυνάται για την εκδημία του μακαριστού Αρχιεπισκόπου. Ο λαός του τόπου μας είχε την ευλογία να έχει ως ποιμενάρχη του τον αείμνηστο πρωθιεράρχη επί ολόκληρη 25ετία και γεύτηκε πολύ καλά τι σημαίνει να είναι Αρχιεπίσκοπος σου ο Χριστόδουλος. Όπου κι αν στρέψει κανείς τη ματιά του στον τόπο μας, θα δει έργα πνοής που προλάβαιναν κατά πολύ της εποχής τους. Ο λαός γεύτηκε αυτήν την πατρικότητα του στο μέγιστο βαθμό, την εξετίμησε βαθιά και για τούτο τον αγάπησε θερμά».

v      Δήλωση του μητροπολίτη Ζακύνθου Χρυσόστομου

Δήλωσε ο μητροπολίτης Ζακύνθου Χρυσόστομος «Δεν αιφνιδίασε ο θάνατός του, μετά την αποτυχία των προσπαθειών των γιατρών του. Όταν μιλούσες μαζί του μπορούσες να συναρτηθείς. Η επίδραση του περιβάλλοντος του, τον έκανε να αναθεωρεί τις θέσεις του. Οι συγκρούσεις μας ήταν θεσμικού χαρακτήρα. Ο ιστορικός του μέλλοντος θα κρίνει τα υπέρ και τα κατά του έργου του. Δεν ήταν ρόδινα στη διαδρομή του. Θέλω να πιστεύω ότι ο Θεός θα στείλει έναν αρχιεπίσκοπο που θα σεβαστεί την συνοδικότητα και την κοινωνικότητα. Θα κρατήσω στάση ουδετερότητας. Οι πολιτικοί να κοιτάξουν τα δικά τους και οι εκκλησιαστικοί τα δικά τους».

v      Η λύπη του  μητροπολίτη Μεσσηνίας Χρυσόστομου

Ο μητροπολίτης Μεσσηνίας Χρυσόστομος ο οποίος ήταν ο τελευταίος μητροπολίτης που χειροτόνησε ο μακαριστός Αρχιεπίσκοπος, μιλώντας σήμερα το πρωί στην ΕΡΑ Καλαμάτας εξέφρασε «τη βαθιά του θλίψη». 

v      Η Δήλωση της ελληνικής Ρωμαιοκαθολικής Εκκλησίας

Ο εκπρόσωπος της ελληνικής Ρωμαιοκαθολικής Εκκλησίας Νικόλαος Γασπαράκης αναφέρει στη δήλωση του «Υπήρξαν πράγματι σταθερά ανοίγματα προς την Ρωμαιοκαθολική Εκκλησία και είναι έργο του μακαριστού Χριστοδούλου. Αυτά δεν ήταν ανοίγματα υποτελείς, αλλά δυναμικής παρουσίας και εξόδου από την εσωστρέφεια. Το άνοιγμα αυτό πρέπει να συνεχίσει και να προχωρήσει. Θα έρθουν στη κηδεία του Αρχιεπισκόπου εκπρόσωποι του Πάπα».

v      Το Συλλυπητήριο τηλεγράφημα από τον πρώην Αρχιεπίσκοπο Αμερικής Σπυρίδωνα

Συλλυπητήριο τηλεγράφημα για το θάνατο του αρχιεπισκόπου Χριστόδουλου έστειλε στην Ιερά Σύνοδο της Εκκλησίας της Ελλάδας ο πρώην Αρχιεπίσκοπος Αμερικής Σπυρίδων. Στο τηλεγράφημα ο κ. Σπυρίδων αναφέρει: «Ολοθύμως συμμετέχων εις βαθύτατον πένθος Εκκλησίας Ελλάδος επι εις Κύριον εκδημία Μακαριστού Αρχιεπισκόπου Αθηνών και πάσης Ελλάδος κυρού Χριστοδούλου, δέομαι θερμώς Υψίστου όπως κατατάξη αγαθήν αυτού ψυχήν εν χώρα ζώντων, αναδείξη δε νέον Προκαθήμενον λαοφιλή και αντάξιον δυσκόλων περιστάσεων».

Ο Οικουμενικός Πατριάρχης Βαρθολομαίος παραβρεθηκε στην εξόδιο ακολουθία του μακαριστού Αρχιεπισκόπου Χριστόδουλου και ηγήθηκε της πολυμελούς αντιπροσωπείας του Οικουμενικού Πατριαρχείου. Τον Οικουμενικό Πατριάρχη συνόδευσαν ο Αρχιεπίσκοπος Αμερικής Δημήτριος, ο Αρχιεπίσκοπος Κρήτης Ειρηναίος, ο μητροπολίτης Περγάμου Ιωάννης και ο μητροπολίτης Μύρων Χρυσόστομος.

      Συλλυπητήρια μηνύματα για την κοίμηση του Αρχιεπισκόπου Αθηνών και Πάσης Ελλάδος Χριστόδουλου από τον χώρο της Πολιτικής Ηγεσίας  

Την 28.01.2008 ημέρα αποδημίας του μακαριστού Αρχιεπισκόπου Αθηνών κυρού Χριστοδούλου η Ελληνική Ηγεσία έκανε τις πιο κάτω δηλώσεις : 

v      Από τον Προέδρο της Δημοκρατίας κ. Κάρολου Παπούλια

Δήλωση του Προέδρου της Δημοκρατίας κ. Κάρολου Παπούλια για την κοίμηση του Αρχιεπισκοπου Αθηνών και Πάσης Ελλάδος Χριστόδουλου: «Η εκδημία του Μακαριστού Αρχιεπισκόπου Αθηνών και πάσης Ελλάδος Κυρού Χριστοδούλου μας συγκινεί όλους βαθύτατα. Ο χαρισματικός Προκαθήμενος της Εκκλησίας της Ελλάδος αξιοποίησε με εντυπωσιακό ζήλο και ακαταπόνητη εργατικότητα τις πνευματικές του αρετές στην υπηρεσία των σκοπών της Εκκλησίας. Η δύναμη του λόγου του τρεφόταν από την ιεροπρέπεια της λειτουργικής μυσταγωγίας και ακτινοβολούσε τον σύγχρονο δυναμισμό της Ορθοδόξου πατερικής παράδοσης για τα προβλήματα του ανθρώπου και του κόσμου. Η ολόθυμη αφιέρωση του στην εκκλησιαστική διακονία ανέπτυξε την ιδιαίτερη σχέση του με την κοινωνία και ανέδειξε τα εξαιρετικά ηγετικά του προσόντα. Ο αοίδιμος Αρχιεπίσκοπος είχε πλήρη συνείδηση της ευθύνης του, όπως είχε και πλήρη επίγνωση και της επιτακτικής ανάγκης να ανταποκριθεί στις μεγάλες προσδοκίες για την ανανέωση της σχέσεως της Εκκλησίας με την κοινωνία. Η μακρά εμπειρία του στα εκκλησιαστικά πράγματα και η επικοινωνιακή δύναμη του λόγου του κατέτειναν στην τόνωση του θρησκευτικού φρονήματος του εκκλησιαστικού σώματος. Η Ελληνική Πολιτεία συμμετέχει στο βαρύ πένθος της Εκκλησίας και αποτίει τον ύστατο χαιρετισμό με υψηλά αισθήματα αναγνωρίσεως της προσφοράς και εξαιρετικής τιμής προς το πρόσωπο του Μακαριστού Αρχιεπισκόπου, Κυρού Χριστοδούλου. Αιωνία του η μνήμη.

Κάρολος Παπούλιας»

v      Από τον Πρωθυπουργό κ. Κ. Καραμανλή

Σε δήλωσή του ο πρωθυπουργός κ.Κ. Καραμανλής αναφέρει ότι «Διερμηνεύοντας, είμαι βέβαιος, τα αισθήματα των Ελληνίδων και των Ελλήνων, εκφράζω τη θλίψη μου για την κοίμηση του Μακαριστού Αρχιεπισκόπου Χριστόδουλου. Του φωτισμένου Ιεράρχη που με το ποιμαντορικό του έργο έφερε την Εκκλησία πιο κοντά στην κοινωνία και στα σύγχρονα προβλήματα, πιο κοντά στους νέους ανθρώπους και στις αγωνίες τους. Του θρησκευτικού ηγέτη που ενίσχυσε το ρόλο της Ορθοδοξίας στον κόσμο. Η ευθύτητα των λόγων του, η απλότητα, η αγωνιστικότητα, η αγάπη του για την Ελλάδα συνιστούν πολύτιμες διδαχές για το χριστεπώνυμο πλήρωμα της Εκκλησίας μας. Η γενναιότητα και η καρτερία που επέδειξε τις δύσκολες ώρες της προσωπικής του μάχης αγγίζουν τις καρδιές όλων μας».

v      Από τον Πρόεδρο της Βουλής Δ. Σιούφα

Τη βαθιά της θλίψη για την κοίμηση του Αρχιεπισκόπου Αθηνών και πάσης Ελλάδος Χριστόδουλου εξέφρασε η Βουλή των Ελλήνων μέσω του προέδρου του Σώματος Δημήτρη Σιούφα. Σε σχετική ανακοίνωσή του Προέδρου της Βουλής, Δ. Σιούφα αναφέρεται, ότι «Η Βουλή των Ελλήνων, εκφραστής της βούλησης και των αισθημάτων του Ελληνικού Λαού εκφράζει τη βαθιά της θλίψη για την κοίμηση του Αρχιεπισκόπου Αθηνών και πάσης Ελλάδος Χριστόδουλου. Η μεγάλη προσωπικότητα και η μεγάλη προσφορά του Μακαριστού Αρχιεπισκόπου ανήκουν πλέον στην Ιστορία. Το Έθνος τον ευγνωμονεί για την προσφορά του. Η Εκκλησία, η Πατρίδα, ο Λαός τον αγάπησαν, τον ακολούθησαν και κρατούν στη μνήμη και την προσφορά και τις υποθήκες του» .

Το σύνολο των ομιλητών υπογράμμισαν τη χαρισματική προσωπικότητα του Αρχιεπισκόπου Χριστοδουλου αλλά και τη γενναιότητα και την καρτερικότητα με την οποία αντιμετώπισε τη δοκιμασία με την ασθένειά του. Όπως ανέφερε ο πρόεδρος της Βουλής, Δημήτρης Σιούφας, ο Αρχιεπίσκοπος έφερε την Εκκλησία στην σύγχρονη εποχή και το σύγχρονο άνθρωπο στην Εκκλησία την οποία ανέδειξε και πάλι ως παράγοντα της εθνικής και της κοινωνικής ζωής.

Το απόγευμα, με ενός λεπτού σιγή και ειδική συνεδρίαση της ολομέλειας συμμετείχε η Βουλή στο πένθος για την απώλεια του προκαθήμενου της Εκκλησίας της Ελλάδας, ενώ θα μείνει κλειστή την Πέμπτη, ημέρα της κηδείας.

v      Από τον πρώην Πρόεδρο της Δημοκρατία κ. Κ. Στεφανόπουλο

Ο πρώην Πρόεδρος της Δημοκρατίας Κωστής Στεφανόπουλος, δήλωσε μετά το θάνατο του Αρχιεπισκόπου Χριστοδούλου, τα κάτωθι: «Η συγκίνηση όλων είναι μεγάλη, μετά την αγγελία του θανάτου του Αρχιεπισκόπου Χριστοδούλου, όπως γενική υπήρξε η συμπαράσταση προς αυτόν, κατά το διάστημα της μακράς και οδυνηρής ασθενειάς του. Ο μακαριστός Αρχιεπίσκοπος απέκτησε εν ζωή πιστούς οπαδούς των λόγων του και της δράσεώς του, όπως και αντιπάλους, οι οποίοι αντιδρούσαν στην ανάμειξή του στα πολιτικά πράγματα της χώρας.Ήδη, μετά τον θάνατόν του, αναδεικνύεται η εικόνα ενός ενθέρμου αγωνιστού των πατριωτικών ιδεών, ενός εκκλησιαστικού ηγέτη, ο οποίος κατέστησε την Εκκλησίαν επίμαχον παράγοντα της δημόσιας ζωής, ενός Αρχιεπισκόπου με δεινότητα λόγου, μόρφωση και κοινωνική παρουσία. Υπήρξε ευγενής, ευφυής και ικανός και ετίμησε την χριστιανική πίστη, με την επίδειξη μεγάλης καρτερίας και γενναιότητας, κατά το διάστημα της ασθενείας του. Εκφράζω προς την Εκκλησίαν της Ελλάδος και τους οικείους του θερμά συλλυπητήρια.»

v      Από τον Πρόεδρο της Κύπρου κ. Τ. Παπαδόπουλο

Θλίψη για το θάνατο του Αρχιεπισκόπου Αθηνών και Πάσης Ελλάδος Χριστόδουλου και βαθιά ευγνωμοσύνη για τους αγώνες του υπέρ της Κύπρου εξέφρασε ο πρόεδρος της Κυπριακής Δημοκρατίας, κ. Τάσσος Παπαδόπουλος. Σε γραπτή δήλωσή του αναφέρει: «Εκ μέρους της Κυβέρνησης και του λαού της Κύπρου, εκφράζω βαθύτατη θλίψη για το θάνατο του Αρχιεπισκόπου Αθηνών και Πάσης Ελλάδος Χριστόδουλου. Ο μακαριστός Ιεράρχης υπήρξε μια σημαντική μορφή της Ορθοδόξου Εκκλησίας μας, ένας ένθερμος προασπιστής των δικαίων της Κύπρου και μια φωτεινή προσωπικότητα του σύγχρονου Ελληνισμού» και καταλήγει ο πρόεδρος, κ. Τάσσος Παπαδόπουλος «Θα διατηρώ πάντα ζωντανή την ανάμνηση των συναντήσεων που είχα μαζί Του και διαρκή τη συγκίνηση που προκαλούσε ο λόγος και το πάθος Του για την Κύπρο και τη δικαίωση του αγώνα της. Με τίμησε με την ειλικρινή φιλία Του και τον τιμώ με την έκφραση ευγνωμοσύνης για όσα υπέρ της Κύπρου είπε και έπραξε».

v      Από την Υπουργό Εξωτερικών κα. Ντ. Μπακογιάννη

Δήλωση για την κοίμηση του Μακαριστού Αρχιεπισκόπου Αθηνών και Πάσης Ελλάδας Χριστόδουλου έκανε από τις Βρυξέλλες όπου βρίσκεται για το Συμβούλιο Γενικών Υποθέσεων και Εξωτερικών Σχέσεων της Ε.Ε., η υπουργός Εξωτερικών, Ντόρα Μπακογιάννη: «Εκφράζω τη βαθύτατη θλίψη μου για την κοίμηση του μακαριστού Αρχιεπισκόπου Αθηνών και Πάσης Ελλάδας Χριστόδουλου. Η Εκκλησία της Ελλάδας, και ολόκληρη η Ορθοδοξία, θρηνούν σήμερα μια αναμφίβολα ηγετική εκκλησιαστική προσωπικότητα, έναν χαρισματικό ιεράρχη, που υπηρέτησε με αφοσίωση την Εκκλησία και το ποίμνιό του. Χαρακτήρας γενναιόδωρος, προσηνής και ευθύς, έδωσε νέα πνοή στην Εκκλησία της Ελλάδας. Κατά τη διάρκεια της ποιμαντικής του θητείας στον Αρχιεπισκοπικό Θρόνο, κατάφερε να φέρει την Εκκλησία πιο κοντά στην κοινωνία και στα σύγχρονα προβλήματα, πιο κοντά στη νεολαία, ενώ το έργο του για την ανακούφιση εκείνων που βρίσκονται σε μεγαλύτερη ανάγκη, αποτελεί υπόδειγμα δημιουργικής και αποτελεσματικής δράσης μιας σύγχρονης Εκκλησίας. Η γενναιότητα, η ηρεμία και η αξιοπρέπεια, με τις οποίες αντιμετώπισε την τελευταία, δυσκολότερη, μάχη της ζωής του, έχουν αγγίξει τις καρδιές των Ελλήνων και των Ορθοδόξων όπου γης, αποτελώντας για όλους ένα μάθημα πραγματικού Χριστιανικού ήθους και θάρρους», καταλήγει η κα Μπακογιάννη.

v      Από τον Υπουργό Παιδείας και Θρησκευμάτων κ. Ευρ. Στυλιανίδη

Ο υπουργός Παιδείας και Θρησκευμάτων Ευριπίδης Στυλιανίδης αναφέρει στην επιστολή του προς την Ιερά Σύνοδο της Εκκλησίας της Ελλάδος «Σεβασμιότατοι, έχοντας τη βεβαιότητα ότι διερμηνεύουμε τα συναισθήματα του συνόλου της εκπαιδευτικής κοινότητας της χώρας και της νέας γενιάς εκφράζουμε τη βαθύτατη θλίψη της ελληνικής Κυβερνήσεως και εμού προσωπικά για την απώλεια του Αρχιεπισκόπου. Ο μακαριστός αρχιεπίσκοπος υπήρξε με τη ζωή του και το έργο του φωτεινό παράδειγμα πνευματικού ηγέτη που δε δίστασε να υποστηρίξει δημόσια της ξεκάθαρες θέσεις της Εκκλησίας για τα σύγχρονα κοινωνικά και εθνικά ζητήματα».

v      Από τον Δήμαρχο Αθηναίων κ. Ν. Κακλαμάνη

Μήνυμα του Δημάρχου Αθηναίων Νικήτα Κακλαμάνη για την κοίμηση του Αρχιεπισκόπου Αθηνών και Πάσης Ελλάδας Χριστόδουλου: «Σήμερα, ημέρα πένθους και περισυλλογής για ολόκληρο το λαό μας, θα ήθελα να εκφράζω τη βαθύτατη θλίψη μου για την κοίμηση του Αρχιεπισκόπου μας. Ο Μακαριστός Αρχιεπίσκοπος Αθηνών και πάσης Ελλάδος, ο οποίος ως τις τελευταίες στιγμές της ζωής του στάθηκε όρθιος με απαράμιλλο ψυχικό σθένος, ορθόδοξη πνευματικότητα και θαυμαστή αξιοπρέπεια, υπήρξε μια ηγετική εκκλησιαστική προσωπικότητα και ένας χαρισματικός ποιμενάρχης που διακόνησε με αφοσίωση και αυταπάρνηση την Εκκλησία. Επί των ημερών του η Εκκλησία έσκυψε με περισσό ενδιαφέρον στα προβλήματα της σύγχρονης κοινωνίας και ιδιαιτέρως των νέων ανθρώπων και πρόβαλε με συνέπεια την Ορθόδοξη παράδοση και μαρτυρία στα ευρωπαϊκά και διεθνή fora. Με σεβασμό στη μνήμη του, εκφράζω τα πλέον θερμά συλλυπητήρια μου ως και αυτά του Δημοτικού συμβουλίου για την απώλεια του Αρχιεπισκόπου Χριστόδουλου, ενός πραγματικά ξεχωριστού και επιφανούς Εκκλησιαστικού Ανδρός.» .

v      Από τον Πρόεδρο του ΠΑΣΟΚ κ. Γ. Παπανδρέου

Ο Πρόεδρος του ΠΑΣΟΚ, Γιώργος Α. Παπανδρέου, έκανε την ακόλουθη δήλωση για την εκδημία του μακαριστού Αρχιεπισκόπου Αθηνών και Πάσης Ελλάδος Χριστοδούλου. «Εκφράζω τη βαθύτατη λύπη μου για την εκδημία του μακαριστού Αρχιεπισκόπου Αθηνών και Πάσης Ελλάδος Χριστοδούλου. Υπήρξε μία από τις σημαντικότερες μορφές της Εκκλησίας της Ελλάδος. Πνευματικός ηγέτης, με κύρος, εκκλησιαστικό φρόνημα και πλούσια κοινωνική δράση. Μαχητής και λόγιος, άφησε το δικό του στίγμα στην Εκκλησία που υπηρέτησε πιστά, με πηγαίο πάθος και εργατικότητα. Τον γνώριζα από παλιά. Ήταν ένας χαρισματικός άνθρωπος με τον οποίο χαιρόσουν να συζητάς ακόμα και όταν διαφωνούσες μαζί του. Η περιπέτεια της υγείας του δεν τον κλόνισε. Παρέμεινε όρθιος μέχρι το τέλος, δίνοντας ένα δυνατό μήνυμα θάρρους, γενναιότητας και αξιοπρέπειας. Θα τον θυμόμαστε πάντα. Στην Ιερά Σύνοδο της Ιεραρχίας της Εκκλησίας της Ελλάδος, στους οικείους του και στους συνεργάτες του, εκφράζω τα ειλικρινή μου συλλυπητήρια.» .

v      Από την Γ.Γ. του ΚΚΕ κα. Αλ. Παπαρήγα

Η γγ του ΚΚΕ Αλέκα Παπαρήγα απέστειλε τηλεγράφημα προς την Ιερά Σύνοδο της Εκκλησίας της Ελλάδας που αναφέρει:  «Εκφράζουμε τα συλλυπητήριά μας για τον θάνατο του Αρχιεπισκόπου Χριστόδουλου» .

v      Από τον Πρόεδρο του ΣΥΡΙΖΑ Αλέκο Αλαβάνο

Ο επικεφαλής του ΣΥΡΙΖΑ Αλέκος Αλαβάνος δήλωσε «Ο θάνατος του Αρχιεπίσκοπου Χριστόδουλου, όπως και κάθε επιφανούς προσώπου, μας θυμίζει την κοινή μας μοίρα, ανεξάρτητα από θρησκεία, φιλοσοφικές αντιλήψεις, πολιτικές απόψεις. Η γενναιότητα και η καρτερικότητα που προχώρησε προς αυτόν, είναι ένα θετικό του μήνυμα προς όλους. Ο Συνασπισμός Ριζοσπαστικής Αριστεράς απευθύνει τα ειλικρινή του συλλυπητήρια προς την Ιερά Σύνοδο της Εκκλησίας της Ελλάδας και προς όλους τους πιστούς που σήμερα νιώθουν βαθύ πένθος».

v      Από τον Πρόεδρο του ΛΑ.ΟΣ κ. Γ. Καρατζαφέρη

Σε γραπτή δήλωσή του ο πρόεδρος του ΛΑ.ΟΣ Γιώργος Καρατζαφέρης αναφέρει «Άφησε παρακαταθήκη την αγωνιστικότητά του, την πραότητα, την Ιώβειο υπομονή του» σημειώνει μεταξύ άλλων «Έφυγε πλήρης Σεβασμού και βαθιάς εκτιμήσεως, αφήνοντας πίσω δυσαναπλήρωτο κενό Αγάπης, Συντροφικότητας, Αλληλεγγύης και Προσφοράς» και καταλήγει: «Μοίρα Κοινή των Ανθρώπων ο θάνατος αλλά και η Πίστις γι’ Ανάσταση νεκρών».

v      Από τον Υπουργό Οικονομίας κ. Γ. Αλογοσκούφη

Ο υπουργός Οικονομίας, Γ. Αλογοσκούφης δήλωσε «Σήμερα είναι μια ημέρα εθνικού πένθους για την Ελλάδα και για την Ορθοδοξία. Χάσαμε έναν μεγάλο πνευματικό ηγέτη. Έναν ηγέτη, ο οποίος και με τη ζωή του αλλά και με τη στάση του τις τελευταίες εβδομάδες και τους τελευταίους μήνες της δοκιμασίας του, έδωσε το παράδειγμα σε όλους τους Έλληνες».

v      Από Υπουργό Υγείας και Κοινωνικής Αλληλεγγύης κ Δημήτρη Αβραμόπουλο

Ο Υπουργός Υγείας και Κοινωνικής Αλληλεγγύης Δημήτρης Αβραμόπουλος, προέβη στην ακόλουθη δήλωση: «Ο Αρχιεπίσκοπος Χριστόδουλος, υπήρξε ένας φωτισμένος Ιεράρχης, κοινωνικός οραματιστής, εκκλησιαστικός ηγέτης, αληθινός πατριώτης με ξεχωριστές ικανότητες και σπάνια χαρίσματα. Η περίοδος της ποιμαντορίας του, που έκλεισε νωρίς, σφραγίζει ανεξίτηλα την ιστορία της Εκκλησίας, της Ορθοδοξίας, τις μνήμες και την καρδιά μας. Εκφράζω τη βαθύτατη θλίψη μου για την κοίμησή του και το θαυμασμό μου για τον προσωπικό αγώνα που έδωσε με καρτερικότητα και ψυχικό σθένος μέχρι τις τελευταίες στιγμές του. Ο λαός μας θα τον θυμάται και η Πολιτεία θα τιμήσει τη μνήμη και το έργο του, δίνοντας το όνομά του στο νέο Διεθνές Μεταμοσχευτικό Κέντρο, που ιδρύεται στην Αθήνα και τη Θεσσαλονίκη».

v      Από Υπουργό Επικρατείας και κυβερνητικό εκπρόσωπο κ Θ. Ρουσόπουλος

Ο υπουργός Επικρατείας και κυβερνητικός εκπρόσωπος Θ. Ρουσόπουλος δήλωσε ότι «σήμερα όλοι οι Έλληνες στην Ελλάδα και σ’ όλο τον κόσμο θρηνούμε την απώλεια του μακαριστού Αρχιεπισκόπου Χριστόδουλου. Και από αυτό το βήμα θέλω να εκφράσω εκ μέρους της κυβέρνησης τη βαθιά θλίψη όλων για τη μεγάλη αυτή απώλεια», συμπλήρωσε.

v      Από τον νομάρχη Θεσσαλονίκη Παναγιώτη Ψωμιάδη

Ο νομάρχης Θεσσαλονίκης Παναγιώτης Ψωμιάδης δήλωσε συγκινημένος «Σήμερα η Ελλάδα έχασε τον Ιεράρχη που από την πρώτη μέρα στον αρχιεπισκοπικό θρόνο έδωσε φωνή στην ελλαδική Εκκλησία. Προσωπικά, έχασα τον Πατέρα και τον φίλο που μου συμπαραστάθηκε στις δύσκολες στιγμές: όταν κάποιοι με χτυπούσαν εκείνος, παρά την ασθένειά του, με προέτρεπε να κρατήσω ψηλά το κεφάλι» .

v      Από τον Δήμαρχο Θεσσαλονίκης κ. Βασίλη Παπαγεωργόπουλο

Τη βαθιά του θλίψη εξέφρασε ο δήμαρχος Θεσσαλονίκης Βασίλης Παπαγεωργόπουλος: «Εκφράζω τη βαθύτατη θλίψη μου για το θάνατο του φωτεινού ηγέτη της Ορθόδοξης Ελληνικής Εκκλησίας, τον Ποιμένα που με τον καίριο λόγο του και την αγάπη του, άνοιξε τις πόρτες της Εκκλησίας σε όλους τους ανθρώπους».

v      Από τον πρόεδρο της Ευρωπαϊκής Επιτροπής Ζοζέ Μανουέλ Μπαρόζο

Ο πρόεδρος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής Ζοζέ Μανουέλ Μπαρόζο απέστειλε συλλυπητήριο τηλεγράφημα, στο οποίο εκφράζει τη συγκίνηση της Επιτροπής και του ιδίου προσωπικά για το θάνατο του Αρχιεπισκόπου Χριστόδουλου. Ο κ. Μπαρόζο επισημαίνει ιδιαίτερα τη συμβολή του Αρχιεπισκόπου στο διαθρησκειακό διάλογο στην Ευρώπη.

v      Από τον πρόεδρο του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου Χανς - Γκερτ Πέτεριγκ

Δήλωση για το θάνατο του Αρχιεπίσκοπου έκανε ο πρόεδρος του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου Χανς - Γκερτ Πέτεριγκ, τονίζοντας ότι: «Με βαθύτατη λύπη πληροφορήθηκα τον θάνατο του μακαριστού Χριστόδουλου, Αρχιεπισκόπου Αθηνών και πάσης Ελλάδος. Επιθυμώ, εκ μέρους όλων των βουλευτών του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου, να εκφράσω τα συλλυπητήριά μου για αυτή τη μεγάλη απώλεια του ελληνικού λαού. Ο μακαριστός Χριστόδουλος εργάσθηκε για την ανεξιθρησκία και την προάσπιση της ανθρώπινης αξιοπρέπειας. Προήγαγε με συνέπεια και επιτυχία τον διάλογο μεταξύ των θρησκειών και την κατανόηση μεταξύ των διαφόρων πολιτισμικών ιδιωμάτων. Επιθυμώ, τις δύσκολες αυτές ημέρες, να εκφράσω την αλληλεγγύη μου προς τον λαό της Ελλάδας και προς τους οικείους και συνεργάτες του Αρχιεπισκόπου».

v      Από τον πρόεδρο των ΗΠΑ και την Αμερικανική Πρεσβεία 

Τα συλλυπητήριά τους για τον θάνατο, του μακαριστού Αρχιεπισκόπου εξέφρασαν ο Αμερικανός πρόεδρος Τζορτζ Μπους κι η σύζυγός του Λόρα. Επίσης θερμά συλληπητήρια εξέφρασε και η Αμερικανική Πρεσβεία.

      Συλλυπητήρια τηλεγραφήματα από όλο τον κόσμο 

Για την αποδημία του μακαριστού Αρχιεπισκόπου Αθηνών κυρού Χριστοδούλου έφθασαν Τηλεγραφήματα  από όλο τον Κόσμο καθώς επίσης Αμέτρητα γράμματα συμπαράστασης και έκφρασης συλλυπητηρίων φθάνουν καθημερινά στην Ιερά Σύνοδο της Εκκλησίας της Ελλάδος. Εκκλησιαστικές και πολιτικές αρχές, καθώς και οργανισμοί, ιδρύματα και αναρίθμητοι άνθρωποι που αγάπησαν Το Μακαριστό Αρχιεπίσκοπο, εκφράζουν τη λύπη τους για την κοίμηση Του. : 

v      Από τον ο Πάπας Βενέδικτο

Ο Πάπας Βενέδικτος με τηλεγράφημά του εξέφρασε τη λύπη του για το θάνατο τού «εξέχοντος ποιμένα της Εκκλησίας της Ελλάδος». Ο Ποντίφικας υπενθυμίζει τις δυο συναντήσεις που είχε ο μακαριστός Αρχιεπίσκοπος τόσο με τον προκάτοχό του, Ιωάννη Παύλο Β' όσο και με τον ίδιο τονίζοντας ότι με τις επισκέψεις αυτές «εγκαινιάστηκε μια νέα εποχή εγκάρδιας συνεργασίας που οδήγησε σε περισσότερες επαφές και μια ενισχυμένη φιλία στην προσπάθειά μας για μεγαλύτερη θρησκευτική κοινότητα στο πλαίσιο μιας αυξανόμενης ενότητας της Ευρώπης». Και γράφει ο Πάπας Βενέδικτος «Μαζί με τους καθολικούς όλου του κόσμου, προσεύχομαι ώστε η Ορθόδοξη Εκκλησία της Ελλάδος να δεχθεί τη βοήθεια του Θεού για τη συνέχιση της τελεσφόρησης του ποιμενικού έργου του Αρχιεπίσκοπου Χριστόδουλου».

v      Από την Βασίλισσα του Ηνωμένου Βασιλείου Ελισάβετ Β

Συλλυπητήριο τηλεγράφημα απέστειλε και η Βασίλισσα του Ηνωμένου Βασιλείου Ελισάβετ Β στο οποίο τονίζει: «Με λύπη μου πληροφορήθηκα το θάνατο του Μακαριστού Αρχιεπισκόπου Αθηνών και Πάσης Ελλάδος Χριστοδούλου. Εκφράζω τα ειλικρινή μου συλλυπητήρια προς τα μέλη της Διαρκούς Ιεράς Συνόδου και τον ελληνικό λαό»  .

v      Από Ξένους Ηγέτες

Ανάμεσά τους αναφέρουμε επιγραμματικά τον Πρόεδρο των ΗΠΑ κ. Τζ. Μπους, της Ρωσίας κ. Βλ. Πούτιν και τον τ. Βασιλέα Κωνσταντίνο Β΄ και την Παγκόσμια Διακοινοβουλευτική Ένωση του Ελληνισμού (ΠΑΔΕΕ).

v      Από τους Χώρους του Χριστιανισμού  

Οι Εκκλησιές , Ι. Μονές , Ακαδημίες κλπ για την αποδημία του μακαριστού Αρχιεπισκόπου Αθηνών κυρού Χριστοδούλου έφθασαν Τηλεγραφήματα από:  Την Ιερά Επαρχιακή Σύνοδο της Εκκλησίας Κρήτης, την Ιερά Σύνοδο των Καθολικών Επισκόπων Ευρώπης (COMECE), την Ελληνική Ορθόδοξη Αρχιεπισκοπή Αμερικής, την Ιερά Μητρόπολη Ελβετίας, την Πατριαρχική Εξαρχία Πάτμου, την Ιερά Μονή Μπαλαμάντ, το Πανελλήνιο Ιερό Ίδρυμα Ευαγγελιστρίας Τήνου, τη Μoναστική κοινότητα του Taizé (The Taizé Community), την Ανώτατη Εκκλ. Ακαδημία Αθηνών, την Ανώτατη Εκκλ. Ακαδημία Θεσσαλονίκης, τη Θεολογική Σχολή του Παν. Αθηνών, το Γενικό Εκκλ/κό Λύκειο Ριζαρείου Σχολής, την Πανελλήνια Ένωση Θεολόγων.

      Το Ιστορικό της Ασθενείας του Αρχιεπισκόπου Αθηνών και Πάσης Ελλάδος Χριστόδουλου

Η ζωή και οι δραστηριότητες του αρχιεπισκόπου άρχισαν να παίρνουν διαφορετική τροπή το Σάββατο 9 Ιουνίου 2007. Τότε επρόκειτο να επισκεφθεί το Πατριαρχείο Αλεξανδρείας, όμως λίγες ώρες μετά από μία κουραστική περιοδεία στη Βόρεια Ελλάδα, όπου εμφανίστηκε ακούραστος, δραστήριος, εντυπωσιάζοντας τους πάντες, αφού μέσα σε λίγες ώρες εκφώνησε 19 ομιλίες.

v            Τα πρώτα δείγματα της ασθένειας του 

Το πρωί του Σαββάτου, άρχισαν πόνοι, γαστρεντερικές διαταραχές και πυρετός. Δεν το έβαζε κάτω, αρνούμενος να πάει στο γιατρό. Αντίθετα ήθελε να πραγματοποιήσει την επίσκεψη στην Αλεξάνδρεια. Στενοί συνεργάτες του, τον πίεσαν και τον έπεισαν να πάει στο νοσοκομείο και μπήκε στο Αρεταίειο. Αρχικά δεν υπήρξε ανησυχία. Θεωρήθηκε μια απλή περίπτωση αδιαθεσίας. Ώσπου τα άσχημα νέα χτύπησαν το πρώτο καμπανάκι, για όγκο στο έντερο. Στη συνέχεια υπεβλήθη σε επέμβαση και ανακαλύπτεται ο όγκος στο ήπαρ. Ο ασκός του Αιόλου είχε ανοίξει. Παρέμεινε επί μέρες στην εντατική και στη συνέχεια σε θάλαμο νοσηλείας. Η απελπισία άρχισε σιγά-σιγά να κυκλώνει πρώτα τους συνεργάτες και μετά τους γιατρούς οι οποίοι  έλεγαν: «Κρίσιμη η κατάσταση». «Λίγες ελπίδες».

Οι διαφορετικές εκτιμήσεις και προσεγγίσεις του ζητήματος αναμένεται να πολλαπλασιαστούν όσο παραμένει ο κ. Χριστόδουλος στο νοσοκομείο και βεβαίως οι θεράποντες γιατροί του δεν ανακατεύονται αλλά συνιστούν σε κάθε πλευρά να μην προσθέτουν άγχος στον ασθενή τους.

Η κοινή γνώμη έχει ήδη αρχίσει να εκδηλώνεται. Πιστοί άρχισαν να συρρέουν στο Αρεταίειο νοσοκομείο. Έφθαναν εκατοντάδες μηνύματα, γράμματα, λουλούδια στον Αρχιεπίσκοπο. Επιστήμονες από το εξωτερικό έρχονται να τον εξετάσουν. Η κατάσταση παραμένει κρίσιμη. Ώσπου ο διάσημος Έλληνας χειρουργός Ανδρέας Τζάκης, προσωπικός φίλος του αρχιεπισκόπου, ο οποίος μάλιστα είχε τιμηθεί και από την Ιερά Σύνοδο, έρχεται στην Ελλάδα και δίδει το φως της ελπίδας στον αρχιεπίσκοπο. Η μαγική λέξη ήταν «μεταμόσχευση».

Η επέμβαση, προγραμματίστηκε για το ειδικό κέντρο Τζάκσον Μεμόριαλ που βρίσκεται στο Μαϊάμι και επικεφαλής είναι ο Ανδρέας Τζάκης. Ένα κλίμα αισιοδοξίας αρχίζει πλέον να διακατέχει τον αρχιεπίσκοπο, τους στενούς του συνεργάτες, τους ιεράρχες. Άλλωστε υπάρχουν πολλές περιπτώσεις στην Ελλάδα και μάλιστα κληρικών που ήδη είχαν κάνει τη μεταμόσχευση ήπατος, στα χέρια του διάσημου χειρουργού, και ζούσαν κάτω από καλύτερες συνθήκες και επί χρόνια.

v      Η Παρακαταθήκη του μακαριστού Αρχιεπισκόπου κυρού Χριστόδουλου

Τα τελευταία του μηνύματα για τον Ελληνισμό και ειδικά για τη νέα γενιά περιλαμβάνει η διαθήκη του μακαριστού Αρχιεπισκόπου Χριστόδουλου. Σύμφωνα με πληροφορίες, πρόκειται για ένα κείμενο, το οποίο έγραψε ιδιοχείρως λίγο πριν από το ταξίδι στο Μαϊάμι κι ενώ ήδη γνώριζε το προδιαγεγραμμένο τέλος του και στο οποίο αφού κάνει μια αποτίμηση του έργου του, γράφει για τα οράματα που δεν πρόλαβε να ολοκληρώσει. Πιστός δε στις αρχές και τα πιστεύω του, αναφέρεται στον Χριστιανισμό, ενώ απευθύνει πλήθος μηνυμάτων στον Ελληνισμό και ειδικά στη νέα γενιά. Ούτε ακίνητα, ούτε χρήματα, ούτε κάποιο άλλο περιουσιακό στοιχείο δεν αφήνει με τη διαθήκη του ο μακαριστός Χριστόδουλος, γιατί πολύ απλά δεν διέθετε κάτι στο όνομά του. Η διαθήκη, ή καλύτερα η παρακαταθήκη του μακαριστού Αρχιεπισκόπου, βρίσκεται σ’ ένα σφραγισμένο φάκελο, στην έρημη πλέον αρχιεπισκοπική κατοικία και θα ανοιχθεί από το διάδοχό του, που το πιθανότερο είναι να δημοσιοποιήσει τα τελευταία λόγια του. Τα μοναδικά περιουσιακά στοιχεία τα οποία και μεταβιβάζει στον πνευματικό του πατέρα πρώην Πειραιώς Καλλίνικο και τα πνευματικά του τέκνα, οι ποιμαντορικές ράβδοι, είναι η προσωπική του βιβλιοθήκη, τα άμφιά του, τα εγκόλπια, οι σταυροί και όσα άλλα πολύτιμα δώρα είχε δεχθεί.

v            Η διαδρομή προς την μεταμόσχευση  

Ο αρχιεπίσκοπος βγαίνει από το νοσοκομείο στις 20 Ιουλίου. Η έξοδος του Αρχιεπισκόπου από το νοσοκομείο εκτιμάται ότι θα μείνει γνωστή στη διοίκηση της Εκκλησίας ως η «μετά Αρεταίειο εποχή». Όπως λένε οι γιατροί το άγχος οι υπερβολικές ώρες εργασίας, και οι πιέσεις, οι συχνές μετακινήσεις στην Ελλάδα και στο εξωτερικό και η εργασιομανία που χαρακτήριζαν τη ζωή του Αρχιεπισκόπου μέχρι το πρωί του περασμένου Σαββάτου για τον κ. Χριστόδουλο πρέπει να αποτελέσουν ένα μακρινό παρελθόν. οι εντάσεις, δεν πρέπει, όπως σημειώνουν οι συνεργάτες του, να συνεχιστούν.

Με τρεμάμενη φωνή, εμφανώς συγκινημένος, απευθύνεται στο πανελλήνιο λέγοντας τις φράσεις: «Είμαι ο Χριστόδουλός σας».

Εκφράζεται με ελπίδα και αισιοδοξία για τη δεύτερη φάση της περιπέτειας της υγείας του στις ΗΠΑ. Η κυβέρνηση του συμπαρίσταται με τον καλύτερο τρόπο. Το κυβερνητικό αεροσκάφος βρίσκεται στη διάθεση του αρχιεπισκόπου για να τον μεταφέρει στο Μαϊάμι. Μένει στο σπίτι του στο Ψυχικό, μέχρι να φύγει για τις ΗΠΑ, δεχόμενος επισκέψεις φίλων, πιστών και κληρικών. Το κλίμα αισιοδοξίας διατηρείται αμείωτο.

Το Σάββατο 18 Αυγούστου αναχωρεί από το στρατιωτικό αεροδρόμιο της Ελευσίνας. Μέσα σε κλίμα συγκίνησης, ο αρχιεπίσκοπος αποχαιρετά την Ελλάδα, τους συνεργάτες του, τους φίλους και τους εκπροσώπους της κυβέρνησης και των κομμάτων, ζητώντας από τους Έλληνες να προσεύχονται για κείνον.

v            Η Παραμονή του Αρχιεπισκόπου στο Μαϊάμι    

Στο Μαϊάμι παρέμεινε πενήντα ημέρες, μέχρι να βρεθεί το κατάλληλο μόσχευμα. Λίγο πριν μπει στο Ειδικό Κέντρο Μεταμοσχεύσεων, είχε ήδη αρχίσει να καταβάλλεται ψυχολογικά από την αδημονία. Προσδοκούσε το μόσχευμα για να ολοκληρωθεί η επέμβαση, λαχταρώντας να γυρίσει στην Ελλάδα. Ο αρχιεπίσκοπος συνεχώς βρισκόταν σε επαφή με την Ελλάδα και τους Μητροπολίτες από τους ενημερώνονταν και τους στήριζε και στηριζόταν. Και ήλθε η στιγμή της επέμβαση για τον Αρχιεπίσκοπο

§         Η συνομιλία του Αρχιεπισκόπου με τον Οικουμενικού Πατριάρχη και τον Έλληνα πρέσβη σις ΗΠΑ

Ο Αρχιεπίσκοπος κ. Χριστόδουλος είχε τηλεφωνική επικοινωνία με τον Οικουμενικό Πατριάρχη είχε πριν εγχείρηση είπε στον Αρχιεπίσκοπο ο Πατριάρχης  «Έχουμε όλοι εντυπωσιαστεί από το κουράγιο και το θάρρος σας» και απάντησε ο Αρχιεπίσκοπος «Ήρθε η ώρα κι εμείς να εφαρμόσουμε στην πράξη, στον εαυτό μας, αυτά που διδάσκουμε στον λαό».

Νωρίτερα ο Αρχιεπίσκοπος δέχθηκε τον Έλληνα Πρέσβη κ. Αλέξανδρο Μαλλιά που ήρθε από την Ουάσιγκτον για να του μεταφέρει τις ευχές του Προέδρου της Δημοκρατίας, του Πρωθυπουργού και της ΥΠ.ΕΞ. Ο Πρέσβης ενημέρωσε τον Αρχιεπίσκοπο για τις κινήσεις της ελληνικής διπλωματίας τόσο στο θέμα της Π.Γ.Δ.Μ. όσο και για την διπλωματική νίκη της Κύπρου στο αμερικανικό Κογκρέσο. Ο Πρέσβης σημείωσε αυτά χαρακτηρίζουν τον Αρχιεπίσκοπο και είπε με νόημα «Καρτερία πίστη και θέληση μας δίνει κουράγιο με τη στάση του»  .

Ο Πρωθυπουργός Κώστας Καραμανλής κατά την τηλεφωνική επικοινωνία που είχαν είπε στον Αρχιεπίσκοπο «Ολόκληρη η χώρα προσεύχεται για εσάς... καλή αντάμωση» , προκαλώντας συγκίνηση στον Αρχιεπίσκοπο, ο οποίος αργότερα μίλησε και με τον Πρόεδρο της Ελληνικής Δημοκρατίας.

Ήταν Κυριακή 7 Οκτωβρίου, όταν του ανακοινώθηκε ότι βρέθηκε μόσχευμα από νεαρό υγιέστατο δότη, θύμα τροχαίου. Εισήχθη κατευθείαν στο χειρουργείο, όπου όμως λίγες ώρες αργότερα, απλώς διαπιστώνεται ότι υπάρχει μετάσταση της νόσου και «η μεταμόσχευση είναι αδύνατη».

Ο Αρχιεπίσκοπος περπάτησε για μια ακόμη φορά στους διαδρόμους του νοσοκομείου, παρά το γεγονός όπου ο Ανδρέας Τζάκης επιμένει πως θα περάσουν μέρες μέχρι την έξοδο από το νοσοκομείο, φαίνεται πως αυτό θα συμβεί πολύ νωρίτερα ίσως και μέσα στο Σαββατοκύριακο, όπως θα επιθυμούσε τουλάχιστον ο κ. Χριστόδουλος..

Η κλινική του εικόνα θεωρείται πολύ ικανοποιητική και μένει να αποφασιστεί η θεραπεία που θα ακολουθηθεί. Σε ιατρικό επίπεδο, ο ογκολόγος που έχει αναλάβει πλέον τον Αρχιεπίσκοπο φέρεται να αποφάνθηκε πως «εάν ο κ. Χριστόδουλος είχε προλάβει να κάνει την μεταμόσχευση ίσως να υπήρχε πρόβλημα ακόμη και για την ζωή του. Δεν αποκλείεται μάλιστα τα γεγονότα να εξελίσσονταν μέσα σε ώρες!» . Σε αυτή τη φάση οι γιατροί αναζητούν το κατάλληλο «χημικό κοκτέϊλ» και τον τρόπο που θα επιλέξουν για την αποθεραπεία. Υπάρχουν σημαντικές ελπίδες οι οποίες ενισχύονται από τον ισχυρό οργανισμό του Αρχιεπισκόπου.

Στο Μαϊάμι τα πράγματα κυλούν ήρεμα. Ο Αρχιεπίσκοπος είναι σαφώς καλύτερα και ανακτά ολοένα τις δυνάμεις του. Το φαγητό του μαγειρεύεται από τους συνεργάτες του στο σπίτι που διαμένουν.

      Η Επιστροφή του Αρχιεπισκόπου Αθηνών και Πάσης Ελλάδος Χριστόδουλου στην οικία του

Τελικά επίστρεψε από το Μαϊάμι στην κατοικία του στο Ψυχικό όπου παρέμεινε ως το τέλος ο αρχιεπίσκοπος, αρνούμενος να μεταφερθεί στο νοσοκομείο, ακόμη και όταν η κατάσταση της υγείας του είχε αρχίσει να επιδεινώνεται.  Αμέσως μετά την επιστροφή του από το Μαϊάμι, ο αρχιεπίσκοπος άρχισε να συναντάται με πολιτικούς, ιεράρχες, προκαθημένους Εκκλησιών, φίλους και γνωστούς που εξέφραζαν την επιθυμία να τον δουν.

Στις 16 Νοεμβρίου επισκέπτεται το Ψυχικό και μένει αρκετά λεπτά με τον αρχιεπίσκοπο, συζητώντας ο πρωθυπουργός Κ. Καραμανλής.

Στις 21 Νοεμβρίου, ο αρχηγός της αξιωματικής αντιπολίτευσης επισκέπτεται τον αρχιεπίσκοπο και έχει μακρά συζήτηση μαζί του.

Στις 23 Νοεμβρίου ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας Κάρολος Παπούλιας.

Τις επόμενες ημέρες την αρχιεπισκοπική κατοικία τον επισκεφθήκαν ο πρόεδρος του ΣΥΡΙΖΑ κ. Α. Αλαβάνος καθώς και άλλα στελέχη κομμάτων και υπουργοί . Οι στενοί συνεργάτες του Αρχιεπισκόπου δεν κρύβουν τη χαρά τους για το γεγονός ότι, όπως επισημαίνουν, η ασθένειά του έδειξε την καθολική αποδοχή που έχει ο κ. Χριστόδουλος από τον πολιτικό κόσμο της χώρας αλλά και από τους πιστούς.

Πάντως μέσα από αυτές τις συναντήσεις ο κ. Χριστόδουλος προωθεί τα ζητήματα τα οποία τον απασχολούν. Η τροπολογία για την αναβάθμιση των έξι θέσεων βοηθών επισκόπων σε Τιτουλάριους Μητροπολίτες ήταν ένα από τα ζητήματα που έθεσε στον αρμόδιο υπουργό Παιδείας, ο οποίος και δεσμεύτηκε για την άμεση προώθησή της σε ένα από τα νομοσχέδια που θα κατατεθούν στη Βουλή το επόμενο χρονικό διάστημα. Η απόφαση του κ. Στυλιανίδη προκάλεσε προβληματισμό στην πλειονότητα της Ιεραρχίας όμως ελάχιστες ήταν οι ενστάσεις οι οποίες διατυπώθηκαν, καθώς σε τόσο δύσκολες στιγμές για τον Αρχιεπίσκοπο δεν επιθυμούν να σηκώσουν τους τόνους της αντιπαράθεσης. Ακόμη, όπως λένε, είναι αμφίβολο εάν ο κ. Χριστόδουλος θα μπορέσει να προεδρεύσει σε μία συνεδρίαση της Συνόδου της Ιεραρχίας για να σταθεί δυνατόν να αποκαταστήσει τους στενούς του συνεργάτες σε θέσεις Τιτουλαρίων Μητροπολιτών.

Ο αρχιεπίσκοπος περνάει μια περίοδο που βλέπει ακατάπαυστα κόσμο. Όχι μόνο δεν κουράζεται, αντίθετα επιθυμεί να συνομιλεί και να συζητεί με τους επισκέπτες του. Όπως επισημαίνουν αυτές οι συχνές επισκέψεις προκαλούν αισιοδοξία μεν στον Αρχιεπίσκοπο αλλά τον ταλαιπωρούν και δεν είναι λίγες οι στιγμές που αισθάνεται κανείς να μετατρέπονται σε «δίκοπο μαχαίρι».

§         Η επιδείνωσης της υγείας του Αρχιεπισκόπου 

Με τον φόβο ενός ενδεχόμενου ηπατικού κώματος, το οποίο θα δημιουργήσει στον οργανισμό του κ. Χριστόδουλου μη αναστρέψιμες καταστάσεις, ζουν οι στενοί του συνεργάτες. Τα πρώτα έντονα σημάδια κατάπτωσης φάνηκαν λίγες ημέρες πριν από τα Χριστούγεννα. Οι γιατροί του συνιστούν να λιγοστέψουν οι επισκέψεις. Ο αρχιεπίσκοπος υπακούει. Οι πόνοι έχουν αρχίσει να γίνονται ανυπόφοροι. Οι γιατροί χρησιμοποιούν πολύ ισχυρά αναλγητικά, τα οποία συχνά τον οδηγούν σε βαθύ ύπνο, για πολλές ώρες. Η μείωση των αιμοπεταλίων την οποία παρουσίασε ο οργανισμός του Αρχιεπισκόπου προκάλεσε συναγερμό στους στενούς συνεργάτες του, οι οποίοι δεν κρύβουν πλέον την ανησυχία τους για την εξέλιξη την οποία θα έχει η ασθένεια του κ. Χριστόδουλου. Γι' αυτό και εξετάστηκε το ενδεχόμενο μεταφοράς του στο νοσοκομείο «Αλεξάνδρα», το οποίο από την ημέρα κατά την οποία ο Αρχιεπίσκοπος επέστρεψε από το Μαϊάμι, στα τέλη Οκτωβρίου, βρίσκεται ανά πάσα στιγμή έτοιμος ένας θάλαμος νοσηλείας προκειμένου εάν χρειαστεί να νοσηλευθεί για να ξεπεραστούν τα όποια προβλήματα παρουσιάσει η κατάσταση της υγείας του. Οι θεράποντες ιατροί του επισκέπτονται διαρκώς τον κ. Χριστόδουλο, τον υποβάλλουν σε εξετάσεις και τον ενημερώνουν για την εξέλιξη της ασθένειάς του. Η θεραπευτική αγωγή την οποία ακολουθεί ο Αρχιεπίσκοπος συνίσταται στην παροχή χημειοθεραπείας, η οποία αποτελείται από χάπια και ενέσιμη μορφή φαρμάκων, που χορηγείται μέσω ορού.

Την παραμονή της Πρωτοχρονιάς αισθάνεται κάπως καλύτερα και καθισμένος στο σαλονάκι του πρώτου ορόφου, δέχεται το νομάρχη Θεσσαλονίκης Π. Ψωμιάδη που με ποντιακά σωματεία λένε τα κάλαντα. Ο αρχιεπίσκοπος απευθύνεται στους νέους και τους δίνει συμβουλές και παρακαταθήκες για το μέλλον τους. Είχε προηγηθεί η δημοσιοποίηση του πρωτοχρονιάτικου μηνύματος του στο οποίο αναφερόταν στην «κοινή μοίρα των ανθρώπων που είναι ο θάνατος» και τόνιζε «τη λύση που δίνει μόνο η χριστιανική πίστη» .

Η δυσφορία και η δύσπνοια ταλαιπωρούν πολλές ώρες της ημέρας τον κ. Χριστόδουλο, ο οποίος σύμφωνα με τους στενούς του συνεργάτες τρώει ελάχιστα και κοιμάται ακόμη λιγότερο. Ενώ και ο ίκτερος που έχει αρχίσει να εμφανίζει ο κ. Χριστόδουλος τους ανησυχεί για όσα μπορεί να συμβούν από εδώ και πέρα, αφού φαίνεται ότι η χημειοθεραπεία στο ήπαρ ελάχιστα μπορεί να αποδώσει και όλες οι προσπάθειες φαίνεται να επικεντρώνονται στην αντιμετώπιση της κατάστασης στο παχύ έντερο και στους καρκινικούς όγκους, την ύπαρξη των οποίων διαπίστωσε ο γιατρός κ. Ανδρ. Τζάκης στη διάρκεια της διαδικασίας μεταμόσχευσης ήπατος στον Αρχιεπίσκοπο.

Οι θεράποντες ιατροί του Αρχιεπισκόπου έχουν αρχίσει να του χορηγούν εκ νέου την ενέσιμη μορφή χημειοθεραπείας την οποία διέκοψαν για μερικές ημέρες μετά τα σοβαρά προβλήματα τα οποία παρουσίασε η κλινική του εικόνα. Και όπως λένε κληρικοί οι οποίοι βρίσκονται κοντά του, η δόση της χημειοθεραπείας που χορηγείται στον Αρχιεπίσκοπο είναι πολύ μικρότερη από την προβλεπόμενη και αυτό γιατί φοβούνται το ενδεχόμενο ισχυρών παρενεργειών, αναλόγων εκείνων τις οποίες παρουσίασε μια εβδομάδα νωρίτερα.

Η κοιλιακή χώρα του Αρχιεπισκόπου έχει αρχίσει εκ νέου να συγκεντρώνει ασκητικό υγρό, το οποίο και αποτελεί τον νούμερο ένα εχθρό των γιατρών, καθώς μπορεί να προκληθεί εκ νέου μια θρόμβωση αντίστοιχη με εκείνη που εμφάνισε πριν από δέκα ημέρες στο πόδι του και αντιμετωπίστηκε αμέσως από τον φόβο μήπως προκαλέσει προβλήματα στην καρδιά.

Περιστοιχισμένος από τους διακόνους του, τους στενούς συνεργάτες του, κληρικούς και λαϊκούς, ο Αρχιεπίσκοπος προσπαθεί να ξεπεράσει τα όποια προβλήματα τον ταλαιπωρούν. Και πιστεύει, όπως λένε οι στενοί συνεργάτες του, ότι θα ξεπεράσει με τη βοήθειά τους την ασθένειά του και ασφαλώς και με τη βοήθεια του Θεού. Υπάρχουν όμως πληροφορίες σύμφωνα με τις οποίες ο κ. Χριστόδουλος δεν γνωρίζει την πλήρη εξέλιξη της ασθένειάς του. Σύμφωνα μάλιστα με τις ίδιες πληροφορίες, οι συνεργάτες του ζήτησαν τη βοήθεια του πνευματικού αδελφού του Αρχιεπισκόπου, Μητροπολίτη Καλαβρύτων κ. Αμβρόσιου, ο οποίος φαίνεται ότι είναι ο άνθρωπος που επελέγη για να ενημερώσει τον κ. Χριστόδουλο για την πραγματική κατάσταση της υγείας του.

Την ίδια ώρα, η αρχιεπισκοπική κατοικία της οδού Εθνάρχου Μακαρίου, στο Παλαιό Ψυχικό, κατακλύζεται από επισκέψεις επισήμων αλλά και απλών ανθρώπων, από λουλούδια και επιστολές, μέσω των οποίων εκατοντάδες πιστοί εκφράζουν τη συμπαράστασή τους στον κ. Χριστόδουλο. Ορισμένοι όμως ιεράρχες οι οποίοι βρίσκονται δίπλα στον Αρχιεπίσκοπο χαρακτηρίζουν «δίκοπο μαχαίρι» τις επισκέψεις τις οποίες δέχεται ο κ. Χριστόδουλος, καθώς από τη μία πλευρά ενισχύεται το ηθικό του, αλλά από την άλλη κουράζεται κιόλας.

Ο κόσμος συγκινείται από τα λόγια του, από τη φωνή του που την ακούει και πάλι από τα μέσα ενημέρωσης. Λίγες μέρες αργότερα όμως, είναι πλέον πολύ δύσκολο ακόμη και να σηκωθεί από το κρεβάτι. Οι γιατροί επιμένουν να μεταφερθεί στο νοσοκομείο για να διαπιστωθεί αν υπάρχουν μεταστάσεις των όγκων. Εκείνος αρνείται επίμονα και στις 14 Ιανουαρίου οι γιατροί εκδίδουν ανακοινωθέν στο οποίο τονίζουν την «περαιτέρω επιδείνωση» της υγείας του. Η «αντίστροφη μέτρηση είχε αρχίσει» .

Οι καθημερινές δημοσιογραφικές πληροφορίες από τη μέρα εκείνη και μέχρι την κατάληξή του είναι σχεδόν πανομοιότυπες. Ο αρχιεπίσκοπος είναι αδύναμος, δεν έχει όρεξη, έχει δύσπνοια και χρήζει της ανάγκης οξυγόνου ενώ δεν σηκώνεται πλέον από το κρεβάτι, όπου τις περισσότερες ώρες της ημέρας βρίσκεται σε βυθιότητα λόγω των ισχυρών αναλγητικών που του παρέχουν οι γιατροί προκειμένου να αντιμετωπίσει τους πόνους.

§         Τελικά η γενναία μάχη, αντάξια του ψυχικού του σθένους, χάθηκε σήμερα τα ξημερώματα της 28 Ιανουαρίου, βυθίζοντας στο πένθος όλους τους Έλληνες.

Ο μακαριστός Αρχιεπίσκοπος Αθηνών και πάσης Ελλάδος κυρός Χριστόδουλος, έφυγε από εμάς, για να οδεύσει προς την Αιώνια Ζωή.

Ο αρχιεπίσκοπος κατέληξε στις 5.15 στην κατοικία του στο Ψυχικό, καθώς οι γιατροί σεβάστηκαν την επιθυμία του να μην μεταφερθεί στο νοσοκομείο και να συνεχίσει τη νοσηλεία στο σπίτι του. Σύμφωνα με το γιατρό του, αναπληρωτή καθηγητή Χειρουργικής Διονύση Βώρο ο Αρχιεπίσκοπος «έφυγε» ήρεμος χωρίς να πονάει ενώ πληροφορίες αναφέρουν ότι τις πρώτες πρωινές ώρες της Δευτέρας έπεσε σε ηπατικό κώμα. Στο πλευρό του βρέθηκαν αμέσως στενοί του συνεργάτες και πολλοί κληρικοί οι οποίοι έσπευσαν στην αρχιεπισκοπική κατοικία, δεδομένου ότι από το απόγευμα της Κυριακής άρχισε να παρουσιάζει σφοδρή επιδείνωση.

Το σκήνωμα του μακαριστού αρχιεπισκόπου μεταφέρθηκε στις 7.30 το πρωί στο Λαϊκό Νοσοκομείο, όπου ο προϊστάμενος της Ιατροδικαστικής Υπηρεσίας Φίλιππος Κουτσάφτης επιλήφθηκε της διαδικασίας ταρίχευσης του, προκειμένου το σώμα του να διατηρηθεί για τις ημέρες που θα παραμείνει άταφο.

Στις 10:50 η σορός του κεκοιμημένου Αρχιεπισκόπου, σκεπασμένη με την ελληνική σημαία, αποχώρησε από το Γουδί με προορισμό το Μητροπολιτικό Ναό Αθηνών, όπου ήδη έχουν αρχίσει να μαζεύονται πιστοί, για το τριήμερο λαϊκό προσκύνημα.

§         Η ενημέρωση για τα τυπικά που αφορά την ταφή του μακαριστού Αρχιεπισκόπου .

Η κηδεία του θα γίνει στο Α’ Νεκροταφείο Αθηνών δημοσία δαπάνη, με τιμές αρχηγού κράτους και οι σημαίες θα κυματίζουν μεσίστιες στα δημόσια κτίρια. Η ημέρα της κηδείας θα κηρυχτεί δημόσια αργία και οι δημόσιες υπηρεσίες αλλά και τα σχολεία θα παραμείνουν κλειστά. Στην κηδεία του θα παραστούν ο Οικουμενικός Πατριάρχης Βαρθολομαίος, , ο Πατριάρχης Ιεροσολύμων Θεόφιλος και ο Πατριάρχης Αλεξανδρείας Θεόδωρος. Το μεσημέρι αναμένεται να συνεδριάσει η Ιερά Σύνοδος, προκειμένου να κυρηχθεί χηρεύον ο αρχιεπισκοπικός θρόνος και να δρομολογηθούν οι εξελίξεις στην Εκκλησία της Ελλάδος και στην οποία θα προεδρεύσει ο μητροπολίτης Καρυστείας Σεραφείμ, καθώς οι δύο γηραιότεροι μητροπολίτες Λαγκαδά και Κιλκισίας ασθενούν. Τη θλίψη τους για την απώλεια του μακαριστού Αρχιεπισκόπου εξέφρασαν ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας Κάρολος Παπούλιας και ο πρωθυπουργός Κώστας Καραμανλής.

Η εξόδιος ακολουθία θα ψαλλεί στις 10.00 το πρωί της Πέμπτης στη Μητρόπολη και η ταφή θα γίνει στο Α’ Νεκροταφείο Αθηνών. Η κηδεία του μακαριστού Αρχιεπισκόπου θα γίνει με τιμές αρχηγού κράτους, δημοσία δαπάνη ενώ με κοινή υπουργική απόφαση έχει κηρυχθεί 4ήμερο εθνικό πένθος και οι σημαίες κυματίζουν μεσίστιες σ’ όλα τα δημόσια κτίρια. Εξάλλου και ο δήμος Αθηναίων ανακοίνωσε ότι η ημέρα της κηδείας θα είναι αργία για τους δημοτικούς του υπαλλήλους, καθώς ο μακαριστός Χριστόδουλος ήταν και αρχιεπίσκοπος Αθηνών. Ένα σύνταγμα, αποτελούμενο από πέντε τάγματα διακλαδικής συνθέσεως, θα εμπλακούν στην απόδοση τιμών κατά την έξοδιο ακολουθία ενώ η ξύλινη λάρνακα με το σεπτό σκήνωμα θα μεταφερθεί με κιλλίβαντα πυροβόλου, την ώρα που 21 κανονιοβολισμοί θα ηχούν στο Λυκαβηττό.

      Ο Λαϊκός θρήνος για το μακαριστό Αρχιεπίσκοπο Αθηνών κυρό Χριστόδουλο

Πλήθος πιστών, από κάθε γωνιά της χώρας, συρρέουν από νωρίς το πρωί, στη Μητρόπολη, για να αποχαιρετήσουν το μακαριστό Αρχιεπίσκοπο Χριστόδουλο. Συγκινητική ήταν η νυχτερινή εικόνα στη Μητρόπολη, αφού παρά τις κακές καιρικές συνθήκες εκατοντάδες πιστών περίμεναν υπομονετικά με ομπρέλες, για να εισέλθουν στο Ναό. Η Τροχαία έχει απαγορεύσει τη στάση και τη στάθμευση των οχημάτων, στους δρόμους γύρω από τον Ιερό Ναό.

Όλος ο κόσμος δάκρυζε μπροστά στο σκήνωμα του όταν εισερχόταν στον Ναό που ιερουργούσε ο μακαριστός Αρχιεπίσκοπος . Το σεπτό σκήνωμα του μακαριστού Αρχιεπισκόπου ήταν τυλιγμένο στην γαλανόλευκη υποδέχτηκε στον καθεδρικό ναό Αθηνών ο τοποτηρητής του αρχιεπισκοπικού θρόνου μητροπολίτης Καρυστίας Σεραφείμ ο οποίος και τέλεσε το τρισάγιο. Η σορός του Αρχιεπισκόπου τέθηκε σε τριήμερο λαϊκό προσκύνημα συνόδευαν οι στενοί του συνεργάτες.

Το σκήνωμα του μακαριστού Αρχιεπισκόπου, εκτίθεται σε λαϊκό προσκύνημα είναι τοποθετημένο σε ξύλινη λάρνακα και ντυμένο με τα επίσημα αρχιερατικά του άμφια. Στο κεφάλι φοράει την αρχιερατική μήτρα, στο αριστερό χέρι κρατά την ποιμαντορική ράβδο, στο δεξί το ιερό ευαγγέλιο και τα δάκτυλα του είναι σε στάση ευλογίας. Καθ’ όλη τη διάρκεια του λαϊκού προσκυνήματος διαβάζονται Ευαγγέλια και ψάλλοντα τρισάγια, από ιερείς που έχουν οριστεί από τον πρωτοσύγκελο της Αρχιεπισκοπής κ. Θωμά Συνοδινό.

Το σκήνωμα του Αρχιεπισκόπου προσκύνησαν το πρωί αντιπροσωπεία της Βουλής με επικεφαλής τον πρόεδρο Δημήτρη Σιούφα, ο υπουργός Εσωτερικών Προκόπης Παυλόπουλος και ο νομάρχης Αθηνών Γιάννης Σγουρός. Στις 11.00 μετέβει στη Μητρόπολη ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας Κάρολος Παπούλιας ενώ στις 12:00 έφθασε η αντιπροσωπεία του Δήμου Αθηναίων με επικεφαλής το δήμαρχο Νικήτα Κακλαμάνη. Στην μητρόπολη για το ύστατο χαιρετισμό μέτεβησαν το μεσημέρι ο Πρωθυπουργός και ο πρόεδρος του ΠΑΣΟΚ. Ενώ εντός της ημέρας άρχισαν να έρχονται και ξένες αντιπροσωπείες.

Κλίμα συγκίνησης επικρατεί στον Ιερό Μητροπολιτικό Ναό Αθηνών όπου εκατοντάδες πολίτες συρρέουν από νωρίς το πρωί, μόλις μαθεύτηκε η θλιβερή είδηση, για το ύστατο χαίρε στον Αρχιεπίσκοπο ενώ οι καμπάνες κτυπάνε πένθιμα και οι σημαίες κυματίζουν μεσίστιες.

Εν τω μεταξύ, η μητρόπολη Αθηνών τις τρεις ημέρες θα παραμείνει ανοικτή καθ’ όλη τη διάρκεια του 24ωρου ώστε να δοθεί η δυνατότητα στους πιστούς να αποχαιρετίσουν τον Αρχιεπίσκοπο ενώ αναμένεται στο παρεκκλήσι του μητροπολιτικού ναού να ανοίξει βιβλίο συλλυπητήριων.

Κοσμοσυρροή στη Μητρόπολη, όλο το εικοσαώρο εκτίθεται σε λαϊκό προσκύνημα η σορός του μακαριστού Αρχιεπισκόπου Χριστόδουλου. Σύμφωνα με αστυνομικές πηγές, πάνω από 300.000 άτομα απέδωσαν φόρο τιμής στον Αρχιεπίσκοπο την πρώτη ημέρα . Η ουρά των ανθρώπων που ήθελαν να φιλήσουν το σκήνωμα και τα 3 εικοσαώρα άρχιζε από το Σύνταγμα μέχρι την μητρόπολη Αθηνών.

Πλήθος πιστών, από κάθε γωνιά της χώρας, συρρέουν συνεχώς στη Μητρόπολη, για να αποχαιρετήσουν το μακαριστό Αρχιεπίσκοπο Χριστόδουλο. Συγκινητική ήταν η νυχτερινή εικόνα στη Μητρόπολη, αφού παρά τις κακές καιρικές συνθήκες εκατοντάδες πιστών περίμεναν υπομονετικά με ομπρέλες, για να εισέλθουν στο Ναό.

Βουβοί και με θρησκευτική κατάνυξη προσέρχονται στη Μητρόπολη Αθηνών οι πολίτες για τρίτη μέρα προκειμένου να απευθύνουν τον ύστατο χαιρετισμό στον μακαριστό Αρχιεπίσκοπο, Χριστόδουλο. Την τρίτη ημέρα, τρεις το μεσημέρι το σκήνωμα του Αρχιεπισκόπου μεταφέρθη στο παρεκκλήσι του Αγίου Ελευθερίου για να προετοιμαστεί η Μητρόπολη για την εξόδιο ακολουθία που θα γίνει την Πέμπτη το πρωί στις 10.

Χιλιάδες πιστοί αγνοώντας το τσουχτερό κρύο κατά τη διάρκεια όλης της νύχτας πέρασαν από τη Μητρόπολη για να τιμήσουν τον μακαριστό Αρχιεπίσκοπο περιμένοντας υπομονετικά στην ουρά της αναμονής ως την είσοδο του ναού. Εντυπωσιακή ήταν η προσέλευση νέων και μαθητών, οι οποίοι μάλιστα ανέφεραν πως «είχαν χρέος να προσκυνήσουν τη σορό του ανθρώπου, που τους άνοιξε την αγκαλιά του, την αγκαλιά της Εκκλησίας και τους δέχτηκε, όπως είναι».  Μεγάλη είναι η προσέλευση των πιστών για να προσκυνήσουν το σκήνωμα και σήμερα. Περισσότερες από δύο ώρες θα πρέπει να περιμένουν οι πιστοί στην ουρά έως την είσοδό τους στο ναό για το ύστατο χαίρε στον μακαριστό Αρχιεπίσκοπο. 

Το προσκύνημα των πιστών συνεχίστηκε μέχρι νωρίς το πρωί καθώς αμέσως μετά θα ξεκινήσει η εξόδιος Ιερά Ακολουθία. Στη συνέχεια, η σορός θα κατευθυνθεί στο Α' νεκροταφείο Αθηνών μέσω των οδών Μητροπόλεως - Πλ. Συντάγματος - Γεωργίου Α'- Αμαλίας - Συγγρού - Αθανασίου Διάκου - Αρδηττού και Αναπαύσεως. Θα ριχθούν 21 κανονιοβολισμοί από τον Λυκαβηττό ενώ στο Νεκροταφείο, θα παραστεί μεικτό άγημα των Ενόπλων Δυνάμεων για τις προβλεπόμενες τιμές.

      Η σε τροχιά διαδοχής η απόφαση της Διαρκής Ιερά Σύνοδος

Σε έκτακτη συνεδρίασή η Διαρκής Ιερά Σύνοδος είχε συνεδριάσει εκτάκτως, υπό το Μητροπολίτη Κορίστας Σεραφείμ, καθώς οι δύο παλαιότεροι μητροπολίτες Λαγκαδά και Κιλκισίας ασθενούν,  προκειμένου τα μέλη της να ενημερωθούν για το θάνατο του Αρχιεπισκόπου, να κηρυχθεί χηρεύων ο αρχιεπισκοπικός θρόνος και να οριστεί έκτακτη σύγκληση της Ιεραρχίας της Ελλάδος μέσα στις επόμενες 20 ημέρες για την εκλογή διαδόχου. Όπως αποφασίστηκε, τη μεθεπόμενη Πέμπτη, 7 Φεβρουαρίου θα γίνει η εκλογή του νέου Αρχιεπισκόπου από την ιεραρχία της Εκκλησίας της Ελλάδος στην οποία πρέπει να παραβρίσκονται τα 2/3 των εν ενεργεία Μητροπολιτών. Η ψηφοφορία θα γίνει στο Μητροπολιτικό Ναό, παρουσία του υπουργού Παιδείας, είναι μυστική και εκλέγεται Αρχιεπίσκοπος εκείνος που θα πάρει την απόλυτη πλειοψηφία. Η διαδικασία επαναλαμβάνεται εάν χρειαστεί έως ότου υπάρξει αποτέλεσμα.

Οι εκλέκτορες είναι συνολικά 78. Δύο, όμως, απ' αυτούς -ο μητροπολίτης Λαγκαδά Σπυρίδων και ο Κιλκισίου Απόστολος- είναι ασθενείς και ενδέχεται να μη λάβουν μέρος στην ψηφοφορία ενώ ο Λευκάδας και Ιθάκης ο 90χρονος Νικηφόρος, όπως έγινε γνωστό, έχασε τη μάχη με την ασθένεια που τον ταλαιπωρούσε τα τελευταία χρόνια. Η ψηφοφορία θα γίνει σε μία και μόνο συνεδρία, χωρίς διακοπή, στο Μητροπολιτικό Ναό, παρουσία ενός λαϊκού, του υπουργού Παιδείας Ευριπίδη Στυλιανίδη, που θα εγγυηθεί τη νομιμότητα της εκλογής, η ψηφοφορία είναι μυστική ενώ δεν υπάρχουν επίσημες υποψηφιότητες. Κάθε Μητροπολίτης πρέπει να σημειώσει σ’ ένα απλό κομμάτι χαρτί το όνομα εκείνου του Ιεράρχη που θεωρεί καταλληλότερο για τον αρχιεπισκοπικό θρόνο. Τόσο στον α’ όσο και στο β’ γύρο απαιτείται απόλυτη πλειοψηφία. Η απόλυτη πλειοψηφία είναι 50+1. Εάν δεν υπάρχει γίνεται δεύτερη και Αρχιεπίσκοπος ανακηρύσσεται όποιος έχει τη σχετική πλειοψηφία, έστω και με μία ψήφο διαφορά. Αν υπάρχει ισοψηφία ο νέος αρχιεπίσκοπος αναδεικνύεται με κλήρωση μεταξύ των ισοψηφισάντων.

• Η εκλογή νέου Αρχιεπισκόπου

Πυρετός διεργασιών στο εσωτερικό της Ιεραρχίας ενόψει των εκλογών της 7ης Φεβρουαρίου. Λίγο ως πολύ οι συμμαχίες έχουν διαμορφωθεί το τελικό αποτέλεσμα ωστόσο θα καθορίσουν οι μητροπολίτες εκείνοι που δεν έχουν λάβει ακόμη την απόφασή τους ή θα μετακινηθούν από στρατόπεδο σε στρατόπεδο. Αν και μέχρι στιγμής κανένας μητροπολίτης δεν έχει επισήμως ανακοινώσει την πρόθεσή του να διεκδικήσει τον αρχιεπισκοπικό θρόνο, οι υποψηφιότητες φαίνεται ότι θα είναι τελικά πέντε.

Πρόκειται για τους μητροπολίτες Θεσσαλονίκης, Θηβών Σπάρτης, Σύρου, και Δημητριάδος.

v       Ο Μητροπολίτης Θεσσαλονίκης Ανθιμος 74 χρονών είναι ο πλέον αναγνωρίσιμος, όπως προέκυψε από πρόσφατη δημοσκόπηση δεν φαίνεται όμως να συγκεντρώνει δίπλα του ισχυρή ομάδα ιεραρχών που άλλωστε είναι και οι εκλέκτορες. Οι συχνές παρεμβάσεις του κυρίως στα εθνικά θέματα θα προσελκύσουν ίσως τους Ιεράρχες εκείνους που πιστεύουν ότι η εκκλησία πρέπει να έχει ενεργό ρόλο.

v       Ο Μητροπολίτης Θηβών Ιερώνυμος 70 χρονών ήταν υποψήφιος και το 1998 και διατηρεί από τότε μια συμπαγή ομάδα υποστηρικτών άγνωστο βέβαια αν θα είναι αρκετοί για να του χαρίσουν την εκλογή. Είναι οπαδός της συνοδικότητας και της πνευματικότητας στη εκκλησιαστική διοίκηση και κατά της εκκοσμίκευσης και διατηρεί πολύ καλές σχέσεις με το Φανάρι.

v       Ο Μητροπολίτης Σπάρτης Ευστάθιος 68 χρονών είναι πρόεδρος της κεντρικής Επιτροπής Οικονομικών και χειρίστηκε επικοινωνιακά την κρίση με το Πατριαρχείο ως εκπρόσωπος τύπου της Ιεραρχίας. Εμφανίζεται να συγκεντρώνει υπέρ του μητροπολίτες και της νέας και της παλαιότερης γενιάς ίσως και τους περισσότερους σε αριθμό η συσπείρωσή τους όμως δεν θεωρείται συμπαγής. Διατηρεί επίσης στενές σχέσεις με εκκλησιαστικές οργανώσεις.

v       Ο Μητροπολίτης Σύρου Δωρόθεος 55χρονος χειροτονήθηκε πιο πρόσφατα απ’ όλους και η εκλογή του ήταν αφορμή για θυελλώδη σύγκρουση ανάμεσα στον Αρχιεπίσκοπο Χριστόδουλο και τους αδελφούς του της "Χρυσοπηγής". Εμφανίζεται να διαθέτει ισχυρούς υποστηρικτές, έκτος εκκλησίας και διατηρεί άριστες σχέσεις με τους καθολικούς.

v       Ο Μητροπολίτης Δημητριάδος Ιγνάτιος 52χρος είναι πνευματικό τέκνο του αρχιεπισκόπου Χριστόδουλου, η πρώτη χειροτονία που έκανε μετά την εκλογή του. Είναι μέλος της "Χρυσοπηγής" παραμένει άγνωστο όμως πόσα από τα μέλη της αδελφότητας θα τον στηρίξουν τελικά. Είναι οπαδός του εκσυγχρονισμού της εκκλησίας και αν κατέλθει εκεί θα στηρίξει την υποψηφιότητά του.

Οι φερόμενοι ως υποψήφιοι αναμένεται να ανοίξουν τα χαρτιά τους μετά την κηδεία του Μακαριστού Αρχιεπισκόπου. Για τις επόμενες ημέρες έχουν οριστεί πολυπληθής συναντήσεις. Αναζητώνται σε αυτές οι εγγυήσεις και οι δεσμεύσεις που θα παράσχει ο κάθε υποψήφιος για την στάση που θα κρατήσει μετά την εκλογή του.

      Με Συγκίνηση και Θρήνο χιλιάδες πιστοί έδωσαν στο Ύστατο Χαίρε στον μακαριστό Αρχιεπίσκοπο Αθηνών Χριστόδουλο.

Με τιμές αρχηγού κράτους εν ενεργεία κηδεύθηκε ο μακαριστός Αρχιεπίσκοπος Αθηνών Χριστόδουλος.Σύμφωνα με εγκύκλιο του τοποτηρητή του Αρχιεπισκοπικού Θρόνου, μητροπολίτη Καρυστίας Σεραφείμ, οι Ιεράρχες φορούν λευκόχρυσα άμφια και κατά την εξόδιο ακολουθία κάθονται δίπλα στον Πατριάρχη Βαρθλομαίο κατά πρεσβεία χειροτονίας, προ του Ιερού Τέμπλου της Μητρόπολης. Οι Ιεράρχες βρίσκονταν στις θέσεις τους πριν φτάσει ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας, καθώς με την άφιξή του άρχισε η εξόδιος ακολουθία. Ενώ στην εξόδιο ακολουθεία παρίστανται Ιεράρχες ορθόδοξων και ετερόδοξων δογμάτων καθώς και αλλόθρησκων

Παρέστησαν, ο Οικουμενικός Πατριάρχης Βαρθολομαίος, συνοδευόμενος από τέσσερις αρχιερείς του Πατριαρχείου, ο οποίος, κατά την άφιξή του στην Αθήνα, χαρακτήρισε τον θάνατο του αρχιεπισκόπου «μεγάλη απώλεια για την Εκκλησία της Ελλάδος, αλλά και για ολόκληρη την Ορθοδοξία».

Ο Πατριάρχης Ιεροσολύμων Θεόφιλος, ο Πατριάρχης Αλεξάνδρειας Θεόδωρος και ο Πατριάρχης Ρουμανίας Δανιήλ. Τον Πατριάρχη Μόσχας εκπροσώπησε ο μητροπολίτης Μινσκ κ. Φιλάρετος, ενώ υψηλόβαθμη αντιπροσωπεία με επικεφαλής τον Πρόεδρο του Ποντιφικού Συμβουλίου για την ενότητα των Χριστιανών, Καρδινάλιο Βάλτερ Κάσπερτο, εκπροσώπησε  το Βατικανό.

Παραβρεθήκαν επίσης, οι Αρχιεπίσκοποι Κύπρου, Αμερικής και Αλβανίας. Ο μουφτής Ξάνθης εκπροσώπησε τους μουσουλμάνους της Ελλάδας και ο επίσκοπος Λονδίνου την Αγγλικανική εκκλησία. Θα παρέστησαν ακόμη, ο ΓΓ του Παγκόσμιου Συμβουλίου Εκκλησιών και ο ΓΓ του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου Εκκλησιών, ενώ εκπροσωπηθήκαν όλες οι ορθόδοξες εκκλησίες της Ευρώπης.

Στις 10 το πρωί άρχισε η εξόδιος ακολουθία, προεξάρχοντος του Οικουμενικού Πατριάρχη Βαρθολομαίου, παρουσία του Προέδρου της Δημοκρατίας και εκπροσώπων της πολιτικής και θρησκευτικής ηγεσίας.

Επικήδειους λόγους εκφωνήσανε ο Πατριάρχης Βαρθολομαίος ο οποίος εξήρε «Τα πνευματικά χαρίσματα του εκλιπόντος, το λόγο και το έργο του προς τον στόχο της προσέγγισης εκκλησίας και λαού». Οι εκπρόσωποι της Εκκλησίας της Ελλάδος και των αυτοκέφαλων Ορθοδόξων Εκκλησιών, ο Υπουργός Παιδείας Ευριπίδη Στυλιανίδη ο οποίος έκανε λόγο «Για πολυσχιδή ποιμενάρχη που με το γλαφυρό, ευθύ λόγο του και την ασυμβίβαστη πράξη του, έφερε την εκκλησία κοντά στα λαό και ιδιαίτερα στη νεολαία», ο πρόεδρος της Βουλής Δημήτρης Σιούφας και ανέφερε για τον μακαριστό αρχιεπίσκοπο «Ο Μακαριστός ενέπνευσε και καθοδήγησε πνευματικό έργο, που ξεπέρασε τα όρια της Ελλάδας», και ο Δήμαρχος Αθηναίων Νικήτας Κακλαμάνης διατύπωσε «Την ευχή το έργο και το όραμα του μακαριστού ιεράρχη να βρει ισάξιους συνεχιστές και μιμητές».

Χιλιάδες πιστοί, είχαν κατακλύσει τους δρόμους γύρω από τη Μητρόπολη ενώ έως τις 8 το πρωί είχαν τη δυνατότητα να προσέρχονται στο παρεκκλήσι του Αγίου Ελευθερίου για να αποτίσουν το ύστατο χαίρε στον μακαριστό Αρχιεπίσκοπο.

Στιγμές πένθους και περισυλλογής για χιλιάδες ανθρώπων που προσήλθαν στην Αθήνα από κάθε ελληνική γωνιά για να αποχαιρετήσουν σε λίγη ώρα τον Ιεράρχη τους. Οι πιστοί που τις προηγούμενες τρεις μέρες περίμεναν υπομονετικά στην ατελείωτη ουρά για να προσκυνήσουν το σκήνωμα του αρχιεράρχη άρχισαν από νωρίς το πρωί να σχηματίζουν κλοιό γύρω από το μητροπολιτικό ναό της Αθήνας για να παρακολουθήσουν την εξόδιο ακολουθία και να συνοδέψουν τον Αρχιεπίσκοπο στην τελευταία του κατοικία.

Κατά δεκάδες προσέρχονταν από τις 9 στο χώρο έξω από το παρεκκλήσι του Αγίου Ελευθερίου στην οδό Πανδρόσου και οι απλοί κληρικοί προκειμένου να ετοιμαστούν για τη νεκρώσιμη πομπή μέχρι το Α’ Νεκροταφείο Αθηνών, καθώς κατά το εκκλησιαστικό πρωτόκολλο οι ιερείς θα μείνουν έξω από το ναό προκειμένου να συνοδεύσουν τον κιλλίβαντα με το σκήνωμα του ιεράρχη, ενώ μέσα, για την εξόδιο ακολουθία, προ του Ιερού Τέμπλου της Μητρόπολης βρισκόντουσαν μόνον αρχιερείς ντυμένοι με επίσημα άμφια.

v      Η εξόδιος ακολουθία

Η εξόδιος ακολουθία στην Ιερά Μητρόπολη Αθηνών, έγινε προεξάρχοντος του Οικουμενικού Πατριάρχη Βαρθολομαίου, ξεκίνησε στις 10 ακριβώς, με την εμφάνιση του Προέδρου της Ελληνικής Δημοκρατίας Κάρολου Παπούλια , οι Ιεράρχες βρίσκονταν στις θέσεις τους πριν φτάσει ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας, καθώς με την άφιξή του άρχισε η εξόδιος ακολουθία και ολοκληρώθηκε μέσα σε κλίμα βαθιάς συγκίνησε στις 12 το μεσημέρι. Στην εξόδιο ακολουθία παρέστηκαν εκτός από τον Πρόεδρο Παπούλια, ο πρωθυπουργός Κώστας Καραμανλής, οι αρχηγοί των κομμάτων της αντιπολίτευσης, εκπροσώπων της Βουλής και πρεσβειών δεκάδων χωρών.

Ένα Σύνταγμα αποτελούμενο από ένα τάγμα στρατιωτών, ένα τάγμα ναυτών κι ένα τάγμα σμηνιτών απέδιδε τιμές στο μακαριστό καθ’ όλη τη διάρκεια του τελετουργικού. Το πρώτο μέρος της δύναμης αυτής, ένας λόχος σπουδαστών της Στρατιωτικής Σχολής Ευελπίδων, της Σχολής Ναυτικών Δοκίμων και της Σχολής Ικάρων καθώς και στρατιωτική μπάντα παρατάχθηκε μπροστά στο Μητροπολιτικό Ναό Αθηνών.

Κατά την έξοδο της λάρνακας από τη Μητρόπολη και καθώς δενόταν στον κιλλίβαντα το σεπτό σκήνωμα του μακαριστού Αρχιεπισκόπου, από τη Μητρόπολη εριφθήσαν 21 κανονιοβολισμοί μία ανά 10 δευτερόλεπτα, από το Λυκαβηττό την ώρα που παιάνιζε η στρατιωτική μπάντα.

Η λάρνακα εφέρετο επί κιλλίβαντα πυροβόλου, ο οποίος συρόταν από ένα όχημα Στάγιερ, επί του οποίου κάθονταν οι «υπηρέτες» του όπλου –οι πυροβολητές- των οποίων η κάνη των όπλων τους ήταν στραμμένη προς το δάπεδο του οχήματος, σε ένδειξη πένθους.

Της πομπής προπορεύονταν μπάντα και ο έχων το γενικό πρόσταγμα και ακολουθούν τα στρατιωτικά αγήματα, οι φανοί, οι λαμπάδες, τα ιερά εξαπτέρυγα και ο σταυρός, οι ιερείς και διάκονοι της Αρχιεπισκοπής, οι επίσκοποι, μητροπολίτες και ο τοποτηρητής. Πριν τη σορό πορεύονταν οι αρχιμανδρίτες που θα κρατούν τα παράσημα. Τις τέσσερις ταινίες από το φέρετρο κρατούν αρχιερείς και τρεις άλλοι θα φέρουν το πένθος της Εκκλησίας. Ακολουθούν ο πρωτοσύγκελος και οι συνεργάτες του εκλιπόντος, οι στενοί συγγενείς, οι αντιπρόσωποι των Ορθοδόξων Εκκλησιών, οι εκπρόσωποι της ελληνικής Πολιτείας, οι πρέσβεις των ορθοδόξων κρατών και τέλος οι χιλιάδες δακρυσμένοι πολίτες.

Το δεύτερο τμήμα, ένα ακόμη τάγμα πεζοπόρων τμημάτων και από τους τρεις Κλάδους των Ενόπλων Δυνάμεων, που φέρουν τα όπλα τους «υπό μάλης» σε ένδειξη πένθους, προπορεύεται της νεκρώσιμης πομπής από τη Μητρόπολη προς το Νεκροταφείο Αθηνών.

Ήδη είχαν γίνει οι απαραίτητες έκτακτες κυκλοφοριακές ρυθμίσεις κατά μήκος της διαδρομής προς το κοιμητήριο και στις κάθετες οδούς, καθώς και γύρω από τη Μητρόπολη.  Ενώ δεν λειτουργούσαν οι δημόσιες υπηρεσίες και τα σχολεία. Και κανονικά λειτουργούσαν τα νοσοκομεία, οι ΔΕΚΟ και τα Μέσα Μαζικής Μεταφοράς.

Η νεκρώσιμη πομπή κατευθύνθηκε στο Α’ Νεκροταφείο Αθηνών μέσω των οδών Μητροπόλεως - Πλ. Συντάγματος - Γεωργίου Α΄- Αμαλίας - Αθανασίου Διάκου - Αρδηττού και Αναπαύσεως.

Χιλιάδες πιστοί είχαν κατακλύσει τα πεζοδρόμια και τα μπαλκόνια των ξενοδοχείων και των κτιρίων, προκειμένου να απευθύνουν το τελευταίο αντίο στο μακαριστό Αρχιεπίσκοπο, να χειροκροτήσουν τον «Άξιο» και να του πετάξουν λουλούδια.

Το τρίτο τάγμα βρισκόταν από νωρίς στο Α’ Νεκροταφείο Αθηνών. Εκεί, δίπλα στον τάφο, που παραχώρησε ο Δήμος Αθηναίων και ο οποίος βρίσκεται δίπλα σε εκείνον του μακαριστού Σεραφείμ.

Μια διμοιρία στρατιωτών, αφού τελέστηκε τρισάγιο, και του αφαιρέθηκαν η ποιμαντορική ράβδος κι η αρχιεπισκοπική μήτρα, έριξε τις αποχαιρετιστήριες βολές στον αέρα σε τρεις χρόνους: «Άνδρες οπλίσατε» – «Τον νεκρό τιμήσατε» – «Πυρ», την ώρα που η λάρνακα με το σεπτό σκήνωμα του μακαριστού Αρχιεπισκόπου Χριστόδουλου κατερχόταν στην τελευταία του κατοικία, μέσα στην αγκαλιά της ελληνικής γης .

Έτσι σε κλίμα συγκίνησης, προεξάρχοντος του Οικουμενικού Πατριάρχη Βαρθολομαίου ολοκληρώθηκε η ταφή του μακαριστού Αρχιεπισκόπου Χριστόδουλου λίγο μετά τη 1:30 το μεσημέρι της Πέμπτης 31 Ιανουαρίου 2008.

Όλοι οι Έλληνες , οι Απόδημοι και το Apodimos.com που αγάπησαν και αγαπηθήκανε από μακαριστό Αρχιεπίσκοπο Χριστόδουλο εύχονται το

«Αιωνία η μνήμη του μακαριστού Χριστόδουλου Αρχιεπισκόπου Αθηνών»

και παρακαλούν όπως ο Ιησούς Χριστός ας  κατατάξη την μακαρία ψυχή του

«εν σκηναίς δικαίων, μετά των αγίων, όπου επισκοπεί το Φως του προσώπου Του»

Ενώ η ψυχή του μακαριστού Χριστόδουλου από εκεί που θα είναι, ας δεχθεί την λύπη του νέου , που του έστειλε τα σκουλαρίκια του στην μνήμη του, διότι τον αγαπούσε όπως μας ήταν, και να παρακαλέσει τον Τριαδικό Θεό, ο νέος Αρχιεπίσκοπος Αθηνών οποιοδήποτε και να είναι, ας αποδείξει ότι δεν είναι μόνο αυτοί που έχουν μουστάκια και κότσους, αγαπούν τον Θεό είναι και οι νέοι που φορούν σκουλαρίκια και τζιν παντελόνια. 

Πηγές : Apodimos.com με πληροφορίες από ΑΠΕ-ΜΠΕ – news.ert.gr – ΝΕΤ – ΝΕΤ 105,8 – ecclesia.gr – ΟΠΕΕ