ΟΛΟΙ ΤΙΜΟΥΝ ΤΟΥΣ ΗΡΩΕΣ ΤΗΣ ΚΥΠΡΟΥ διότι και ΑΚΟΜΑ ΑΠΟ ΕΚΕΙ ΠΟΥ ΕΙΝΑΙ, ΜΠΟΡΟΥΝ ΝΑ ΣΤΑΜΑΤΗΣΟΥΝ ΤΟΝ ΕΚΤΟΥΡΚΙΣΜΟ ΤΗΣ ΚΥΠΡΟΥ!!!

Μεγάλη Ιστορική Αρχειακή Παρουσίαση

Του Εκδότου του www.Apodimos.com  Ξενοφώντα Φαφούτη

Αυτή η Ιστορική ειδική παρουσίαση είναι μεγαλη σε έκταση κειμένου αλλά και πληροφοριών για τους Κυπρίους ηρώες και επειδή αφορά την τίμηση της μνήμης όλων των ηρώων της Κύπρου είναι μια μικρή προσφορά μπροστά στο μεγάλο έργο που απετέλεσαν την αφιερώνουμε για την ενημέρωση όλων των Ελλήνων, Κυπρίων και Αποδήμων αδελφών μας για αυτούς τους ήρωες , διότι τα περιθώρια στενεύουν επικίνδυνα , καθότι φοβόμαστε ότι έρχεται η νομιμοποίηση της κατοχής και η σταδιακή τουρκοποίηση ολόκληρης της Κύπρου όπου εάν υπάρξει θα είναι μια απαράδεκτη λύση του Κυπριακού που θα σημαίνει το τέλος του Κυπριακού Ελληνισμού. Και τότε μόνο οι Ήρωες της Κύπρου από εκεί που βρίσκονται θα μπορέσουν να σταματήσουν τον εκτουρκισμό της Κύπρου . Και όλα αυτά διότι συζητιέται μια νέα «λύση» την οποία την ονομάζουν «Διζωνική Δικοινοτική Ομοσπονδία» εμείς σαν «Δυνατή Φωνή» ηλεκτρονική ενημέρωσης με τους 700.000 επισκέπτες – αναγνώστες / μηνιαίως, το μόνο που μπορούμε να πούμε είναι ευθύνη του Κυπριακού Λαού να την σταματήσει όπως και το σχέδιο «Αναν » διότι υπάρχουν και «οι διάφοροι» ίσως και οι αδιάφοροι Ευρωπαίοι ή ακόλουθοι του ΟΗΕ, που επιδιώκουν την μετατροπή της Κύπρου σε προτεκτοράτο της Τουρκίας και της Αγγλίας.

Σ’ αυτή την Ιστορική ειδική παρουσίαση, του Online Magazine του Apodimos.com δεν θα αναφερθούμε στην αρχειακή αρθογραφία μας για τα θέματα της Κύπρου και στον αγώνα του λαού της εναντίον της ξενόφερτης κατάκτησης των Κυπριακών Εδαφών από τις τουρκικές δυνάμεις, ούτε για τα προβλήματα που έχουν σχέση για τον αγώνα της Κύπρου για την πιστοποίηση της Κυπριακής Δημοκρατίας από την Τουρκία, παρ’ όλο που η Κυπριακή Δημοκρατία είναι πλήρες μέλος στην Ε.Ε. , ούτε για τους αγώνες της για την επιστροφή των αγνοουμένων , ούτε  για την καταστροφή των Πολιτισμικών και θρησκευτικών στοιχείων που έχει γίνει στα κατεχόμενα κυπριακά εδάφη , ούτε για τις περιουσίες που έχουν καταληφθεί από Τούρκους κατακτητές κλπ , αλλά θα παρουσιάσουμε στους πολυπληθείς επισκέπτες και αναγνώστες του Portal μας όλα τα Ιστορικά στοιχεία που επιβραβεύουν τους αγώνες του Κυπριακού λαού, σαν τιμή , ανάμνηση και αναγνώριση της προσφοράς των Ηρώων της Κύπρου διότι το Apodimos.com θα προσπαθεί για τις αρχές που μας διδάξαν εκείνοι και θα συνεχίζει με τα αρχειακά άρθρα μας να στηρίζει την Κύπρο σε όλους τους αγώνες της .  Διότι πιστεύουμε ακράδαντα ότι οι Ήρωες  της Κύπρου και από εκεί που είναι θα δώσουν τον αγώνα τον καλό για να σταματήσουν τον εκτουρκισμό της Κύπρου τους.

Έχοντας επίσης υπόψη μας τον χαιρετισμό (Οκτώβριος 07. 2009), του Μακαριωτάτου Αρχιεπισκόπου Κύπρου Χρυσοστόμου Β΄ στο Συνέδριο του Ιδρύματος Απελευθερωτικού Αγώνα ΕΟΚΑ 1955-1959 όπου τοποθετήθηκε λέγοντας μεταξύ άλλων ότι «Αποτελεί, ακόμη, το σημερινό Συνέδριο χρήσιμη συμβολή, ώστε στους δύσκολους και κρίσιμους τούτους καιρούς, τους οποίους διερχόμαστε, να φέρουμε για μια ακόμη φορά στη σκέψη μας το μεγαλείο του αγώνα της ΕΟΚΑ, να διαφωτισθούμε εις βάθος για το επικοινωνιακό σύστημα των αγωνιστών, και των Κεντρικών Συνδέσμων, και τέλος να αντλήσουμε δυνάμεις και ενίσχυση και στο σημερινό μας αγώνα ενάντια στον Τούρκο εισβολέα και στην τουρκική κατοχή.

Μην ξεχνάτε, αγαπητοί μας, ότι τα σύνορα μας φτάνουν μέχρι και την Κερύνεια, τον Απόστολο Ανδρέα, την Αμμόχωστο, αλλά και κάθε άλλο σκλαβωμένο μας τόπο. Μην ξεχνάτε, ακόμη, ότι χρέος όλων μας προς τους αθάνατους ήρωές μας είναι να συνεχίσουμε με αποφασιστικότητα τον αγώνα, μέχρι την άγια ημέρα της απελευθέρωσης του τουρκοκατεχόμενου σήμερα βόρειου τμήματος της νήσου μας, με την αποχώρηση από την Κύπρο όλων των στρατευμάτων εισβολής και των εποίκων και την επιστροφή όλων των προσφύγων μας στις πατρογονικές τους εστίες.

Δεν αμφιβάλλουμε ότι θα φτάσουμε στη δικαίωση, αρκεί να παραμείνουμε ενωμένοι και αμετακίνητοι στους δίκαιους στόχους του αγώνα μας».

Την πιο κάτω παρουσίαση στους πολυπληθείς επισκέπτες-αναγνώστες του Apodimos.com να μελετήσουν και το πιο κάτω άρθρο μας πατώντας ΚΛΙΚ στον τίτλο  του ΦΕΒ του 2005 με τίτλο ΚΛΙΚ «1974, ΟΙ ΑΔΙΚΑΙΩΤΟΙ…...» .

Το Μήνυμα της Δρ.Ολγας Σαραντοπούλου, Γραμματέως Παγκοσμίου ΣΑΕ,για την Κύπρο-Επέτειο της 1ης Απριλίου 1955 η οποία αναφέρει ότι «Την 1^η Απριλίου 1955 σύσσωμος ο Κυπριακός Ελληνισμός ξεκίνησε τον απελευθερωτικό αγώνα ενάντια στους Άγγλους κατακτητές. Ο αγώνας της  ΕΟΚΑ 1955-1959 που έγινε με σκοπό  την αποτίναξη του αγγλικού ζυγού  και την ένωση της Κύπρου με την μητέρα Ελλάδα, οδήγησε τελικά στην ανακήρυξη της Κύπρου ως ανεξάρτητου  κράτους το 1960, την Κυπριακή Δημοκρατία. Μια πατρίδα που από το 1974 ζει το δράμα της παράνομης εισβολής και κατοχής. Η ιστορία της Κύπρου σημαδεύτηκε από τον ηρωισμό και την αυτοθυσία  των παλικαριών της που πιστοί στο κάλεσμα της πατρίδας έδωσαν τη ζωή τους.» και να κλείσει γράφοντας ότι «Το μήνυμα των αγωνιστών της EOKA ήταν μήνυμα αντίστασης και διεκδίκησης των βασικών αρχών της Ελευθερίας, της Δημοκρατίας και της Αυτοδιάθεσης των λαών. Μήνυμα που σήμερα εξακολουθεί να είναι επίκαιρο, αφού το 37% του κυπριακού εδάφους βρίσκεται υπό τουρκική κατοχή ενώ είναι κράτος - μέλος του Οργανισμού Ηνωμένων Εθνών και ισότιμο μέλος της Ευρωπαϊκής 'Ένωσης. Για τον καθένα από εμάς, το αγωνιστικό πνεύμα, η αυτοθυσία, το όραμα μιας πατρίδας, που μοιράστηκαν τα θρυλικά παλικάρια εκείνου του καιρού, είναι η πηγή της δύναμής μας, η έμπνευση και το κίνητρο να διεκδικήσουμε μια λύση για να δούμε την Κύπρο μας επανενωμένη, ελεύθερη, δημοκρατική, ευρωπαϊκή».

Την Εκδήλωση για την ΕΟΚΑ στην Καρδίτσα , όπου ο Σύλλογος Κυπρίων Νομού Καρδίτσας και ο Σύλλογος «Φίλοι Ιστορίας Νομού Καρδίτσας», διοργανώσαν από κοινού μία εκδήλωση για να τιμήσουν την επέτειο της έναρξης του εθνικοαπελευθερωτικού αγώνα της ΕΟΚΑ για την απελευθέρωση της Κύπρου από τον ζυγό των Άγγλων αποικιοκρατών. Το αντάρτικο της ΕΟΚΑ που ξεκίνησε την 1η Απριλίου 1955 με στόχο την απελευθέρωση της Κύπρου από τον Αγγλικό ζυγό και την Ένωση με την μητέρα Ελλάδα, διήρκεσε 4 χρόνια ως το 1959 και θεωρείται μαζί με του Φιντέλ Κάστρο στην Κούβα, ως ένα από τα δύο πιο επιτυχημένα αντάρτικα του 20ου αιώνα.

Την Επιστολή της 9-4-1997 της Ανδριανής Ζαχαριάδου-Μιχαήλ ο οποία περιέχει τόσα μηνύματα και πληροφορίες που είναι κατάθεσης  ψυχής , από την οποία θα παρουσιάσουμε ορισμένα της σ όλους σας.

Τώρα αλλά πρέπει να παρουσιάσουμε στους πολυπληθείς επισκέπτες – αναγνώστες μας  με σκοπό να μελετήσουν κάνοντας ΚΛΙΚ ορισμένα από τα αρχειακά άρθρα μας σαν ανάμνηση και αναγνώριση της προσφοράς των Ηρώων της Κύπρου διότι το Apodimos.com

        του 2000 με τίτλο ΚΛΙΚ Εμείς δεν ξεχνούμε

        του ΦΕΒ 2003 με τίτλο ΚΛΙΚ ΚΥΡΗΝΕΙΑ, ΜΙΑ ΤΟΠΟΘΕΤΗΣΗ με ΠΟΛΛΑ ΜΥΝΗΜΑΤΑ για ΠΟΛΛΟΥΣ.

        του 2005 ΑΠΡΙΛ με τίτλο
ΚΛΙΚ ΑΥΤΗ Η ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗ ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΑΓΝΟΟΥΜΕΝΟΥΣ της ΚΥΠΡΟΥ, είναι εις ΜΝΗΜΗ ΤΩΝ ΑΓΩΝΙΣΤΩΝ της ΕΟΚΑ.

Σκεπτόμενοι τα πιο πάνω, την αξία της προσφοράς της ενημέρωσης όλων των Ελλήνων, Κυπρίων και Αποδήμων αδελφών μας σε όλους τους εθνικούς αγώνες έτσι ώστε τουλάχιστον η μνήμη τους να μην μένει αλώβητη και την αγάπη μας για την περιπαθή Κύπρο αποφασίσαμε να αφιερώσουμε αυτή την Ιστορική ειδική παρουσίαση που αφορά την τίμηση της μνήμης όλων των ηρώων της Κύπρου και είναι μια μικρή προσφορά για τους Αγώνες που έκαστος από Ήρωες έκανε για την Κύπρο του . 

Αυτή η Ιστορική ειδική παρουσίαση θα ακολουθήσει τους πιο κάτω άξονες ενημέρωσης για να σας παρουσιάσουμε τα Ιστορικά Στοιχεία που έχουν σχέση με  ένα Ιστορικός Πρόλογος που είναι γραμμένος εξ ψυχής μιας Κυπρίας, τον Χρονολογικό Πίνακα της Ιστορίας του Κυπριακού Προβλήματος , την παρουσίαση εις μνήμη του 17χρονου μαθητή Ευ. Παλληκαρίδη, την παρουσίαση εις μνήμη του Γρηγ. Αυξεντίου, την παρουσίαση εις μνήμη των αγωνιστών στην Μάχη στον Αχυρώνα του Λιοπετρίου, την παρουσίαση της (Ε.Ο.Κ.Α.) Εθνική Οργάνωσης Κυπρίων Αγωνιστών παρουσιάζοντας ότι στοιχεία έχουμε στα χέρια μας, και ένα Προσκλητήριο νεκρών Ηρώων Ελλήνων για την Ελευθερία της Κύπρου.

Ιστορικός Πρόλογος

Τα στοιχεία του προλόγου που σας παρουσιάζουμε προέρχονται από μέρη της επιστολής της  Ανδριανή Ζαχαριάδου-Μιχαήλ 9-4-1997

Είναι πλέον ημέρες Αναστάσεως και η Κύπρος δεν έχει ακόμα αναστηθεί φέτος όμως είναι αδύνατο να περάσουμε αδιάφοροι δίπλα από την επέτειο του ξεσηκωμού του ελληνισμού της Κύπρου, την 1η Απριλίου 1955, και να την αφήσουμε απαρατήρητη. Δεν μας είναι δυνατό αυτό, γιατί τα γεγονότα της τραγικής ιστορίας της Κύπρου, καλπάζουν μια και τώρα φοβόμαστε ότι υπάρχει καινούργια Απόφαση την οποία η Πολιτική ηγεσία , η Εκκλησία, ο Κυπριακός λαός, ολόκληρη η Ελλάδα  και οι ήρωες της Κύπρου θα πρέπει να δώσουν τον αγώνα τους για το πιθανό εκτουρκισμό της Κύπρου.     Διότι τα γεγονότα τρέχουν και πρέπει να μας  κρατάνε σε εγρήγορση κι είναι τόσο συγκλονιστικά που ξεσηκώνουν συνειδήσεις και ανάβουν και πάλι τις καρδιές μας τη φλόγα για τη Λευτεριά και το δίκιο του Κυπριακού λαού  .

Είναι αξιοσημείωτο ότι στη μακραίωνα ιστορία μας διαφαίνεται έντονα σε όλους τους τομείς η ελληνική ταυτότητα της Κύπρου. Τα ευρήματα οποιασδήποτε περιόδου δηλώνουν άμεση σχέση και επαφή με τον ελληνικό πολιτισμό. Η γλώσσα, οι τέχνες και τα γράμματα καθώς και η θρησκεία βαδίζουν πάνω στην ίδια συνισταμένη. Δεν ήταν βέβαια μια επέκταση του ίδιου του ελληνισμού. Οι δε σχέσεις των Ελλήνων της Κύπρου με τους Έλληνες της κυρίως Ελλάδας ήταν σχέσεις αγάπης και αδελφοσύνης, ιδιαίτερα σε χαλεπούς καιρούς κινδύνων, διωγμών, επιδρομών ή σκληρής σκλαβιάς. Σε τέτοιες δε δυστυχείς συγκυρίες Κύπρος και Ελλάδα έγραψαν με χρυσά γράμματα ονόματα ηρώων, αγίων και μαρτύρων, στις σελίδες της Ιστορίας τους.

Χρέος δικό μας είναι φυσικά να τους τιμούμε, αλλά πρέπει και να τους διαβάζουμε. Να μελετούμε τον τρόπο ζωής τους, καθώς και τον τρόπο της προσφοράς και της θυσίας τους, για να δίνουμε το οξυγόνο της επιβίωσης στο έθνος μας. Γνωρίζοντας την Ιστορία μας και έχοντας πρότυπα τους άξιους απογόνους μας έχουμε μια αλάθητη πυξίδα που θα μας οδηγεί με ακρίβεια σε έργα μεγάλα και ηρωικά.

Γι' αυτό η Ελλάδα έγραψε σελίδες δόξας στον Μαραθώνα, Θερμοπύλες, Σαλαμίνα. Έγραψε το θαύμα του '21, το έπος του '40, έχοντας πάντα στο πλάι της και την Κύπρο. Αυτό υποδηλοί το μήνυμα που έστειλε ο Εθνομάρτυρας Αρχιεπίσκοπος Κυπριανός στους αδελφούς Έλληνες: «Η Κύπρος από τη θέση που βρίσκεται θα στείλει για την επανάσταση ό,τι βοήθεια χρειαστεί, καθώς και τα παλικάρια της». Ο Αρχιεπίσκοπος Κυπριανός ήταν μυημένος στη Φιλική Εταιρεία καθώς και άλλες εξέχουσες προσωπικότητες της Κύπρου που κατείχαν καίριες διοικητικές θέσεις στην Ελλάδα, όπως ο Χαράλ. Μάλης, οι αδελφοί Νικόλαος και Θεόφιλος Θησέας κ.ά. Ο Αρχιεπίσκοπος Κυπριανός όμως ποτέ δεν εγκατέλειψε το ποίμνιό του ούτε κι όταν τον παρακαλούσαν να τον φυγαδεύσουν για να γλιτώσει τον απαγχονισμό. Μας άφησε την ιστορική απάντησή του γεμάτη αλτρουισμό, γενναιοψυχία και πατρική στοργή: «παρά το γαίμα τους πολλούς εν κάλλιο του Πισκόπου» κι έτσι δέχτηκε τη συρτοθηλιά στο λαιμό του, κάτω από μια μουριά στη Λευκωσία, στις 9 Ιουλ. 1821. Νόμισε πως το θεριό θα ξεδιψούσε μόνο με το δικό του αίμα και θα εξαργύρωνε τη ζωή των άλλων με το δικό του θάνατο. Δυστυχώς πολλοί κληρικοί και 416 πρόκριτοι σφαγιάστηκαν την ίδια μέρα από τους Τούρκους. Με το αίμα τους πνίγηκε η Κύπρος και δεν μπόρεσε πια να σηκώσει κεφάλι. Η Κύπρος εξακολούθησε να στενάζει σιδηροδέσμια μέχρι το 1878. Τότε τη σύρανε στο σκλαβοπάζαρο οι Τούρκοι για ν' αλλάξει αφέντη. Άγγλος ο νέος αφέντης, ευγενικός και «πολιτισμένος».

Μια ελπίδα άρχισε να ζωντανεύει μέσα της. Πίστεψε πως οι Άγγλοι εύκολα θα επέτρεπαν την ένωσή της με την Ελλάδα. Έσπευσαν οι Έλληνες και μαζί με το καλωσόρισμα εξέφρασαν και το φλογερό αίτημά τους. Σαν άρνηση ήταν το επιχείρημα πως θα κακοφαινόταν στους Τούρκους και οι αναβολές όλο και πλήθαιναν. Χάριν της Ελευθερίας και της Ένωσης πήραν μέρος στον 1ο Παγκόσμιο πόλεμο με το σύνθημα «είς οιωνός άριστος αμύνεσθαι περί πάτρης». Πολλοί απ' αυτούς έβαψαν με το αίμα τους κι άφησαν τα κόκαλά τους στα μακεδονικά βουνά. Ούτε κι αυτό όμως έκαμψε τους Άγγλους -δήθεν συμμάχους μας- και ο εμπαιγμός συνεχιζόταν.

Τον Οκτώβριο του 1931 έχασε κι η υπομονή τον έλεγχό της και οι Έλληνες της Κύπρου με πρωτοστάτη το Μητροπολίτη Νικόδημο Μυλωνά κήρυξαν αντίσταση για την Ένωση και μόνο. Τότε έχασαν κι οι Άγγλοι τον έλεγχο της υποκρισίας, πέταξαν τ' προσωπεία κι άρχισαν να χτυπούν αδιάκριτα. Ο απολογισμός: ένας νεκρός, πολλοί τραυματίες και ο Νικόδημος Μυλωνάς εξόριστος στα Ιεροσόλυμα, όπου πέθανε μακριά από την αγαπημένη του Κύπρο.

Η ελπίδα όμως που πεθαίνει πάντα τελευταία ξανάδωσε κουράγιο στους Έλληνες της Κύπρου και πίστεψαν πως με την εθελοντική τους συμμετοχή στο 2ο Παγκόσμιο πόλεμο η Ένωση, το προαιώνιο όνειρο, θα γινόταν πια πραγματικότητα. Και πάλι βρέθηκαν στη φωτιά του πολέμου, πάνω στα βουνά της Πίνδου, για να ποτίσουν με περισσότερο αίμα το δέντρο της Λευτεριάς, ίσως κι απλώσει τη σκιά του και σκεπάσει και την Κύπρο. Του κάκου όμως. Με τον ερχομό της Ειρήνης έφυγαν οι υποσχέσεις.

Τότε, για ν' ακουστεί και πιο έξω το αίτημα της Κύπρου, ο Αρχιεπίσκοπός της Μακάριος ο Β΄, γέρος, αλλά σοφός και φλογερότατος πατριώτης, διενήργησε δημοψήφισμα (15-1-50) με το αίτημα «αξιούμεν την Ένωσιν της Κύπρου με την Ελλάδα». Το 97% έβαλαν πάνω απ' όλα τη φωνή της Πατρίδας και αψηφώντας τις απειλές των Άγγλων αξίωσαν την Ένωση. Οι πολιτισμένοι όμως της γης ούτε μ' αυτό συγκινήθηκαν κι άφησαν τους Άγγλους ανενόχλητους να καταπατούν τα ανθρώπινα δικαιώματα και να εφαρμόζουν τα αποικιοκρατικά τους σχέδια. Μετά από τον εμπαιγμό τόσων χρόνων έφτασε και η σκληρή γλώσσα να θέσει τάχα τέρμα στην ενόχληση που τους προκαλέσαμε. Ένα λακωνικό «ουδέποτε η Κύπρος θα αποκτήσει την ελευθερία της» απ' το στόμα του υφυπουργού Αποικιών της Αγγλίας Hopkinson στάθηκε ικανό όχι να μας σταματήσει, αλλά να μας φέρει αντιμέτωπους με τον κατακτητή και με τα όπλα στα χέρια.

Την 1η Απριλίου 1955 τη δόνησε όχι ένα μεγάλο ψέμα, αλλά η μεγαλύτερη αλήθεια στην Ιστορία της Κύπρου. Μύρισε παντού μπαρούτι κι ένα μυστήριο φαινόταν να υφαίνεται στους κόρφους της.

Το μυστήριο των εκρήξεων της γλυκιάς εκείνης αυγής το επικάλυψε στο φως του ήλιου ο αρχηγός της ΕΟΚΑ Διγενής με τις προκηρύξεις του. «Με τη βοήθεια του Θεού, με την πίστιν εις τον τίμιον αγώνα μας... Ή ταν ή επί τας... Εμπρός όλοι μαζί για τη Λευτεριά της Κύπρου μας». Τα κρυμμένα παλικάρια που τόλμησαν να υψώσουν τη φωνή των όπλων στ' αυτά των αποικιοκρατών ήταν μόνο μια χούφτα, αλλά ορκίστηκαν «ή τη νίκη ή τη θανή». Η χούφτα δεν άργησε να γίνει εκατοντάδες, χιλιάδες, όλη η Κύπρος. Νόμιζες πως άκουσαν το Δεύτε Λάβετε Φως ι έτρεχε ν' ανάψει ο καθένας τη δική του λαμπάδα. Να ενωθεί με τους λαμπαδηφόρους της Λευτεριάς.

Ο όρκος «Ελευθερία ή Θάνατος» δεν άργησε να επιβεβαιωθεί. Απ' την πρώτη κιόλας νύχτα ο πρώτος ήρωας Μόδεστος Παντελή πότισε τις διψασμένες ρίζες του «μαγικού δέντρου» της Λευτεριάς. Το 1821 αντάμωσε το 1955 και τα κλέφτικα τραγούδια αντιλάλησαν και πάλι στα βουνά της Κύπρου και στήσανε χορό οι αντάρτες της ΕΟΚΑ με τους Κλέφτες του '21. Οι σπηλιές γέμισαν ζωή και τα δάση καμάρωναν και έκρυβαν με στοργή τη λεβεντιά των παλικαριών της ΕΟΚΑ (Εθνική Οργάνωση Κυπρίων Αγωνιστών) με αρχηγό το Γ. Γρίβα με το ψευδώνυμο Διγενής. Αρχηγός στον πολιτικό τομέα ήταν ο Αρχιεπίσκοπος Μακάριος ο Γ.

Οι Άγγλοι έδιναν πολλά για να ιδούν έστω και τη σκιά των αγωνιστών, μέχρι που έκαιγαν τα δάση για να τους ανακαλύψουν, αλλά παγιδεύονταν οι ίδιοι μέσα στις φλόγες. Γι' αυτό έφτιαξαν πρόχειρες φυλακές και κρατητήρια κι έκλειναν μέσα αθώους χωρίς δίκη ή με μια υποψία για να ικανοποιήσουν την ψευτοπερηφάνια τους. Οι Τούρκοι βρήκαν το στοιχείο τους. Ήταν τα εκτελεστικά όργανα των Άγγλων στα βασανιστήρια και στους απαγχονισμούς των Ελλήνων. Οι μάχες των παλικαριών με τους Άγγλους έγιναν καθημερινή είδηση. Oι θυσίες στο βωμό της Λευτεριάς όλο και πύκνωναν. Το ανεξήγητο για τους Άγγλους ήταν ότι ο αγώνας θέριευε όσο αυτοί σκλήρυναν τη στάση τους. Οι ήρωες γινόντουσαν πηγή αποφασιστικότητας κι ανδρείας. Τα μαθητούδια κι οι δάσκαλοι βγήκαν στα μαρμαρένια αλώνια να γράψουν μαζί την Ιστορία του Έθνους.

    Ο Χρονολογικός Πίνακας της Ιστορίας του Κυπριακού Προβλήματος

v       4 Ιουνίου 1878: Υπογράφεται μεταξύ Αγγλίας και Οθωμανικής αυτοκρατορίας η Αμυντική Συμφωνία, βάσει της οποίας η Κύπρος παραχωρείται στην πρώτη ως μίσθιο, με αντάλλαγμα το ποσό των 92800 λιρών ετησίως.

v       24 Ιουλίου 1923: Υπογράφεται η συνθήκη της Λωζάνης με την οποία η Τουρκία παραιτείται από τα δικαιώματα της στην Κύπρο.

v       1η Μαϊου 1925: Η Κύπρος ανακηρύσσεται Βρεττανική αποικία.

v       21 Οκτωμβρίου 1931: Κορυφώνονται τα «Οκτωμβριανά», η εξέγερση που ξέσπασε σε ολόκληρη την Κύπρο με αφορμή ένα νέο δασμολογικό νόμο των αποκιοκρατών και που προέβαλε ως αίτημα την αυτοδιάθεση της Κύπρου και την ένωση της με την Ελλάδα. Τελικά τα Οκτωμβριανά κατεστάλησαν βίαια από τους αποικοικράτες και το τέλος τους σηματοδότησε μια περίοδο στυγνής δικτατορίας εις βάρος των Κυπρίων.

v       15 Ιανουαρίου 1950: Η Εκκλησία της Κύπρου, αναλαμβάνει τη διενέργεια ενός δημοψηφίσματος, το οποίο κατέδειξε ότι το 95,7% του συνόλου των κατοίκων της Κύπρου, επιθυμούσε ένωση με την Ελλάδα. Η βροντερή φωνή του Κυπριακού λαού δε συγκίνησε τους αποικιοκράτες που δήλωναν κυνικά ότι «δεν πρόκειται να παραχωρηθεί αυτοδιάθεση στους Κυπρίους».

v       24 Δεκεμβρίου 1954: Μετά από διάβημα του νεοενθρονισθέντα αρχιεπισκόπου Μακαρίου Γ’ και του Έλληνα πρωθυπουργού στρατάρχη Αλεξάνδρου Παπάγου, το Κυπριακό τίθεται προς συζήτηση στην ολομέλεια του ΟΗΕ. Η συζήτηση όμως θα διακοπεί σύντομα, αφού το Κυπριακό υποβαθμίζεται ως «μη επείγον» θέμα.

v       1η Απριλίου 1955: Έναρξη ένοπλου απελευθερωτικού αγώνα. Δημιουργείται από τον απόστρατο συνταγματάρχη Γεώργιο Γρίβα η Εθνική Οργάνωση Κυπρίων Αγωνιστών (Ε.Ο.Κ.Α) που αναλαμβάνει με ανταρτοπόλεμο και δολιοφθορές «την αποτίναξιν του Αγγλικού ζυγού», όπως είχε αναφέρει στην πρώτη προκήρυξη της οργάνωσης ο αρχηγός Διγενής.

v       29 Αυγούστου 1955: Οι Βρετανοί συγκαλούν τη λεγόμενη τριμερή διάσκεψη για το Κυπριακό, με τη συμμετοχή των υπουργών εξωτερικών Βρετανίας, της Ελλάδας και της Τουρκίας, Μακμίλαν, Στεφανοπούλου και Ζορλού. Η διάσκεψη διεκόπη στις 7 Σεπτεμρίου, λόγω των βιαιοτήτων εις βάρος των Ελλήνων της Κωνσταντινούπολης και της Σμύρνης. Με τη διάσκεψη αυτή οι Βρετανοί πέτυχαν να αναθερμάνουν το Τουρκικό ενδιαφέρον για την Κύπρο και να φανατίσουν την Τουρκοκυπριακή μειονότητα, εφαρμόζοντας την πολιτική του «διαίρει και βασίλευε».

v       19 Δεκεμβρίου 1956: Οι Τουρκοκύπριοι υποβάλλουν στον υπουργό αποικιών αίτημα για ισότιμη πολιτική εκπροσώπηση με τους Ελληνοκύπριους στο νέο καθεστώς. Ο συνταγματολόγος Λόρδος Ράντκλιφ, γνωματεύει ότι ο μόνος τρόπος για να εξισωθεί στα πλαίσια ενός κράτους η πλειοψηφία του 80% ,με τη μειοψηφία του 18%, είναι η ομοσπονδιακή οργάνωση του κράτους. Παράλληλα όμως, θεωρεί την περίπτωση αυτή ανέφικτη, λόγω της απουσίας εδαφικού διαχωρισμού. Για πρώτη φορά, γίνεται λόγος για Ομοσπονδοποίηση της Κύπρου.

v       19 Ιουνίου 1958: Ο Βρετανός πρωθυπουργός Χάρολντ Μακμίλαν προτείνει σχέδιο τριχοτόμησης της Κύπρου και διατήρησης της Βρετανικής κυριαρχίας στο νησί, γνωστό ως «σχέδιο Μακμίλαν». Ο αρχιεπίσκοπος και «Εθνάρχης» Μακάριος και ο πρωθυπουργός Κωνσταντίνος Καραμανλής, το απορρίπτουν.

v       11 Φεβρουαρίου 1959: Συγκαλείται στο Λάνκαστερ Χάους του Λονδίνου η πενταμερής διάσκεψη, η οποία επικυρώνει τις συμφωνίες Ζυρίχης. Εκ μέρους των Ελληνοκυπρίων υπογράφει ο αρχιεπίσκοπος Μακάριος και εκ μέρους των Τουρκοκυπρίων ο δρ. Φαζίλ Κιουτσούκ. Μετά τις υπογραφές, ο Γρίβας, με διαταγή του προς τους αγωνιστές, κηρύσσει τη λήξη του ένοπλου αγώνα.

v       29 Νοεμβρίου 1963: Ο Μακάριος υποβάλει προς τις εγγυήτριες δυνάμεις, Ελλάδα, Τουρκία και Αγγλία, σχέδιο δεκατριών σημείων για την αναθεώρηση του συντάγματος με στόχο τη μείωση των αναλογικά υπερβολικών εξουσιών που είχε η Τουρκοκυπριακή μειοψηφία και την καλύτερη λειτουργία της Δημοκρατίας. Οι Τουρκοκύπριοι, εις ένδειξη διαμαρτυρίας, αποχωρούν απο τη βουλή και την Κυβέρνηση, ενώ ένα μήνα αργότερα, γίνονται σοβαρά επεισόδια μεταξύ παραστρατιωτικών ομάδων. Στις 30 Δεκεμβρίου, υπογράφεται κατάπαυση του πυρός, η λεγόμενη συμφωνία της «πράσινης γραμμής».

v       4 Μαρτίου 1964: Το Συμβούλιο Ασφαλείας του ΟΗΕ, με το υπ’ αριθμόν 186 ψήφισμα του, αποφασίζει την αποστολή ειρηνευτικής δύναμης στην Κύπρο.

v       Ιούλιος-Αύγουστος 1964: Συζητείται στη Γενεύη μεταξύ της Ελληνικής και Τουρκικής αντιπροσωπίας πρόταση του Αμερικάνου πρώην υπουργού εξωτερικών Ντήν Άτσεσον για διευθέτηση του Κυπριακού (γνωστή ως σχέδιο «Άτσεσον»). Στις διαπραγματεύσεις από τις οποίες αποκλείστηκε ο Μακάριος, συζητήθηκαν δύο σχέδια, ένα ευνοϊκό προς την Τουρκία και ένα προς την Ελλάδα. Σημείο αναφοράς ήταν η παραχώρηση μεγάλου μέρους της χερσονήσου της Καρπασίας στην Τουρκία για τη δημιουργία Αεροναυτικής και στρατιωτικής βάσης, κυρίαρχης ή εκμισθωμένης και η δημιουργία αυτοδιοικούμενων Τουρκοκυπριακών περιοχών, ως ανταλλάγματα για την Ένωση της υπόλοιπης Κύπρου με την Ελλάδα. Η Τουρκία απεδέχθη το ένα μέρος του σχεδίου με βάση διαπραγμάτευσης ενώ η Ελλάδα το απέρριψε μετά απο παρέμβαση του Μακαρίου.

v       8 Αυγούστου 1964: Η Κυπριακή Στρατιωτική Διοίκηση (μετέπειτα ΓΕΕΦ) αδεία της Κυπριακής Κυβερνήσεως, εξαπέλυσε επίθεση κατά του Τουρκοκυπριακού θύλακα Μανσούρα (Κόκκινες) στην περιοχή Τυλληρίας, διότι ο θύλακας αυτός εξυπηρετούσε τον ανεφοδιασμό των Τουρκοκυπριακών ομάδων σε όπλα και πυρομαχικά από την Τουρκία. Αμέσως, η Τουρκική αεροπορία βομβάρδισε την περιοχή με βόμβες τύπου «ναπάλμ» προκαλώντας πολλές απώλειες μεταξύ του άμαχου πληθυσμού. Ο πρωθυπουργός της Ελλάδας Γ. Παπανδρέου, απηύθυνε έκκληση στο πρόεδρο Μακάριο και τον αρχηγό της ΑΣΔΑΚ (μετέπειτα ΓΕΕΦ) στρατηγό Γ. Γρίβα για αποφυγή ενεργειών που θα μπορούσαν να προκαλέσουν Τουρκική επέμβαση στην Κύπρο και συνεπώς ΕλληνοΤουρκικό πόλεμο.

v       15 Νοεμβρίου 1967: «Επιχείρηση Κοφίνου» Η Εθνική Φρουρά κατόπιν εντολής της Κυβέρνησης διεξάγει στρατιωτική επιχείρηση στα χωριά Άγιος Θεόδωρος-Κοφίνου για την καταστολή της ένοπλης Τουρκοκυπριακής δράσης που αναπτύχθηκε το τελευταίο διάστημα στις συγκεκριμένες περιοχές. Αποτέλεσμα της ενέργειας αυτής ήταν να εκδιωχθεί μετά απο τελεσίγραφο της Τουρκίας η Ελληνική Μεραρχία «Μενέλαος» η οποία βρισκόταν στο νησί από το 1964, καθώς επίσης και ο τότε αρχηγός της Εθνικής Φρουράς Στγος Γ. Γρίβας «Διγενής».

v       31 Αυγούστου 1971: Ο Στρατηγός Γεώργιος Γρίβας «Διγενής» (σε ηλικία εβδομιντατριών ετών) επιστρέφει - μυστικά- στην Κύπρο και οργανώνει την παραστρατιωτική οργάνωση με την επωνυμία Ε.Ο.Κ.Α. Β’ με σκοπό την επίτευξη της Ένωσης της Κύπρου με την Ελλάδα. Δημιουργείται έτσι μια κατάσταση διπολισμού στην Κύπρο μεταξύ του Ελληνικού πληθυσμού που οδηγεί σε βίαιες ενέργεις εκατέρωθεν.

v       15 Ιουλίου 1974: Η Εθνική Φρουρά κατόπιν της συνεχιζόμενης ανθελληνικές πολιτικής της Κυπριακής Κυβερνήσεως, επιχηρεί με πραξικόπημα να καταλάβει την εξουσία. Ο αρχιεπίσκοπος Μακάριος εγκαταλήπει την Κύπρο με την βοήθεια των Βρετανών και βρίσκει καταφύγιο αρχικά στο Λονδίνο και ακολούθως στην έδρα του Ο.Η.Ε. στη Νεα Υόρκη. Στη Γενική Συνέλευση των Ηνωμένων Εθνών καλεί την Τουρκία ως εγγυήτρια δύναμη να επέμβει στην Κύπρο για να αποκαταστήσει την τάξη. Νέος πρόεδρος της Κυπριακής Δημοκρατίας αναλαμβάνει ο αγωνιστής της Ε.Ο.Κ.Α. και ιδιοκτήτης της εφημερίδος Μάχη, Νικόλαος Σαμψών.

v       20 Ιουλίου 1974: Η Τουρκία, εκμεταλλευόμενη την έκρυθμη κατάσταση στην Κύπρο και επικαλούμενη την ιδιότητα της ως εγγυήτριας δύναμης της Κυπριακής Δημοκρατίας, εισβάλει στο νησί και καταλαμβάνει την Κερύνεια. Λίγες μέρες αργότερα, συγκαλούνται συνομιλίες στη Γενεύη υπό την αιγίδα του Ο.Η.Ε. και επιτυγχάνεται κατάπαυση του πυρός. Εν τούτοις, παρά τη συμφωνία, τα Τουρκικά στρατεύματα συνεχίζουν να καταλαμβάνουν εδάφη.

v       14 Αυγούστου 1974: Πραγματοποιείται η 2η φάση της εισβολής και με την κατάληψη της Αμμοχώστου και μεγάλου μέρους της Λευκωσίας, ολοκληρώνεται το σχέδιο της Τουρκίας για κατάληψη μέρους του Κυπριακού εδάφους.

v       12 Φεβρουαρίου 1977: Ο πρόεδρος Μακάριος και ο Τουρκοκύπριος εκπρόσωπος Ραούφ Ντεκτάς συμφώνησαν τις κατευθυντήριες γραμμές, στα πλαίσια των οποίων θα διεξαχθούν οι συνομιλίες για την εξεύρεση λύσης του Κυπριακού. Στη συμφωνία καθορίζεται ως βάση της λύσης μια «αδεύσμευτη, δικοινοτική, ομόσμονδη δημοκρατία». Στις 17 Μαϊου, ο νέος πρόεδρος Σπύρος Κυπριανού και ο Ντεκτάς, επαναβεβαίωσαν την προσήλωση τους στις κατευθυντήριες γραμμές του 1977, στη βάση δηλαδή της διζωνικής, δικοινοτικής ομοσπονδίας. Ήταν οι λεγόμενες «συμφωνίες υψηλού επιπέδου», οι οποίες μετέθεσαν τη βάση των διαπραγματεύσεων και ταυτόχρονα περιόρισαν τις προοπτικές διεθνοποίησης του Κυπριακού.

v       15 Νοεμβρίου 1983: Η Τουρκία παραβιάζοντας τη συνθήκη εγγυήσεων του 1960 και τις συμφωνίες υψηλού επιπέδου εγκαθιδρύει «κράτος» στα κατεχόμενα υπό την επωνυμία «Τουρκική Δημοκρατία της Βόρειας Κύπρου» και με πρόεδρο τον Ραούφ Ντεκτάς, το οποίο μόνο η ίδια αναγνώρισε.

v       30 Ιανουαρίου 1989: Μεταβιβάζεται στο Ραούφ Ντεκτάς το πλήρες κείμενο των ομοφώνων αποφάσεων του Εθνικού Συμβουλίου, οι οποίες και αποτελούν πλέον τις επίσημες θέσεις της πλευράς μας, για τη μορφή της λύσης που θα εξευρεθεί. Οι αποφάσεις δεν ξεφεύγουν από το πνεύμα και το γράμμα των συμφωνιών υψηλού επιπέδου και συνθέτουν μια πλήρη παρουσίαση των θέσεων μας σε όλες τις πτυχές του Κυπριακού. Προτείνουν δε ένα εξαιρετικά πρωτότυπο και περίπλοκο δικοινοτικό σύστημα, μοναδικό στο είδος του ανά το παγκόσμιο. Οι ομόφωνες αποφάσεις, προσθέτουν στον όρο «διζωνική ομοσπονδία» και το στοιχείο του δικοινοτισμού (διζωνική, δικοινοτική ομοσπονδία)

***********

Ειδικά Αφιερώματα σε ορισμένους Ήρωες Κυπρίους Αγωνιστές

Από την 1^η Απριλίου 1955 σύσσωμος ο Κυπριακός Ελληνισμός ξεκίνησε τον απελευθερωτικό αγώνα ενάντια στους Άγγλους κατακτητές. Ο αγώνας της  ΕΟΚΑ 1955-1959 που έγινε με σκοπό  την αποτίναξη του αγγλικού ζυγού  και την ένωση της Κύπρου με την μητέρα Ελλάδα, οδήγησε τελικά στην ανακήρυξη της Κύπρου ως ανεξάρτητου  κράτους το 1960, την Κυπριακή Δημοκρατία. Μια πατρίδα που από το 1974 ζει το δράμα της παράνομης εισβολής και κατοχής. Η ιστορία της Κύπρου σημαδεύτηκε από τον ηρωισμό και την αυτοθυσία  των παλικαριών της που πιστοί στο κάλεσμα της πατρίδας έδωσαν τη ζωή τους για αυτούς τους Ήρωες είναι αυτή ομάδα που παρουσιάζομε σε όλους Έλληνες , Κυπρίους και Απόδημους αδελφούς μας .

    Αφιέρωμα Τιμής στον 17χρονο μαθητή Ευ. Παλληκαρίδη

Ο 17χρονος μαθητής Ευ. Παλληκαρίδης αφήνοντας τον τελευταίο του χαιρετισμό στο θρανίο του για το δάσκαλο και τους συμμαθητές του, τραβάει προς την ανηφοριά να βρει τη Λευτεριά, «Γεια σας, παλιοί συμμαθητές. Κάποιος λείπει ανάμεσά σας, κάποιος που φεύγει αναζητώντας λίγο ελεύθερο αέρα, κάποιος που μπορεί να μην τον ξαναδείτε παρά μόνο νεκρό. Μην κλάψετε στον τάφο του, δεν κάνει να τον κλαίτε. Λίγα λουλούδια του Μαγιού σκορπάτε του στον τάφο. Του φτάνει αυτό μονάχα». Με την ποιητική του δυνατότητα που τον διέκρινε ο Ευαγόρας εκφραζόταν και επικοινωνούσε με τους θεούς, με τη Λευτεριά και τους ήρωες. Θαύμαζε τόσο πολύ τους ήρωες, που 'δειχνε σαν να τους ζήλευε και τους έγραφε:

Μόνο στο δικαστή του που του απήγγειλε την κατηγορία ότι μετέφερε ένα αποσυναρμολογημένο όπλο και τον ρώτησε αν έχει τίποτε να πει απάντησε πεζά κι επιγραμματικά: Ξέρω ότι θα με καταδικάσετε σε θάνατο. Ό,τι έκαμα το 'καμα σαν Έλληνας που πολεμά για την Ελευθερία του. Τίποτε άλλο. Κι ο δικαστής τον καταδίκασε στο δια του απαγχονισμού θάνατο.

Το βράδυ του απαγχονισμού οι φυλακές σειόντουσαν από τα τραγούδια και τα θούρια που έψαλλαν οι εκατοντάδες αγωνιστές κρατούμενοι για να δώσουν κουράγιο στον έφηβο. Σε μια φωνή «Θάρρος, Παλληκαρίδη» ακούστηκε με στεντόρεια φωνή η απάντηση «Θάρρος έχω, αδέρφια. Βαδίζω προς την αγχόνη γελαστός κι αποφασιστικός. Συνεχίστε τον αγώνα. Ζήτω η Ένωσις». Και μετά! Μετά ο βαρύς γδούπος της καταπακτής και νόμισε ο δυνάστης πως έπνιξε τη μούσα του παλικαριού. Τότε είναι που τα τραγούδια του έγιναν θούρια και παιάνες που αντηχούσαν σ' όλη την Κύπρο και τα ψάλλουμε μέχρι σήμερα.

Ο Παλληκαρίδης δεν ήταν ο μόνος που απαγχονίστηκε. Ήταν ο ένατος και ο τελευταίος όπως ευχήθηκε. Εννέα μνήματα φυλακισμένα έκρυψαν στα σπλάχνα τους την τόλμη και την αρετή. Φιλοξένησαν τους ελεύθερους και τους αθάνατους μέχρι που να «ρθει η Λευτεριά ν' ανοίξει τις πύλες κι η φυλακή να γίνει εκκλησιά». Και πράγματι τώρα είναι ένα προσκύνημα.

Οι άλλοι απαγχονισθέντες είναι:

Ο καθένας άφηνε πίσω του αγαπημένα πρόσωπα, μια ηρωική δράση και ένα βίο ενάρετο μέχρι αγιοσύνης, αλλά και τη στερνή τους επιθυμία: «Συνεχίστε τον αγώνα».

Τα φυλακισμένα μνήματα δεν ήταν μόνο για τους απαγχονισθέντες αλλά και για κείνους τους ήρωες που η ταφή στη γενέτειρά τους για τους Άγγλους θα ήταν κίνδυνος. Ήξεραν πως η κηδεία ενός ήρωα ήταν σφυρηλάτηση της θέλησης και της αγωνιστικότητας των υπολοίπων. Ήταν πηγή δύναμης και ανδρείας. Αυτοί ήταν:

Ο αθέατος από τους εχθρούς ημίθεος μαζί με τον αγέρωχο ελεύθερο φυλακισμένο έφηβο, έδωσαν μαθήματα ηρωισμού κι αυτοθυσίας, που υπερβαίνουν τα όρια της υπερβολής και του μύθου και βάδισαν μαζί προς την αθανασία. Εφόσον όμως ζουν ακόμη τα μάτια που τους είδαν, τα αυτιά που τους άκουσαν και οι άνθρωποι που βίωσαν από κοντά τη μυθική τους δόξα, δεν είναι μύθος, είναι μια ασύλληπτη πραγματικότητα που όσο και να επιστρατεύσουμε τη δύναμη του λόγου μας δεν φτάνουμε στο ύψος της θυσίας τους.

    Αφιέρωμα Τιμής στον στον Γρηγ. Αυξεντίου

Ο Γρηγ. Αυξεντίου από τη Λύση Αμμοχώστου υπηρέτησε σαν έφεδρος αξιωματικός στα ελληνοβουλγαρικά σύνορα. Όταν όμως άρχισε ο αγώνας της γλυκιάς του Πατρίδας, που με ανυπομονησία τον περίμενε, ορκίστηκε από τους πρώτους στη στρατιωτική του τιμή να δώσει και τη ζωή του αν χρειαστεί. Γρήγορα διακρίθηκε από τον αρχηγό Γ. Γρίβα Διγενή και διορίστηκε υπαρχηγός της ΕΟΚΑ.

O Γ. Γρίβας από το Τρίκωμο Αμμοχώστου, Συνταγματάρχης στον Ελληνικό Στρατό, στο κάλεσμα της ιδιαίτερής του πατρίδας έφτασε κρυφά για ν' αναλάβει αρχηγός στον ένοπλο αγώνα. Ο Αυξεντίου σαν αϊτός πέταγε πάνω στα βουνά της Κύπρου και μαζί με τα παλικάρια του πετύχαινε καίρια πλήγματα στον εχθρό. Τα παλικάρια του τ' αγαπούσε και τους έδινε πάντα συμβουλές και επιταγές. Την πιο βαρυσήμαντη την είπε τα τελευταία του Χριστούγεννα γύρω από ένα απλό τραπέζι και μ' ένα ποτήρι κρασί για πρόποση. «Είτε ζήσουμε είτε πεθάνουμε ένα πρέπει να είναι το έπαθλο για νεκρούς και ζώντες: Να γίνει η Κύπρος ελεύθερη κι ευτυχισμένη στην αγκαλιά μιας Ελλάδας που θα λάμπει με τη δόξα και το μεγαλείο της. Θα είναι το μεγαλύτερο αίσχος για μας αν καμφθούμε στο τέρμα ενός τόσον υπέροχου αγώνα. Η πίστη μας προς τη νίκη πρέπει να μείνει ακλόνητος».

Οι προσπάθειες των εχθρών να συλλάβουν τον Αυξεντίου ήταν υπεράνθρωπες. Αυτός όμως περνούσε από μπροστά τους μεταμφιεσμένος καλόγερος κι εκείνοι έψαχναν στα υπόγεια να τον βρουν. Η προδοσία όμως άρχισε σαν αράχνη να υφαίνει το πανί γύρω του. Ο κλοιός όλο και στένευε και η δόξα άρχισε αν τον τυλίγει. Ο ήρωας των ηρώων πήρε την απόφασή του κι έλεγε και ξανάλεγε: «Εγώ πρέπει να πεθάνω. Δε γίνεται αλλιώς, πρέπει να πεθάνω».

Μ' αυτό εννοούσε πως αν προτιμούσε τη ζωή στα χέρια των εχθρών, δεν θα ωφελούσε την Πατρίδα τόσο όσο με το θάνατό του, που θα 'δινε δύναμη και φτερά σ' αυτούς που θα 'μεναν. Ήξερε πως το αίμα του θα φούντωνε το δέντρο της Λευτεριάς και θα 'κανε πράξη το πιστεύω και τα λόγια του. Έτσι λοιπόν άρχισε η άνιση αναμέτρηση. Από το στόμιο της σκοτεινής του σπηλιάς έριχνε τις χειροβομβίδες και θέριζε με το οπλοπολυβόλο του τους ξένους καταπατητές του τόπου μας. Πολλοί έχασαν τη ζωή τους και το όνειρό τους να τον πιάσουν έγινε καπνός, γιατί ούτε από μακριά δεν στεκόντουσαν μπροστά του πια. Δέκα ώρες κράτησε η μάχη. Ένας μ' εκατοντάδες και το σκοτάδι ερχόταν σαν ένα προστατευτικό πέπλο διαφυγής του Αυξεντίου. Πρόλαβαν όμως οι άνανδροι κι έστειλαν από μακριά αδηφάγες φλόγες με βενζίνη και τότε παίχτηκε η τελευταία πράξη του δράματος. Η θυσία του ζωντάνεψε στη μνήμη μας τον Αθανάσιο Διάκο, τον Λεωνίδα, τον Ανδρούτσο, τον εθνομάρτυρα Κυπριανό, όλους αυτούς που είχε σαν πρότυπα στην ψυχή του.

Δεν τον θαύμασαν μόνο οι Έλληνες και οι ήρωες, αλλά και οι εχθροί του, που παρακολούθησαν τον άθλο του. Δεν κράτησαν τα αισθήματά τους και του έγραψαν μπαλάντες. Όπως ακριβώς το πρόβλεψε και το είπε, έτσι και έγινε μετά τη θυσία του. Κανείς πια δεν παραδινόταν στον εχθρό, αλλά προτιμούσαν το θάνατο πολεμώντας.

Να εξάρουμε ο μεγαλείο της θυσίας όλων των Ηρώων της ΕΟΚΑ δεν είναι δυνατό, γιατί είναι πάρα πολλοί, αλλά ένα έχουμε να πούμε: Μικροί και μεγάλοι Ήρωες δεν υπάρχουν, αφού όλοι έδωσαν το ακριβότερο αγαθό (τη ζωή τους) για τη Λευτεριά, είτε με ονοματεπώνυμο ένα τρόπο είτε με τον άλλο, εμείς τους ευγνωμονούμε και τους τιμούμε όλους. Είναι όλοι ΜΕΓΑΛΟΙ.

Οφείλω όμως ν' αναφέρουμε το μικρότερο σε ηλικία Ήρωα, αλλά μεγάλο στην τόλμη, Ανδρέα Αλεξάνδρου, αδερφό του Μ. Αλέκου Αλεξάνδρου, καθηγητή στην Παλλήνη. Ο Ανδρέας, όχι μόνο άριστος μαθητής αλλά και άριστος μαχητής, από τα 5 του έγινε ο φόβος των Άγγλων που περνούσαν από την Κώμα του Γιαλού. Οι βόμβες του ποτέ δεν αστοχούσαν. Την τελευταία όμως φορά δεν πρόλαβε να καλυφθεί και οι σφαίρες του εχθρού τον χτύπησαν θανάσιμα. Έπεσε ο Ανδρέας μ' ανοιχτή την αγκαλιά, θέλοντας ν' αγκαλιάσει το γαλανό του ουρανού και να το πάρει μαζί του αναφωνώντας «Ζήτω η Ένωσις».

Όσο για τους επιζήσαντες Ήρωες, που μερικοί ξαναζούμε πικρία τις παλιές εκείνες δόξες, δεν ευτύχησαν, κατά τον Παλληκαρίδη, να βρουν «των αθανάτων το κρασί» και κατά το Γιάννη το Σπανό, που έζησε στο ίδιο κελί της φυλακής με τον Παλληκαρίδη: «οι επιζήσαντες είναι οι πιο άτυχοι, γιατί έζησαν να δουν την Κύπρο να τουρκοπατείται και να σέρνεται κάθε μέρα στα διεθνή εθνοπάζαρα, ενώ αυτοί την ονειρεύτηκαν βασίλισσα στο θρόνο».

Όσο δύσκολο είναι να χωρέσει στο νου του ανθρώπου ο ηρωισμός και η αυτοθυσία των Ηρώων μας πραγματικά είναι το ίδιο δύσκολο να εξηγήσουμε γιατί ύστερα από ένα τετράχρονο υπέροχο αγώνα, που έφτασε σε δυσθεώρητο ύψος αποφασιστικότητας, οι τότε πολιτικοί μας ηγέτες Κύπρου και Ελλάδας συμβιβάστηκαν με μια λύση τόσο ξένη προς τα ιδανικά μας, τόσο μακριά από το σκοπό του αγώνα μας, τόσο ταπεινωτική για τους αγωνιστές μας.

Δεν ελήφθηκαν υπόψη οι τόσες εντολές και παρακαταθήκες των Ηρώων μας, που ξεψυχούσαν με τη Ένωση στα χείλη. «Εγώ πεθαίνω τώρα. Εσείς που μένετε όμως μόνο για την Ένωση να αγωνιστείτε». Αυτά ήταν τα τελευταία λόγια του Κώστα Λοΐζου, Ήρωα της ΕΟΚΑ. Ούτε τα τόσο σοβαρά λόγια του Αυξεντίου: «Θα είναι το μεγαλύτερο αίσχος αν καμφθούμε. Η πίστης μας προς τη νίκη πρέπει να μείνει ακλόνητος».

    Αφιέρωμα Τιμής στους τέσσερις Ήρωες της Μάχης στον Αχυρώνα του Λιοπετρίου

Στις 2 Σεπτεμβρίου 1958 στον Αχυρώνα του Λιοπετρίου έγινε μία από τις πιο επικές μάχες, που έδωσε η Ε.Ο.Κ.Α. Ο ταπεινός αχυρώνας χαρακτηρίστηκε «Νέο Χάνι της Γραβιάς». Για τους τέσσερις ήρωες του Αχυρώνα, τον Ανδρέα Κάρυο, τον Ηλία Παπακυριακού, τον Φώτη Πίττα και τον Χρίστο Σαμαρά, γράφει ο Αρχηγός Διγενής στα Απομνημονεύματά του: «Είναι πολύ δύσκολον εις εμέ να ξεχωρίσω μεταξύ των τεσσάρων αυτών παλικαριών ποιός ήταν ο γενναίος των γενναίων, διότι και οι τέσσαρες συνηγωνίσθησαν την στιγμήν εκείνην ποιός θα πέθαινε γενναιότερον».

Τα γεγονότα, που σχετίζονται με τη μάχη του Αχυρώνα και τον ηρωικό θάνατο των τεσσάρων λεβεντονιών, έχουν ως εξής:

·          Οι τέσσερις αγωνιστές πήγαν την νύκτα της 30ης Αυγούστου στο Λιοπέτρι για να εκπαιδεύσουν τα εκεί μέλη της Ε.Ο.Κ.Α. σε θέματα που αφορούσαν τις ενέδρες. Στις 2:00 π.μ. της 1ης Σεπτεμβρίου εμφανίστηκαν κοντά στο χωριό στρατιωτικά αυτοκίνητα. Οι αγωνιστές προσπάθησαν να φύγουν από το χωριό, αλλά δεν μπόρεσαν, λόγω των στρατιωτών που συνάντησαν. Αποφάσισαν έπειτα να διασπάσουν τον κλοιό χρησιμοποιώντας αυτοκίνητο. Στη δεύτερη αυτή προσπάθειά τους αντάλλαξαν πυροβολισμούς με τους Άγγλους στρατιώτες, αναγκάστηκαν όμως να επιστρέψουν στο Λιοπέτρι. Γύρω στις 3:00 π.μ. κατέφυγαν στον αχυρώνα του Παναγιώτη Καλλή. Ακολούθησε κατ' οίκον περιορισμός και ανάκριση όλων των κατοίκων, που μέχρι τις 3:00 μ.μ. βρίσκονταν συγκεντρωμένοι μέσα σε συρματοπλέγματα. Στον αχυρώνα έγινε έρευνα, αλλά χωρίς αποτέλεσμα. Στις 1:00 μετά τα μεσάνυχτα της 2ας Σεπτεμβρίου οι Άγγλοι επανήλθαν κατόπιν πληροφοριών, περικύκλωσαν τον αχυρώνα και ζητούσαν από τον ιδιοκτήτη να τους δείξει πού κρύβονταν οι τέσσερις αγωνιστές. Ο ιδιοκτήτης και η οικογένειά του δεν έδωσαν καμιά πληροφορία παρά τα βασανιστήρια, στα οποία υποβλήθηκαν. Οι Άγγλοι κάλεσαν τους αγωνιστές να παραδοθούν, αλλά δεν πήραν καμιά απάντηση. Στη συνέχεια, έχοντας προκάλυμμα τον ιδιοκτήτη, πυροβόλησαν εντός του αχυρώνα, αλλά και πάλι δεν πήραν καμιά απάντηση.

·          Το πρωί της 2ας Σεπτεμβρίου έγινε νέος κατ' οίκον περιορισμός και ο ιδιοκτήτης του Αχυρώνα υποβλήθηκε σε νέα βασανιστήρια. Ομάδα στρατιωτών, που έφτασε κοντά στον αχυρώνα δέχτηκε πυροβολισμούς από τους τέσσερις αγωνιστές. Οι Άγγλοι τότε ζήτησαν ενισχύσεις, που σύντομα ήρθαν. Οι πυροβολισμοί συνεχίζονταν και οι αγωνιστές κλήθηκαν να παραδοθούν. Ακολούθησε μικρή διακοπή και οι πυροβολισμοί επαναλήφθηκαν σφοδρότεροι. Αρκετοί στρατιώτες τραυματίστηκαν. Οι Άγγλοι έριξαν χειροβομβίδες και βόμβες χωρίς κανένα αποτέλεσμα. Ένας από τους αγωνιστές βγήκε από τον αχυρώνα πυροβολώντας, αλλά φονεύθηκε από Άγγλο στρατιώτη. Οι άλλοι αγωνιστές συνέχισαν να πυροβολούν και τραυμάτισαν ένα στρατιώτη και ένα λοχαγό. Στην ανταλλαγή νέων πυροβολισμών φονεύθηκε νέος αγωνιστής. Άλλοι στρατιώτες ανέβηκαν στην οροφή του αχυρώνα, όπου άνοιξαν τρύπα, έριξαν μέσα ρούχα και βενζίνη. Τα ρούχα πήραν φωτιά, αλλά σε λίγο έσβησαν. Ενώ η μάχη συνεχιζόταν με αυτόματα και χειροβομβίδες, αγγλικό ελικόπτερο έριξε εμπρηστικές βόμβες και ο αχυρώνας αμέσως φωτιά. Τότε οι δύο αγωνιστές όρμησαν έξω, αλλά πυροβολήθηκαν και φονεύθηκαν από τους στρατιώτες.

Οι τέσσερις αγωνιστές της Ε.Ο.Κ.Α. με τον ηρωικό του θάνατο συγκίνησαν όλο τον κυπριακό λαό και προκάλεσαν παγκόσμιο θαυμασμό. Ο τόπος της θυσίας τους, στον οποίο στήθηκαν οι ανδριάντες τους, έγινε αμέσως μετά την ανεξαρτησία της Κύπρου εθνικό προσκύνημα.

Σήμερα ο αχυρώνας και η πέριξ αυλή διαμορφώθηκαν σ' ένα ενιαίο Μνημειακό Χώρο για να διαιωνίζει το μεγαλείο του ηρωισμού της αυτοθυσίας τους.

Ο Αχυρώνας Λιοπετρίου σήμερα

Οι τέσσερις ήρωες του Αχυρώνα, ο Ανδρέας Κάρυο, ο Ηλίας Παπακυριακού, ο Φώτης Πίττας και ο Χρίστος Σαμαράς

v      ΑΝΔΡΕΑΣ ΚΑΡΥΟΣ

Γεννήθηκε στο χωριό Αυγόρου της επαρχίας Αμμοχώστου στις 16 Ιουλίου1926. Φοίτησε στο δημοτικό σχολείο του χωριού του και αργότερα καταρτίστηκε μελετώντας θέματα θεολογίας, λογιστικής, αγγλικών και ελληνικής λογοτεχνίας. Ήταν στέλεχος της ΠΕΚ και πρωτοστάτησε στην ίδρυση της ΣΕΚ, της ΠΕΟΝ και του θρησκευτικού συλλόγου του χωριού του. Τον Ιανουάριο του 1955 συνδέθηκε με τον Γρηγόρη Αυξεντίου. Υπήρξε ο διοργανωτής και ο πρώτος υπεύθυνος του αγώνα της Ε.Ο.Κ.Α. στο Αυγόρου.

Πήρε μέρος την 1η Απριλίου 1955 στην επιχείρηση αποκοπής των ηλεκτρικών καλωδίων παρά το Αυγόρου και έπαθε σοβαρά εγκαύματα. Συνελήφθη αρκετές φορές για τη δράση του και μετά την επίθεση της ομάδας του κατά του αστυνομικού σταθμού Άχνας καταζητήθηκε. Συνελήφθη τον Νοέμβριο του 1956 και κλείστηκε στα κρατητήρια Πύλας, απ' όπου απέδρασε στις 12 Μαρτίου 1958. Συνέχισε τη δράση του ως υποτομεάρχης στην περιοχή Κοκκινοχωριών. Διακρίθηκε για την πίστη του στο Θεό και στην Πατρίδα. Δείγμα του αγνού πατριωτισμού του είναι και τα πιο κάτω λόγια του: «Την Κύπρο μας, το νησί με τον μακραίωνα πολιτισμό, το αγαπώ, γι' αυτό πάλλει η καρδιά μου και στους βωμούς του θα προσφέρω κι αυτή τη ζωή μου, αν χρειαστεί».

Αξίζει ν' αναφέρουμε ότι και ο αδελφός του Ανδρέα, ο Γεώργιος Κάρυος, πέθανε στις 28 Οκτωβρίου 1958 σε μάχη με τους Άγγλους. Η μητέρα η μητέρα του Φλουρέντζα αποχαιρέτησε το δεύτερο βλαστάρι της με το αυτοσχέδιο δίστιχο ποίημά της: «Κάθε σαράντα τζ' ένα γιον διώ εις την πατρίδα τζ' ελπίζω ότι σύντομα θα' ρθει Ελευθερία».

v      ΗΛΙΑΣ ΠΑΠΑΚΥΡΙΑΚΟΥ

Γεννήθηκε στο χωριό Λυθράγκωμη της επαρχίας Αμμοχώστου στις 25 Ιανουαρίου 1938. Μετά την αποφοίτηση του από το δημοτικό σχολείο του χωριού του φοίτησε στο Γυμνάσιο Αμμοχώστου. Μαθητής ακόμη της Ε΄ Γυμνασίου εντάχθηκε στην Ε.Ο.Κ.Α. και έδρασε ως μέλος των ομάδων κρούσεως. Πήρε μέρος σε βομβιστικές επιθέσεις. Καταζητήθηκε από τους Άγγλους προτού τελειώσει το Γυμνάσιο.

Τον Μάρτιο του 1957 ανέλαβε την ευθύνη του υποτομέα Άσσιας και των γύρω χωριών. Ανέπτυξε μεγάλη δραστηριότητα. Μια από τις ενέργειές του ήταν η αρπαγή γαλλικών αυτομάτων όπλων από άνδρες του γαλλικού αποσπάσματος, που είχαν κάνει επέμβαση στο Σουέζ. Όταν το καλοκαίρι του 1958 οι Τούρκοι εξαπέλυσαν συστηματικές επιθέσεις εναντίων ελληνικών περιουσιών, οργάνωσε πολιτοφυλακή των Ελλήνων στα χωριά της περιοχής του και αντέκοψε τις τουρκικές επιθέσεις.

Στις 13 Ιουλίου 1958 με προσωπική του καθοδήγηση οι αγωνιστές της Άσσιας ανατίναξαν την υδραντλία, τα υποστατικά και τις υδατοδεξαμενές, από τις οποίες υδρεύονταν οι στρατοπεδευμένες αγγλικές δυνάμεις στον αστυνομικό σταθμό της Βατυλής. Στις 31 Ιουλίου 1958 ενέπεσε σε αγγλική περίπολο και πληγώθηκε στο πόδι. Αν και πληγωμένος κατόρθωσε να διαφύγει.

Η δράση του συνεχίστηκε μέχρι τις 2 Σεπτεμβρίου 1958, μέρα του θανάτου του, όταν επιχείρησε ηρωική έξοδο από τον Αχυρώνα του Λιοπετρίου.

v      ΦΩΤΗΣ ΠΙΤΤΑΣ

Γεννήθηκε στο χωριό Φρέναρος της επαρχίας Αμμοχώστου στις 28 Φεβρουαρίου 1935. Αποφοίτησε από το δημοτικό σχολείο του χωριού του, το Γυμνάσιο Αμμοχώστου και το διδασκαλικό Κολέγιο Μόρφου. Έγινε μέλος της Ε.Ο.Κ.Α., όταν ήταν σπουδαστής στο Κολέγιο. Υπηρέτησε ως δάσκαλος στο δημοτικό σχολείο Άχνας και ανέπτυξε πλούσια δράση στον μαχητικό, στον οργανωτικό και στον διαφωτιστικό τομέα. Καταζητήθηκε από τους Άγγλους στις 18 Οκτωβρίου 1956.

Ως καταζητούμενος πρόσφερε πολλά στον αγώνα της Ε.Ο.Κ.Α. στα χωριά Λύση, Βατυλή και Άσσια. Συνελήφθη στις 10 Ιανουαρίου 1957 και βασανίστηκε ανελέητα για 20 μέρες στις φυλακές της Αμμοχώστου. Με το αίμα που έφτυσε από τα βασανιστήρια ζωγράφισε στον τοίχο του κελιού του τη μορφή της ελευθερίας. Για τα φρικτά βασανιστήρια μας μιλά πολύ εύγλωττα το προσωπικό του ημερολόγιο, στο οποίο κατέγραψε τις εμπειρίες του. Κλείστηκε στα κρατητήρια Κοκκινοτριμιθιάς και αργότερα της Πύλας, απ' όπου δραπέτευσε με άλλους συναγωνιστές του στις 12 Μαρτίου 1958. Συνέχισε τη δράση του ως υποτομεάρχης στην περιοχή Λύσης. Είχε πλούσια και αποτελεσματική δράση. Οι Άγγλοι ενοχλημένοι επέβαλαν δεκαπενθήμερο κατ' οίκον περιορισμό και επιδόθηκαν σε έρευνες, χωρίς αποτέλεσμα.

Στις 2 Σεπτεμβρίου 1958 έπεσε μαχόμενος για την ελευθερία της πατρίδας του στην ένδοξη μάχη του Αχυρώνα του Λιοπετρίου.

v      ΧΡΙΣΤΟΣ ΣΑΜΑΡΑΣ

Γεννήθηκε στο χωριό Λιοπέτρι της επαρχίας Αμμοχώστου στις 12 Φεβρουαρίου 1925. Φοίτησε στο δημοτικό σχολείο του χωριού του μέχρι την Τετάρτη τάξη. Επειδή ήταν φιλομαθής, θρήσκος και αγνός πατριώτης, έμαθε πολλά διαβάζοντας θρησκευτικά βιβλία και ελληνική ιστορία. Έψαλλε στην εκκλησία του χωριού του. Υπήρξε ο ιδρυτής της ΟΧΕΝ Λιοπετρίου και ο καθοδηγητής της χριστιανικής κίνησης των γύρω χωριών.

Από το 1954 εντάχθηκε σε μυστική οργάνωση, που προπαρασκεύαζε ένοπλη εξέγερση για την απελευθέρωση της Κύπρου. Τον Ιανουάριο του 1955 συνδέθηκε με τον Γρηγόρη Αυξεντίου. Εργάστηκε για τη στρατολόγηση μελών της Ε.Ο.Κ.Α. Στις αρχές Μαρτίου του 1955 ορκίστηκαν στο σπίτι του τα πρώτα μέλη της Ε.Ο.Κ.Α. Λιοπετρίου.

Πήρε μέρος την 1η Απριλίου 1955 στην επίθεση που έγινε στη Δεκέλεια με υπεύθυνο τον Γρηγόρη Αυξεντίου. Την ίδια μέρα καταζητήθηκε και μέχρι τον θάνατό του έμεινε επικηρυγμένος για 5.000 λίρες. Σ' όλο αυτό το διάστημα ανέπτυξε δράση στα χωριά Λιοπέτρι, Λιμνιά, Άγ. Σέργιο, Αυγόρου, Ορμήδεια, Περιστερωνοπηγή, Γαϊδουρά, Πυρκά και Πραστειό.

Έπεσε μαχόμενος στον Αχυρώνα Λιοπετρίου για τα ιδανικά, που πίστευε από την παιδική του ηλικία.

***********

(Ε.Ο.Κ.Α.) Εθνική Οργάνωσης Κυπρίων Αγωνιστών

Στην μακρόχρονη ιστορία του Ελληνισμού, υπάρχουν πολλές σημαντικές ημερομηνίες που θυμίζουν την ένδοξη πορεία του έθνους μας ανά τους αιώνες. Κατά τον 20ο αιώνα μία από τις σημαντικότερες ημερομηνίες είναι η 1η Απριλίου 1955.Είναι η ημέρα που ο Κυπριακός Ελληνισμός ξεκίνησε μόνος του τον Αγώνα εναντίον της αποικιοκρατικής Μ. Βρετανίας, έναν αγώνα τιτάνιο για την Ελευθερία και την Ένωση της Κύπρου με την Ελλάδα. Ο ξεσηκωμός των Κυπρίων αδελφών μας, δεν ήταν κεραυνός εν αιθρία. Ήταν η τελική ενέργεια μίας πολύχρονης προσπάθειας των Κυπρίων για την Ένωση με την μητέρα Ελλάδα. Τις ρίζες αυτής της προσπάθειας τις βρίσκουμε στην επανάσταση του 1821 και συνεχίζεται μετέπειτα με τους αγώνες των Κυπρίων καθόλη τη διάρκεια της τουρκοκρατίας και της αγγλοκρατίας. Η Ένωση δεν ήταν μόνον πόθος των Κυπρίων, αλλά και των Ελλαδιτών, οι οποίοι πίστευαν ότι η Κύπρος πρέπει να ενταχθεί στον εθνικό κορμό. Η εξέγερση των Κυπρίων τον Οκτώβριο του 1931 η οποία κατεστάλη από τους 'Αγγλους με βίαιο τρόπο προκάλεσε μεγάλες φοιτητικές αναταραχές και στην Ελλάδα. Τον αμφότερο πόθο για Ένωση εκμεταλλεύθηκε η Μεγάλη Βρετανία κατά την διάρκεια των δύο Παγκοσμίων Πολέμων. Στον Α' Παγκόσμιο Πόλεμο υποσχέθηκαν την Κύπρο για να βγει η Ελλάς από την ουδετερότητα, κατά δε τον Β' Παγκόσμιο Πόλεμο για να εξασφαλίσουν τη συμμαχία της και πάλι, αλλά όταν η Ελλάς καταλήφθηκε από τα γερμανικά στρατεύματα δεν απέτρεψαν την μετάβαση στην Κύπρο της Ελληνικής κυβέρνησης, φοβούμενη την de facto αναγνώρισή της απ' τους Κυπρίους. Οι Κύπριοι συνειδητοποιώντας ότι οι Βρετανοί δεν πρόκειται να επιτρέψουν την Ένωση με την Ελλάδα άρχισαν να προετοιμάζονται για τον άνισο αγώνα. Κατενόησαν ότι μόνο η ένοπλη σύγκρουση ήταν αυτή που θα μπορούσε να οδηγήσει στο πολυπόθητο αποτέλεσμα και αυτό δεν ήταν άλλο από την ΕΝΩΣΗ. Έτσι φθάσαμε στον Απρίλη του 1955. Σίγουρα όταν η Ε.Ο.Κ.Α ξεκίνησε τον ένοπλο αγώνα, οι Άγγλοι ποτέ δεν φαντάστηκαν ότι μία χούφτα αγωνιστών θα μπορούσαν να τους νικήσουν, αυτούς που πριν από λίγα χρόνια είχαν εξέλθει θριαμβευτές από τον Β' Παγκόσμιο Πόλεμο. Και όμως, 40.000 Βρετανοί στρατιώτες δεν μπόρεσαν να νικήσουν τις λίγες εκατοντάδες αγωνιστών της Ε.Ο.Κ.Α, παρότι οι τελευταίοι διέθεταν ελάχιστα μέσα οπλισμού.

Οι Άγγλοι προσπάθησαν να κάμψουν το φρόνημα του Κυπριακού Ελληνισμού χρησιμοποιώντας κάθε είδους τρομοκρατία. Συλλάμβαναν μαθητές του δημοτικού και του γυμνασίου γιατί κρατούσαν Ελληνικές σημαίες, βεβήλωναν ναούς, όπως το ναό της Παναγίας του Μαχαιρά, έκλειναν σχολεία, άνοιγαν στρατόπεδα συγκεντρώσεως, μετέφεραν αγωνιστές σε φυλακές της Αγγλίας και όλα αυτά πάντοτε με την αγαστή συνεργασία των τουρκοκυπρίων. Η πείρα από τις αποικίες τους, τους είχε διδάξει ότι μόνον με το «διαίρει και βασίλευε» μπορούσαν να επικρατήσουν και γι' αυτό απ' την αρχή του αγώνος χρησιμοποίησαν τους Τουρκοκύπριους. Οι Τουρκοκύπριοι με την συμπαράσταση των Βρετανών οργανώθηκαν και άρχισαν την τρομοκρατία εναντίον του άμαχου Ελληνικού στοιχείου της Κύπρου, κατέστρεφαν, λεηλατούσαν, πυρπολούσαν ναούς, μέχρι και σφαγές αθώων ανθρώπων διέπραξαν. Είναι χαρακτηριστικό ότι στις 12/6/1958 οι Τουρκοκύπριοι, ειδοποιημένοι από τους Άγγλους, έσφαξαν 8 άοπλους Ελληνοκύπριους μέσα σ' ένα χωράφι, υπό τα απαθή βλέμματα των Άγγλων στρατιωτών, οι οποίοι και είχαν συλλάβει προηγουμένως τους Ελληνοκύπριους.

Η τρομοκρατία, οι εξορίες, τα βασανιστήρια, οι αγχόνες, όχι μόνον δεν έκαμψαν την επιθυμία των Κυπρίων για αγώνα, απεναντίας ατσάλωναν το φρόνημά τους και η ορμή, ιδιαιτέρως της νεολαίας, υπήρξε ασυγκράτητη. Το ολοκαύτωμα του Αυξεντίου στον Mαχαιρά, η ηρωική θυσία των αγωνιστών στον αχυρώνα του Λιοπετρίου, γίνανε αστείρευτες πηγές θάρρους για το λαό της Κύπρου. Αυτή η ατσάλινη ελληνική ψυχή και το αδούλωτο πνεύμα πότισαν με το αίμα τους την Κύπρο. Με το αίμα του Παλληκαρίδη, του Μάτση, του Δράκου, του Καραολή, του Λένα, του Δημητρίου και όλων των άλλων ηρώων.

Ήρωες οι οποίοι δεν πέθαναν, περάσαν μόνον απέναντι και έγιναν αθάνατοι. Όμως παρόλο τον αγώνα και τις θυσίες των Κυπρίων, ο πόθος τους για την Ένωση δεν ευοδώθηκε.

Ο μητροπολίτης Κυρηνείας Μακάριος, επέστρεψε από την εξορία και εκλέχτηκε Αρχιεπίσκοπος μετά το θάνατο του τοποτηρητή και, για πολύ σύντομο χρονικό διάστημα, αρχιεπισκόπου Λεοντίου. Στο θρόνο της Πάφου εκλέχτηκε ο Κλεόπας, στον θρόνο Κυρηνείας ο Κυπριανός και στο θρόνο Κιτίου ο Μακάριος, που, από το 1950 έγινε Αρχιεπίσκοπος.

Με την εκλογή νέας εκκλησιαστικής ηγεσίας, άρχισε και η μεθόδευση του αγώνα και η επαναφορά (με πιο μαχητική την αξίωση μετά το δεύτερο Παγκόσμιο πόλεμο) του παγίου αιτήματος των Ελλήνων της Κύπρου για ένωση του νησιού με την Ελλάδα. Ο Γεώργιος Γρίβας αναφέρει στα Απομνημονεύματά του (Αθήνα, 1961 σσ. 14-15) ότι οι πρώτες σκέψεις για τη διεξαγωγή στην Κύπρο ένοπλου απελευθερωτικού αγώνα γίνονταν στην Αθήνα μεταξύ του ίδιου, του Αχιλλέα Κύρου και άλλων, από τον Ιούνη του 1948. Κατά τον ίδιο χρόνο, παρόμοιες σκέψεις εξέφραζε και σε διάφορους κύκλους στην Κύπρο ο μητροπολίτης Κιτίου Μακάριος, ο μετέπειτα αρχιεπίσκοπος Μακάριος Γ'. Το 1950, όταν ο Μακάριος Γ' ανέβηκε στον αρχιεπισκοπικό θρόνο, προώθησε με πιο έντονο ρυθμό και περισσότερο δυναμικό τρόπο τον ενωτικό αγώνα, που προσπάθησε ταυτόχρονα να του δώσει και διεθνή δημοσιότητα. Οι μυστικές επαφές του με την ομάδα των Αθηνών ήταν συνεχείς. Τον ίδιο χρόνο, ο Γρίβας είχε επαφές με το στρατηγό Γ. Κοσμά, αρχηγό τότε του ελληνικού Γενικού Επιτελείου Στρατού, ο οποίος ενημέρωσε σχετικά και το στρατάρχη Αλ. Παπάγο.

Το Μάη του 1951 η ομάδα των Αθηνών, που αποτελούνταν από Κυπρίους εξορίστους και Ελλαδίτες, πρότεινε στο Γεώργιο Γρίβα, τότε απόστρατο συνταγματάρχη του ελληνικού στρατού, την αρχηγία του ένοπλου αγώνα στην Κύπρο. Ενήμερος ήταν και ο αρχιεπίσκοπος Μακάριος. Τον Ιούλη του 1951 ο Γρίβας ήρθε στην Κύπρο ως τουρίστας, με σκοπό την επί τόπου μελέτη των δυνατοτήτων για ένοπλο αγώνα στο νησί. Παράλληλα είχε επαφές με τον αρχιεπίσκοπο Μακάριο και απέκτησε τους πρώτους του συνεργάτες στην Κύπρο.

Ο Μακάριος έκανε, ταυτόχρονα, διπλωματικό και πολιτικό αγώνα, στοχεύοντας στη διεθνοποίηση του Κυπριακού ζητήματος και τη συζήτησή του στα διεθνή πλαίσια του Ο.Η.Ε., ελπίζοντας ότι έτσι θα εξανάγκαζε την κρατούσα δύναμη, τη Μεγάλη Βρετανία, να συζητήσει το πρόβλημα σοβαρά. Οι απογοητεύσεις στον πολιτικό τομέα, με την πλήρη άρνηση της Βρετανίας να παραδεχτεί έστω και την ύπαρξη Κυπριακού ζητήματος, με την αδυναμία των εξαρτημένων από την Αγγλία ελληνικών κυβερνήσεων να πετύχουν οτιδήποτε και με τα πενιχρά αποτελέσματα των πρώτων συζητήσεων για το Κυπριακό που έγιναν στους διαδρόμους των Ηνωμένων Εθνών, οδήγησαν στην τελική απόφαση για διεξαγωγή στην Κύπρο του σχεδιαζόμενου ένοπλου αγώνα. Αφού πήρε την τελική έγκριση από τον αρχιεπίσκοπο Μακάριο, που ήταν και ο βασικός χρηματοδότης των μέχρι τότε ενεργειών, ο Γρίβας αναχώρησε κρυφά από την Ελλάδα για την Κύπρο με καράβι. Έφτασε στο νησί το βράδυ της 10 ΝΟΕ 1954 και αποβιβάστηκε μυστικά σε ερημική ακτή της Πάφου, κοντά στο χωριό Χλώρακα. Αμέσως άρχισε σκληρή εργασία για σύσταση μυστικής στρατιωτικής οργάνωσης. Άρχισε η στρατολόγηση και η εκπαίδευση ανδρών και η στελέχωση της οργάνωσης, η οποία πήρε την ονομασία Ε.Ο.Κ.Α. (Εθνική Οργάνωσις Κυπρίων Αγωνιστών). Την ονομασία έδωσε ο Γρίβας, που για τον εαυτό του επέλεξε το εύστοχο και επιτυχημένο ψευδώνυμο Διγενής, το όνομα του βυζαντινού ήρωα των ακριτικών επών. Η Ε.Ο.Κ.Α., με τη σύμφωνη γνώμη του Μακαρίου που είχε το ψευδώνυμο «Γενικός» άρχισε τη δράση της εντυπωσιακά.

Η Εθνική Οργάνωσις Κυπρίων Αγωνιστών (Ε.Ο.Κ.Α.) ιδρύθηκε την 1 Απριλίου1955 και ήταν οργάνωση των Ελληνοκυπρίων που έδρασε κατά την χρονική περίοδο 1955-1959 για την ανεξαρτησία της Κύπρου από την Βρετανική κυριαρχία και την ένωση της με την Ελλάδα. Στρατιωτικός αρχηγός της Ε.Ο.Κ.Α. ήταν ο στρατηγός Γεώργιος Γρίβας, ένας Κύπριος στρατιωτικός που κατά τη διάρκεια του Β' Παγκόσμιου Πόλεμου δημιούργησε την Οργάνωση Χ και συμμετείχε και στον ελληνικό εμφύλιο. Έγινε ευρέως γνωστός με το ψευδώνυμο «Διγενής», από τον Βυζαντινό θρύλο του Διγενή Ακρίτα. Πολιτικός αρχηγός της Ε.Ο.Κ.Α. ήταν ο Αρχιεπίσκοπος Μακάριος ο οποίος μετά την απελευθέρωση διετέλεσε πρώτος πρόεδρος της Κυπριακής Δημοκρατίας. Η Ε.Ο.Κ.Α. υποστηρίχθηκε από την Ελληνική κυβέρνηση με όπλα και χρήματα και ραδιοφωνικούς σταθμούς που εξέπεμπαν από την Αθήνα. Η εκστρατεία του ξεκίνησε στις 1 Απριλίου1955 με επίθεση σε κυβερνητικά κτίρια, αστυνομικούς σταθμούς, τον ραδιοσταθμό και σε βρετανικό στρατόπεδο της Αμμοχώστου. Η δραστηριότητα της Ε.Ο.Κ.Α. έληξε στις 24 Δεκεμβρίου 1959 όταν επήλθε παύση του αγώνα μετά την συμφωνία της Ζυρίχης. Τελικώς η ανεξαρτησία από τους Άγγλους επήλθε στις 16 Αυγούστου 1960. Η αρχή είχε γίνει αλλά αυτό δεν ήταν αρκετό για τους αγωνιστές του Ε.Ο.Κ.Α. Η ένωση με την Ελλάδα ήταν ο απώτερος στόχος. Αν και η ανεξαρτησία έφερε τελικώς (και προσωρινώς) την ειρήνη στο νησί, η πολύπλοκη μορφή του νέου συντάγματος καθιστούσε εγγυήτριες δυνάμεις και τις τρεις εμπλεκόμενες χώρες την Ελλάδα, την Τουρκία και το Ηνωμένο Βασίλειο.

    Μια μικρή Βιογραφική παρουσίαση του Γεωργίου Γρίβας, με το ψευδώνυμο «Διγενής»

Ο Γεώργιος Γρίβας, γνωστός και με το ψευδώνυμο Διγενής, ήταν Κύπριος στρατιωτικός και αμφιλεγόμενη προσωπικότητα της ιστορίας της Κύπρου. Οργάνωσε και ηγήθηκε του αγώνα των Κυπρίων για ένωση με την Ελλάδα, στην προσπάθειά του όμως αυτή δε δίστασε να αναλάβει ένοπλη δράση κατά Ελληνοκυπρίων οπαδών του ΑΚΕΛ, οι οποίοι επιθυμούσαν απλά ανεξαρτησία από τους Άγγλους, και αργότερα κατά του αρχιεπισκόπου Μακάριου, προέδρου της Κύπρου, όταν θεώρησε ότι ο τελευταίος πρόδιδε τον «εθνικό αγώνα» για Ένωση. Επίσης κατηγορήθηκε για βιαιότητες κατά Τουρκοκυπρίων, ενόπλων και αμάχων, σε όλες τις φάσεις της δράσης του στην Κύπρο.

Γεννήθηκε στην Λευκωσία της Κύπρου στις 5 Ιουλίου 1897 και μεγάλωσε στο χωριό Τρίκωμο της επαρχίας Αμμοχώστου. Διετέλεσε στρατιωτικός του Ελληνικού Στρατού. Συμμετείχε στην Μικρασιατική εκστρατεία και πολέμησε στο Αλβανικό μέτωπο εναντίον των Ιταλών το 1940. Κατά την διάρκεια της Γερμανικής κατοχής ίδρυσε στην Αθήνα την Οργάνωση Χ. Αποστρατεύτηκε με το βαθμό του Συνταγματάρχη.

Μετά την απελευθέρωση της Ελλάδας μετέβη μυστικά στην Κύπρο με το ψευδώνυμο Διγενής και ίδρυσε την ΕΟΚΑ της οποίας ήταν και ο στρατιωτικός αρχηγός (πολιτικός αρχηγός ήταν ο Αρχιεπίσκοπος Μακάριος) με στόχο την εκδίωξη των Βρετανών από το νησί και την ένωση της Κύπρου με την Ελλάδα.

Επικήρυξη του Γρίβα από τους Βρετανούς

ü        Το 1960 Μετά την ανακήρυξη της Κυπριακής Δημοκρατίας ο Γρίβας συνέχισε να αποτελεί ουσιαστικό παράγοντα των εξελίξεων. Αναχώρησε για την Ελλάδα, όπου έγινε δεκτός με μεγάλες τιμές και του απονεμήθηκε ο βαθμός του στρατηγού εν αποστρατεία.

ü        Τον Ιούνιο του 1964 τον ξαναέστειλε η κυβέρνηση Παπανδρέου επικεφαλής 5.000 στρατιωτών και ανέλαβε την αρχηγία των ελληνικών στρατιωτικών δυνάμεων και στη συνέχεια και της Εθνικής Φρουράς με τη διστακτική συναίνεση του Μακάριου.

ü        Το Νοέμβριο του 1967 ελληνοκυπριακές δυνάμεις υπό τις διαταγές του Γρίβα επιτέθηκαν στους Τουρκοκυπρίους στις περιοχές Άγιος Θεόδωρος και Κοφίνου δυτικά της Λάρνακας, ύστερα από εντάσεις και προκλήσεις μεταξύ των δύο πλευρών, με αποτέλεσμα τον θάνατο 22 Τουρκοκυπρίων και ενός Ελληνοκυπρίου. Η Τουρκία απείλησε να εισβάλει στο νησί και η εισβολή απετράπη μόνο με ανταλλάγματα την απόσυρση της ελληνικής μεραρχίας από την Κύπρο και την ανάκληση του Γρίβα στην Ελλάδα.

ü        Το καλοκαίρι του 1971, η κυβέρνηση των Αθηνών λοιπόν, απέστειλε κρυφά τον Γρίβα στην Κύπρο και ίδρυσε την παράνομη οργάνωση ΕΟΚΑ Β' για να αποσταθεροποιήσει την κυβέρνηση του Μακαρίου. Ο Γρίβας δημιούργησε την Ε.Ο.Κ.Α. Β' και παρουσίασε την οργάνωση ως συνέχεια της Ε.Ο.Κ.Α., αλλά δεν βρήκε, για τους προαναφερθέντας λόγους την ανάλογη υποστήριξη από τον Κυπριακό λαό. Την εξουσία την ανέλαβε πλέον ολοκληρωτικά η ελληνική κυβέρνηση.

ü        Στις 15 Ιουλίου 1974 η Ε.Ο.Κ.Α. Β', με την έγκριση του τότε πρωθυπουργού και του δικτάτορα Ιωαννίδη, συμμετείχε στο πραξικόπημα της Εθνικής Φρουράς εναντίον του Αρχιεπισκόπου Μακαρίου που όρισε νέο Πρόεδρο του νησιού τον Νικόλαο Σαμψών, η ΕΟΚΑ Β' συνέχισε τη δράση της, καθοδηγούμενη πλέον απευθείας από την Αθήνα, και αναμίχθηκε στο πραξικόπημα Σαμψών, το οποίο ανέτρεψε τον Μακάριο όταν οι σχέσεις του Μακαρίου με τη δικτατορία των Συνταγματαρχών είχαν ενταθεί, με στόχο την συνέχιση του αγώνα για ένωση της Κύπρου με την Ελλάδα ενεργώντας σε βάρος της νόμιμης κυβέρνησης της Κύπρου αυτή η πράξη οδήγησε και οδήγησε στην παράνομη εισβολή της Τουρκίας στις 20 Ιουλίου 1974 και την κατάληψη μεγάλου μέρους του βορείου τμήματος, καθώς και την de facto διχοτόμηση του νησιού.

ü        Η Ε.Ο.Κ.Α. Β' ήταν μια ένοπλη παραστρατιωτική οργάνωση που δημιούργησε στην Κύπρο ο Γεώργιος Γρίβας - Διγενής το 1971 ενάντια στην πολιτική του Αρχιεπισκόπου Μακάριου που ήταν ο πρόεδρος της χώρας εκείνη την περίοδο. Σε αντίθεση με την πρώτη φάση της Ε.Ο.Κ.Α. (1954-1959), η Ε.Ο.Κ.Α. Β' δεν είχε την ίδια απήχηση στον κόσμο, καθώς η πρώτη φάση ήταν αγώνας εναντίον των Άγγλων, ενώ η δεύτερη φάση εμφύλιος σπαραγμός. Μετά από συνεχείς αγώνες (1955 - 1959, 1963 - 1964, 1967), ο Κυπριακός ελληνισμός είχε ανάγκη για ειρήνη και ομαλή ζωή. Ένα ακόμη γεγονός που αποθάρρυνε τον λαό ήταν οι σχέσεις της Ε.Ο.Κ.Α. Β' με την Ελληνική κυβέρνηση εκείνης της εποχής. Η δικτατορία της Χούντας των Συνταγματαρχών είχε συχνά διαφωνίες και προστριβές με τον Μακάριο. Ακολούθησε η απόπειρα δολοφονίας του Παπαδόπουλου, η απόπειρα δολοφονίας του αρχιεπισκόπου Μακαρίου και η δολοφονία του Πολύκαρπου Γιωρκάτζη, πρώην μέλους της κυπριακής κυβέρνησης, που θεωρήθηκε από άλλους ως υπεύθυνος ή συνυπεύθυνος για τις δύο απόπειρες και από άλλους ως αποδιοπομπαίος τράγος.

    Η Διάρθρωση και η Στελέχωση της Ε.Ο.Κ.Α.

Η Ε.Ο.Κ.Α. οργανώθηκε από το Γρίβα με τέτοιο τρόπο ώστε να είναι ευέλικτη, να διακρίνεται από ικανότητα ταχείας δράσης να βασίζεται στη μυστικότητα και στη δυνατότητα να πλήττει στόχους εντελώς αναπάντεχα και να εξαφανίζεται αμέσως. Παράλληλα, δόθηκε μεγάλη σημασία στον τομέα της ασφάλειας και στον τομέα συλλογής πληροφοριών για οτιδήποτε αφορούσε τον εχθρό. Το απειροπόλεμο των Ελλήνων της Κύπρου, η γεωγραφική θέση του νησιού και η περιορισμένη έκτασή του, το ήμερο του τοπίου και η τεράστια υπεροχή του αντιπάλου, ήταν οι βασικοί παράγοντες που καθιστούσαν δυσχερέστατο τον ένοπλο αγώνα, που δεν ήταν δυνατό παρά να πάρει τη μορφή ανταρτοπολέμου.

Η Ε.Ο.Κ.Α. άρχισε τη δράση της με μικρό αριθμό ανδρών και ελάχιστο οπλισμό, γρήγορα όμως αγκαλιάστηκε και βοηθήθηκε από το λαό, οι δε τάξεις της πλήθυναν. Διοικιόταν αποκλειστικά από το Γεώργιο Γρίβα, που ήταν ο αρχηγός της.

Η Κύπρος χωρίστηκε στους ακόλουθους στρατιωτικούς τομείς που ο κάθε ένας είχε επικεφαλής ένα τομεάρχη που υπαγόταν απ' ευθείας στον αρχηγό: 1. Λευκωσίας 2. Μόρφου 3. Ορεινής 4. Αμμοχώστου 5. Βαρωσίων 6. Καρπασίας 7. Λάρνακας 8. Λεμεσού 9. Κακοπετριάς-Γαλάτας 10. Πάφου 11. Κερύνειας 12. Κυθρέας (τα χρώματα δεν παρουσιάζουν καμιά ένδειξη ) .

Στις περιοχές των τομέων ιδρύθηκαν και δρούσαν μαχητικές ομάδες κρούσης και δολιοφθορών, ενώ δημιουργήθηκαν και δίκτυα συλλογής και αποστολής πληροφοριών, καθώς και δίκτυα συνδέσμων που μετέφεραν προς κάθε κατεύθυνση τα μηνύματα από και προς τον αρχηγό εξασφάλιζαν τη συνεχή επικοινωνία των τομεαρχών μεταξύ τους και με τον αρχηγό και μεταξύ τομεαρχών και ομάδων κρούσης.

Όσα από τα μέλη της Ε.Ο.Κ.Α. επισημαίνονταν από τους Βρετανούς και διέφευγαν τη σύλληψη, καθώς και όσα δραπέτευαν από τα κρατητήρια και τις φυλακές, ανέβαιναν στα βουνά όπου εντάσσονταν στις αντάρτικες ομάδες. Η κάθε μια αντάρτικη ομάδα ήταν ολιγομελής, αποτελούμενη συνήθως από 4-6 άτομα, για λόγους καλύτερης απόκρυψης, ταχύτερης μετακίνησης και ευελιξίας. Σε διάφορες πολεμικές επιχειρήσεις που απαιτούσαν περισσότερους άνδρες, συνενώνονταν διάφορες αντάρτικες ομάδες που δρούσαν από κοινού. Διοικητικά οι αντάρτικες ομάδες υπάγονταν σε περιοχές δράσης. Η κάθε περιοχή διοικόταν από ένα αρχηγό αντάρτικων ομάδων ο οποίος ήταν υπόλογος απ' ευθείας στον αρχηγό. Και μεταξύ των αντάρτικων ομάδων λειτουργούσε ευρύ δίκτυο συνδέσμων που εξασφάλιζε τη συνεχή επικοινωνία των ομάδων με τον αρχηγό της περιοχής τους και του τελευταίου με τους άλλους αρχηγούς και με τον ίδιο τον αρχηγό της Ε.Ο.Κ.Α.

Λειτούργησαν οι ακόλουθες περιοχές αντάρτικων ομάδων: 1. Κύκκου 2. Μηλικουρίου - Γερακιών - Πεδουλά 3. Τηλλυρίας - Μαραθάσας 4. Σταυρού της Ψώκας 5. Πάφου - Χρυσοχούς 6. Πιτσιλιάς 7. Παραμύθας - Φασούλας 8. Αυδήμου - Κοιλανίου 9. Λάρνακας 10. Κακοπετριάς - Γαλάτας. Παράλληλα είχε οργανωθεί και δίκτυο τροφοδοτών που εφοδίαζε τις αντάρτικες ομάδες με πολεμικό υλικό, τρόφιμα, ρουχισμό και άλλα αναγκαία είδη συντήρησής τους, κατασκευής κρησφύγετων κλπ.

Οργάνωση του λαού: Για να προωθηθεί το έργο της Ε.Ο.Κ.Α. θεωρήθηκε απαραίτητη η οργάνωση του πληθυσμού από την αρχή. Για τούτο, σε όλα σχεδόν τα χωριά καθώς και στις πόλεις δημιουργήθηκαν ολιγομελείς πυρήνες, που, με τη σειρά τους, προχώρησαν στη μυστική στρατολόγηση ανδρών. Παράλληλα, οργανώθηκε η νεολαία με την ίδρυση της Α.Ν.Ε. (Άλκιμος Νεολαία Ε.Ο.Κ.Α.), οργάνωση που είχε δική της διοίκηση η οποία και πάλι υπαγόταν απ' ευθείας στον αρχηγό της Ε.Ο.Κ.Α.....

Από την αρχή, ο Γρίβας απέκλεισε τη συμμετοχή κομμουνιστών στις τάξεις της Ε.Ο.Κ.Α., η οποία ήταν και παρέμεινε οργάνωση της Δεξιάς. Όπως αναφέρει ο Γρίβας, η στρατολογία των μελών της Ε.Ο.Κ.Α. γινόταν με πολλή προσοχή. Για τα άτομα που επιλέγονταν γινόταν διακρίβωση των φρονημάτων τους, της ικανότητας και του βαθμού εχεμύθειάς τους, και στη συνέχεια γινόταν η μύησή τους. Τέλος, αποφασιζόταν η εισδοχή τους στην οργάνωση, οπότε έδιναν τον όρκο. Αν τα μέλη παρέβαιναν τον όρκο τους, θα εκτελούνταν. Ο όρκος, που δινόταν στο όνομα της Αγίας Τριάδας, αποτελούνταν από 7 άρθρα που πρόβλεπαν:

    Οι Οικονομικοί πόροι, δαπάνες, η Πολιτική Επιτροπή και Κυριότερες δραστηριότητες της Ε.Ο.Κ.Α.

Όπως ο ίδιος ο Γρίβας αναφέρει (Χρονικόν... σ.624), κατά τη διάρκεια του 4ετούς αγώνα η Ε.Ο.Κ.Α. δαπάνησε χρηματικό ποσό 140.000 λιρών. Το μεγαλύτερο μέρος του ποσού αυτού καταβλήθηκε από την Εκκλησία, με μηνιαίες εισφορές μέσω του ηγούμενου του μοναστηριού Κύκκου στον ταμία της οργάνωσης. Ο ταμίας απέσυρε κάθε μήνα ποσό που ενέκρινε ο ίδιος ο Γρίβας με βάση προϋπολογισμούς και με τήρηση λογιστικών βιβλίων. Ακαθόριστο χρηματικό ποσό στάλθηκε και από τον τότε υπουργό Εξωτερικών της Ελλάδος Ευάγγελο Αβέρωφ μέσω της ελληνικής πρεσβείας της Λευκωσίας. Για λόγους ασφάλειας, ο Γρίβας απαγόρευσε αυστηρά την είσπραξη από μέλη της Ε.Ο.Κ.Α. οποιωνδήποτε εισφορών από ιδιώτες ή οργανισμούς, από εράνους ή από οποιαδήποτε άλλη πηγή.

Το ποσό που δαπανήθηκε είχε χρησιμοποιηθεί για συντήρηση των μαχητικών ομάδων, την αγορά οπλισμού και άλλου υλικού, τη συντήρηση των οικογενειών καταζητουμένων, ανταρτών και βοήθεια στις οικογένειες των νεκρών του αγώνα. Ωστόσο κοντά στο χρηματικό αυτό ποσό που δαπανήθηκε, θα πρέπει να προστεθεί η τεράστια βοήθεια του λαού προς την Ε.Ο.Κ.Α. σε είδη αντί σε χρήματα, όπως ρουχισμός, τρόφιμα, υλικά για κατασκευές κρησφυγέτων κλπ. Μεγάλη σε είδος βοήθεια πρόσφεραν στους αντάρτες και τα μοναστήρια.

ü        Οπλισμός

Ο αρχικός οπλισμός της Ε.Ο.Κ.Α. είχε συγκεντρωθεί στην Ελλάδα και ήταν υλικό που ανήκε πιο πριν στην οργάνωση Χ που είχε ιδρύσει εκεί ο Γρίβας. Στάλθηκε στην Κύπρο με δύο θαλάσσιες αποστολές, από τις οποίες παραλήφτηκε η πρώτη το Μάρτη του 1954, ενώ η δεύτερη χάθηκε με τη σύλληψη του ιστιοφόρου  «Άγιος Γεώργιος» στις 25.1.1955 από τους Βρετανούς. Αργότερα στάλθηκαν, πάλι από την Ελλάδα, μικρές ποσότητες πολεμικού υλικού.

Στις 22.1.1956 η ΕΟΚΑ κατέσχε γύρω στα 800 κυνηγετικά όπλα από πολίτες. Πιο ύστερα, άρχισε να αποστέλλεται στρατιωτικό υλικό από την Ελλάδα μέσα σε βαλίτσες που περνούσαν από το τελωνείο της Λεμεσού στο οποίο είχε οργανωθεί για το σκοπό αυτό ειδική ομάδα τελωνειακών υπαλλήλων. Μικρότερες αποστολές έφταναν με το ταχυδρομείο. Παράλληλα η Ε.Ο.Κ.Α. οργάνωσε εργαστήρια κατασκευής πολεμικού υλικού (κυρίως βομβών διαφόρων τύπων με υλικά τα οποία κυκλοφορούσαν στην αγορά) που λειτούργησαν σε διάφορα μέρη της Κύπρου, ενώ άλλα εργαστήρια ειδικεύτηκαν στην επιδιόρθωση οπλισμού.

Διάφορες μικρές ποσότητες όπλων εξασφαλίζονταν με υφαρπαγή τους από τον αντίπαλο.

Σκοπεύοντας στην καθολική συμμετοχή του λαού στον αγώνα και την παραπέρα οργάνωση του εσωτερικού μετώπου, ο Γρίβας ίδρυσε το 1956 την Πολιτική Επιτροπή Κυπριακού Αγώνος (Π.Ε.Κ.Α.) τους σκοπούς της οποίας καθόρισε ο ίδιος ως εξής:

ü        Συντονισμός Πολιτικού και Στρατιωτικού αγώνα

ü        Διατήρηση αρραγούς Εσωτερικού μετώπου

ü        Εξύψωση του Ηθικού του λαού

ü        Καταπολέμηση της εχθρικής προπαγάνδας

Για διάφορους λόγους, ένα ένοπλο επαναστατικό κίνημα στην Κύπρο αντιμετώπιζε αξεπέραστα σχεδόν προβλήματα. Οργανώνοντας την Ε.Ο.Κ.Α., ο αρχηγός της Γεώργιος Γρίβας έλαβε πολύ σοβαρά υπ' όψιν τους όλους του παράγοντες, που πέτυχε σε ένα πολύ μεγάλο βαθμό να τους εξουδετερώσει ή αντισταθμίσει, αντιπαραβάλλοντας μια μορφή ανταρτοπολέμου που βασιζόταν στη γρήγορη μετακίνηση, στα αστραπιαία και αιφνιδιαστικά χτυπήματα και στην ταχεία εξαφάνιση με τους πιο κάτω παραμέτρους

v       Την αποφυγή κατά μέτωπο επιθέσεων και γενικής αντιπαράταξης προς τον εχθρό

v       Την μαζική συμμετοχή του λαού, που με συνεχείς διαδηλώσεις, παναπεργίες, ή ακόμη και παθητική αντίσταση, απασχολούσε μόνιμα μεγάλες δυνάμεις του αντιπάλου

v       Την καλλιέργεια αγωνιστικού φρονήματος και την εξύψωση του ηθικού των αγωνιστών αλλά και ολόκληρου του λαού

v       Την αυστηρή πειθαρχία και την αμείλικτη τιμωρία όλων εκείνων που είτε πρόδιδαν μυστικά της Ε.Ο.Κ.Α., είτε απέφευγαν να εκτελέσουν την αποστολή τους και το καθήκον τους.

Η τακτική αυτή του συνταγματάρχη Γεωργίου Γρίβα αποδείχτηκε ικανοποιητική και κατέστησε την Ε.Ο.Κ.Α. υπολογίσιμη στρατιωτική δύναμη, που απασχολούσε μόνιμα πάνω από 20.000 άνδρες των βρετανικών δυνάμεων ασφαλείας. Ωστόσο το απειροπόλεμο των ανδρών της Ε.Ο.Κ.Α. ήταν μια από τις βασικές αιτίες των απωλειών που η οργάνωση είχε κατά τα 4 χρόνια της αγωνιστικής της δραστηριότητας, σε έμψυχο υλικό. Οι περισσότεροι από τους άνδρες της οργάνωσης που έπεσαν, χάθηκαν ακριβώς εξαιτίας της πολεμικής τους απειρίας: είτε από έκρηξη βομβών που κατασκεύαζαν, τοποθετούσαν ή μετέφεραν, είτε από ανεπαρκή μέτρα ασφαλείας, είτε σε συγκρούσεις με τον εχθρό κατά τις οποίες η ανεπαρκής εκπαίδευσή τους, τους καθιστούσε ευάλωτους στα αγγλικά πυρά. Παρά τούτα, πολλές στρατιωτικές επιχειρήσεις της Ε.Ο.Κ.Α. χαρακτηρίστηκαν από πράξεις ανδρείας και ηρωισμού.

Αρχικά η Ε.Ο.Κ.Α. ιδρύθηκε με σκοπό τη διενέργεια μικρής έκτασης στρατιωτικών επιχειρήσεων, κυρίως δε ενεργειών δολιοφθοράς σε άψυχους αγγλικούς στόχους στην Κύπρο, για δημιουργία θορύβου που ενδεχομένως θα υποβοηθούσε τις πολιτικές ενέργειες του αρχιεπισκόπου Μακαρίου για τη λύση του Κυπριακού ζητήματος. Είναι χαρακτηριστικό το γεγονός ότι στους αρχικούς σκοπούς της Ε.Ο.Κ.Α. δεν περιλαμβανόταν το αίτημα για ένωση της Κύπρου με την Ελλάδα, πράγμα που δεν αναφερόταν ούτε στην πρώτη προκήρυξη του Γρίβα που κυκλοφόρησε την 1.4.1955, μέρα έναρξης του ένοπλου αγώνα. Και τούτο, γιατί οι πολιτικοί χειρισμοί ανήκαν στον αρχιεπίσκοπο Μακάριο, τον οποίο ο Γρίβας αναγνώριζε αρχικά ως ανώτερό του και ως τον άνθρωπο εκείνο ο οποίος του ενεπιστεύθη την διεξαγωγήν του αγώνος ( Η τρομοκρατία εν Κύπρω -Το ημερολόγιον του Γρίβα, έκδοση 1957 από τους Άγγλους του ανευρεθέντος ημερολογίου, καταχώρηση 2.4.1955).

Στη συνέχεια όμως, μετά το ναυάγιο των διαπραγματεύσεων του αρχιεπισκόπου Μακαρίου με τον κυβερνήτη Χάρτιγκ (τέλος 1955-αρχές 1956), της εξορίας του πρώτου από το δεύτερο (9.3.1956) και των μεγάλης κλίμακας επιχειρήσεων του Χάρτιγκ κατά της Ε.Ο.Κ.Α., η οργάνωση έφυγε από τις αρχικές δραστηριότητές της (δολιοφθορές) και ανταπέδωσε τα πλήγματα, αναγκασμένη πια να αναμετρηθεί με τους Βρετανούς. Ο ίδιος ο Γρίβας (Απομνημονεύματα) διαχωρίζει τον τετραετή αγώνα της Ε.Ο.Κ.Α. στις ακόλουθες φάσεις: Από την έναρξή του μέχρι την άφιξη του Χάρτιγκ (1.4.1955- 3.10.1955), Από την άφιξη του Χάρτιγκ μέχρι την εξορία του Μακαρίου (3.1Ο.1955- 9.3.1956), Από την εξορία του Μακαρίου μέχρι την πρώτη εκεχειρία (9.3.1956- 16.8.1956), Από την πρώτη μέχρι τη δεύτερη εκεχειρία (17.8.1956-14.3.1957), Από τη δεύτερη εκεχειρία μέχρι την αντικατάσταση του Χάρτιγκ (15.3.1957 -6.11.1957), Από την αναχώρηση του Χάρτιγκ μέχρι την ανακοίνωση του σχεδίου Μακμίλαν (7.11.1957-19.7.1958), Από την ανακοίνωση του σχεδίου μέχρι τη συζήτηση του Κυπριακού στον Ο.Η.Ε. (20.7.1958-25.11.1958), Από τη συζήτηση στον Ο.Η.Ε. μέχρι την υπογραφή των συμφωνιών Ζυρίχης και Λονδίνου (25.11.1958-19.2.1959) .

v       Κατά την πρώτη φάση, η δράση της Ε.Ο.Κ.Α. ήταν κυρίως δολιοφθορές, μια απόπειρα κατά της ζωής του Άγγλου κυβερνήτη και σποραδικές επιθέσεις, ταυτόχρονα δε διαδηλώσεις και παναπεργίες.

v       Κατά τη δεύτερη φάση, στήνονται ενέδρες και διεξάγεται η μεγάλη μάχη στην περιοχή του χωριού Σπήλια, συνεχίζονται οι δολιοφθορές, οργανώνεται η νεολαία και αναδιοργανώνεται η Ε.Ο.Κ.Α..

v       Κατά την τρίτη φάση, εφαρμόζονται μεγάλης κλίμακας τρομοκρατικά μέτρα του αγγλικού στρατού και επιχειρήσεις του Χάρτιγκ κατά της Ε.Ο.Κ.Α., κυρίως στην περιοχή Κύκκου. Η Ε.Ο.Κ.Α. αντεπιτίθεται, γίνεται ακόμη και απόπειρα κατά του Χάρτιγκ, ενώ φτάνει στην Κύπρο ο συνταγματολόγος λόρδος Ράντκλιφ που αποτυχαίνει να προωθήσει την ιδέα εφαρμογής ενός συντάγματος. Πραγματοποιείται μαζική συμμετοχή του λαού σε διαδηλώσεις και παναπεργίες.

v       Κατά την τέταρτη φάση, η Ε.Ο.Κ.Α. επαναλαμβάνει τις επιθέσεις της μετά την αποτυχία της προσπάθειας για εκεχειρία. Δημοσιεύεται από τους Βρετανούς το ημερολόγιο του Γρίβα, που βρέθηκε και το οποίο, μεταξύ άλλων, ενοχοποιούσε και το Μακάριο. Η Κύπρος χρησιμοποιείται ως ορμητήριο των Αγγλογάλλων κατά της Αιγύπτου (εισβολή στο Σουέζ). Οι επιθέσεις των Άγγλων και οι αντεπιθέσεις της Ε.Ο.Κ.Α. συνεχίζονται. Οι Τουρκοκύπριοι αρχίζουν να προβάλλουν έντονα το αίτημα για διχοτόμηση της Κύπρου. Σε μάχες σκοτώνονται ο Μάρκος Δράκος, ο Μιχαήλ Γεωργάλλας και ο Γρηγόρης Αυξεντίου.

v       Κατά την πέμπτη φάση, αρχίζει η παθητική αντίσταση του λαού. Η Ε.Ο.Κ.Α. περιορίζει τη δράση της προκειμένου να δημιουργηθεί ευνοϊκό κλίμα για απελευθέρωση του Μακαρίου που κρατείται στις Σεϋχέλλες. Ο Μακάριος απελευθερώνεται. Αναπτύσσεται στην Κύπρο δράση εξτρεμιστών Τουρκοκυπρίων που συνεργάζονται με τους Βρετανούς.

v       Κατά την έκτη φάση, η δράση της Ε.Ο.Κ.Α. περιορίζεται και πάλι, κυρίως σε ενέργειες δολιοφθορών. Στην Κύπρο αναλαμβάνει νέος κυβερνήτης ο σερ Χιού Φούτ, που ζητά να συναντηθεί με το Γρίβα. Το Κυπριακό ζήτημα συζητείται σε πολλά παρασκηνιακά επίπεδα. Εκδηλώνεται μεγάλης κλίμακας οργανωμένη επίθεση των Τουρκοκυπρίων κατά των Ελληνοκυπρίων και των περιουσιών τους. Η Ε.Ο.Κ.Α. ξαναρχίζει τη δράση της, ενώ ξαναρχίζουν και οι μεγάλης κλίμακας επιχειρήσεις των Βρετανών κατά της Ε.Ο.Κ.Α..

v       Κατά την έβδομη φάση, συνεχίζονται οι επιθέσεις των Τουρκοκυπρίων, τους οποίους τώρα κτυπά η Ε.Ο.Κ.Α.. Οι Άγγλοι κατορθώνουν να δημιουργήσουν στην Κύπρο συνθήκες διακοινοτικής διαμάχης. Σε μάχη σκοτώνονται οι τέσσερις ήρωες του αχυρώνα του Λιοπετρίου. Η Ε.Ο.Κ.Α. διενεργεί μεγάλες επιθέσεις κατά των Βρετανών. Στο Δίκωμο σκοτώνεται ο Κυριάκος Μάτσης. Αρχίζει η διαφωνία για το πολιτικό μέλλον της Κύπρου, μεταξύ Μακαρίου και Γρίβα.

v       Κατά την όγδοη και τελευταία φάση του αγώνα, η Ε.Ο.Κ.Α. περιορίζει τη δράση της, όπως την περιορίζουν και οι Βρετανοί και οι Τούρκοι. Οι παρασκηνιακές ζυμώσεις οδηγούν στην επίτευξη συμφωνίας μεταξύ Ελλάδας και Τουρκίας στη Ζυρίχη, που προσυπογράφεται και από τους λοιπούς ενδιαφερόμενους (Ελληνοκυπρίους, Τουρκοκυπρίους και Βρετανούς) στο Λονδίνο. Η Κύπρος καθίσταται πια ανεξάρτητη Δημοκρατία.

    Το τέλος του αγώνα της Ε.Ο.Κ.Α.

Κατά το χρονικό διάστημα της αγγλικής κατοχής της Κύπρου, αίτημα των Ελλήνων κατοίκων του νησιού ήταν η απόδοσή του στην Ελλάδα, με την οποία απαιτούσαν την ένωση. Είναι αυτονόητο ότι ο ένοπλος αγώνας της Ε.Ο.Κ.Α. είχε ως στόχο του την ένωση της Κύπρου με την Ελλάδα. Από την άποψη αυτή, ο αγώνας εκείνος δε δικαιώθηκε. Αντί για την ένωση, τόσο η Ελλάδα όσο και οι Έλληνες της Κύπρου αναγκάστηκαν να αποδεχτούν τη λύση της ανεξαρτησίας, και μάλιστα μιας ανεξαρτησίας με πολλές δεσμεύσεις και με αρκετά προνόμια για τους Βρετανούς που περιείχε ακόμη και το σπέρμα της διχοτόμησης. Η μεγάλη αυτή υποχώρηση αποτελεί πολιτική νίκη της Αγγλίας και της Τουρκίας σε βάρος του Ελληνισμού. Οι λόγοι για την ελληνική πολιτική ήττα οφείλονται:

1.      Στην πολιτική ανωριμότητα των Ελλήνων και των Ελληνοκυπρίων, σε αντίθεση με την πολιτική ικανότητα των Βρετανών.

2.      Στην εξάρτηση, σε ένα πολύ μεγάλο βαθμό, της Ελλάδας, από τους Βρετανούς και τους λοιπούς δυτικούς συμμάχους της, πράγμα που δεν της επέτρεψε να παράσχει ουσιαστική βοήθεια στους Έλληνες της Κύπρου ή και να προασπίσει σε ικανοποιητικό βαθμό τα δίκαια και δικαιώματα του Ελληνισμού.

3.      Στην υποτίμηση του τουρκικού παράγοντα.

4.      Στα αγγλικά συμφέροντα στην περιοχή της Ανατολικής Μεσογείου, ιδιαίτερα όπως αυτά διαφοροποιήθηκαν μετά το 1956, οπότε οι Άγγλοι υποχώρησαν από την Εγγύς Ανατολή προς τα δυτικά, απέτυχαν και στο Σουέζ, και η Κύπρος έγινε πια το "προκεχωρημένο φυλάκιό" τους στην περιοχή. Η εξέλιξη αυτή τους εμπόδισε να δεχτούν την παραχώρηση πλήρους ελευθερίας στην Κύπρο, που θα ξέφευγε έτσι, ενδεχομένως, από τον έλεγχο των δυτικών.

5.      Στην επέκταση της επιρροής της Σοβιετικής Ένωσης στην περιοχή της Μέσης Ανατολής.

Με τα παραπάνω δεδομένα, οι ρυθμιστικές συμφωνίες Ζυρίχης και Λονδίνου επιβλήθηκαν στον κυπριακό Ελληνισμό. Μετά την υπογραφή των συμφωνιών από το Μακάριο στο Λονδίνο, ο τελευταίος, παράλληλα με ενέργειες του υπουργού Εξωτερικών της Ελλάδας Ευάγγελου Αβέρωφ, κατέβαλε προσπάθεια να πειστεί ο Γρίβας, που έγινε στο μεταξύ παντοδύναμος στο νησί, να διατάξει κατάπαυση του αγώνα. Αφού ρυθμίστηκαν διάφορα θέματα που αφορούσαν την ασφάλεια των ανταρτών της Ε.Ο.Κ.Α. και του ιδίου, ο Γρίβας εξέδωσε διαταγή στις 9.3.1959, με την οποία διέταξε την κατάπαυση του αγώνα. Λίγο αργότερα αναχώρησε για την Αθήνα, όπου του επιφυλάχτηκε αποθεωτική αποδοχή.

    Το ήθος του αγώνα της Ε.Ο.Κ.Α και οι Πεσόντες του.

Τα μέλη της Ε.Ο.Κ.Α., στη συντριπτική τους πλειοψηφία, διακρίθηκαν για τον πατριωτισμό και την ανιδιοτέλειά τους. Ήταν άνθρωποι που χαρακτηρίζονταν από αγνά ιδανικά και αφοσίωση προς την Ελλάδα και που κατά κανόνα δε διέθεταν άλλα εφόδια από αυτά, όμως αυτά ακριβώς ήταν εκείνα που αποδείχτηκαν απαραίτητα.

Μεταξύ των πεσόντων αγωνιστών της Ε.Ο.Κ.Α., φωτεινές μορφές στάθηκαν ο Γρηγόρης Αυξεντίου ο Κυριάκος Μάτσης, ο Μάρκος Δράκος, ο Ευαγόρας Παλληκαρίδης, ο Χαράλαμπος Μούσκος, ο Χρίστος Τσιάρτας, ο Μιχαλάκης Παρίδης, ο Φώτης Πίττας, ο Ηλίας Παπακυριακού, ο Σάββας Ροτσίδης, ο Χρίστος Σαμάρας, ο Σταύρος Στυλιανίδης, ο Μιχαήλ Καραολής, ο Στυλιανός Λένας, ο Μιχαήλ Γεωργάλλας και άλλοι.

Πρέπει όμως να σημειωθεί ότι πλάι στον ηρωισμό των μαχητών της Ε.Ο.Κ.Α. στάθηκε και η προδοσία, η οποία πάντοτε συντροφεύει τη δόξα σε όλες τις περιόδους της ελληνικής ιστορίας. Η σύλληψη και ο θάνατος αρκετών ηρώων της Ε.Ο.Κ.Α. οφείλονται σε προδοσίες, που έγιναν είτε για χρήματα, είτε επειδή μερικοί αγωνιστές δεν άντεξαν τα βασανιστήρια στα οποία υποβάλλονταν μετά τη σύλληψή τους. Μεταξύ άλλων, στην πρώτη περίπτωση οφείλεται ο ηρωικός θάνατος του Γρηγόρη Αυξεντίου, στη δεύτερη ο επίσης ηρωικός θάνατος των τεσσάρων του αχυρώνα στο Λιοπέτρι.

Αφιέρωμα στους Ηρωες της Ε.Ο.Κ.Α.

v       Ο όρκος της μυστικής επιτροπής που εμπνεύσθηκε και προετοίμασε τον αγώνα της ΕΟΚΑ. «Ορκίζομαι εις το όνομα της Αγίας και Ομοουσίου και Αδιαιρέτου Τριάδος να φυλάξω θυσιάζων και την ιδίαν μου ζωήν, υποφέρων και τα πλέον σκληρά βάσανα, μυστικόν παν ό,τι γνωρίζω και θέλω ακούση δια την υπόθεσιν της Ενώσεως της Κύπρου, θα υπακούω δε τυφλώς εις τα εκάστοτε διδομένας μοι σχετικάς επιταγάς». Εν Αθήναις τη 7 Μαρτίου 1953

v       Η πρώτη επαναστατική προκύρηξη της ΕΟΚΑ : «Με την βοήθειαν του Θεού, με πίστιν εις τον τίμιον αγώνα μας, με τη συμπαράστασιν ολοκλήρου του Ελληνισμού και με την βοήθειαν των Κυπρίων, αναλαμβάνομεν τον αγώνα δια την αποτίναξιν του Αγγλικού ζυγού, με σύνθημα εκείνο το οποίον μας κατέλιπαν οι πρόγονοί μας ως ιεράν παρακαταθήκην:

Αδελφοί Κύπριοι! Από τα βάθη των αιώνων μας ατενίζουν όλοι εκείνοι, οι οποίοι ελάμπρυναν την Ελληνικήν Ιστορίαν, δια να διατηρήσουν την ελευθερία των : Οι Μαραθωνομάχοι, οι Σαλαμινομάχοι, οι Τρακόσιοι του Λεωνίδα και οι νεώτεροι του Αλβανικού έπους. Μας ατενίζουν οι αγωνισταί του 1821, οι οποίοι μας εδίδαξαν ότι η απελευθέρωσις από τον ζυγόν δυνάστου αποκτάται πάντοτε με αίμα. Μας ατενίζει ακόμη σύμπας ο Ελληνισμός, ο οποίος μας παρακολουθεί με αγωνίαν αλλά και με Εθνικήν υπερηφάνειαν. Ας απαντήσωμεν με έργα ότι θα γίνωμεν “πολλώ κάρρονες” τούτων. Είναι καιρός να δείξωμεν εις τον κόσμον ότι εάν η διεθνής διπλωματία είναι άδικος και εν πολλοίς άνανδρος, η Κυπριακή ψυχή είναι γενναία. Εάν οι δυνάσται μας δεν θέλουν να αποδώσουν την λευτεριά μας, μπορούμε να την διεκδικήσωμεν με τα ίδια μας τα χέρια και με το αίμα μας.

Ας δείξωμεν εις τον κόσμον ακόμη μίαν φοράν ότι ακόμη και του σημερινού Έλληνος ο τράχηλος ζυγόν δεν υπομένει. Ο αγών θα είναι σκληρός. Ο δυνάστης διαθέτει τα μέσα και τον αριθμόν. Ημείς διαθέτομεν την ψυχήν, έχομεν και το δίκαιον με το μέρος μας. Γι’ αυτό θα νικήσωμεν. Διεθνείς διπλωμάται, ατενίσατε το έργον σας. Είναι αίσχος εν εικοστώ αιώνι οι λαοί να χύνουν το αίμα των δια να αποκτήσουν την λευτεριά των, το θείον αυτό δώρον, δια το οποίον και εμείς πολεμήσαμε παρά το πλευρόν των λαών σας και για το οποίον σεις τουλάχιστον διατείνεσθε ότι επολεμήσατε εναντίον του Ναζισμού και του Φασισμού.Έλληνες, όπου και αν ευρίσκεσθε, ακούσατε την φωνήν μου. Εμπρός όλοι μαζί για την λευτεριά της Κύπρου μας. ΕΟΚΑ. Ο Αρχηγός Διγενής».

Η Αναγνώριση της Ε.Ο.Κ.Α. τελικά έγινε από όλους . Η 1η Απρίλη τιμάται ως εθνική επέτειος από τους Έλληνες της Κύπρου, ως η μέρα έναρξης του αγώνα της Ε.Ο.Κ.Α.. Το Γενάρη του 1986 κατατέθηκε στην κυπριακή βουλή σχέδιο νόμου με το οποίο η Ε.Ο.Κ.Α. αναγνωρίζεται επίσημα ως η απελευθερωτική οργάνωση της Κύπρου. Το σχέδιο νόμου, που επίσημα αναγνωρίζει την 1η του Απρίλη ως εθνική επέτειο της Κυπριακής Δημοκρατίας, εγκρίθηκε το 1989.

***********

Προσκλητήριο νεκρών Ηρώων Ελλήνων για την Ελευθερία της Κύπρου.

ΣΧΟΛΙΟ του Εκδότου : Μακάρι να είχαν οι σημερινοί Ελλαδίτες και Κύπριοι νέοι το φρόνημα των παιδιών αυτών. Τότε δεν θα υπήρχε σήμερα το Κυπριακό πρόβλημα.....

Αυτά που σας παρουσιάζει σήμερα το Apodimos.com δεν είναι για να αναμοχλεύσει πληγές, αλλά για να τιμήσει όλους τους Κύπριους Έλληνες για τους διαχρονικούς αγώνες που έδωσαν για την Πίστη μας την Αγία και της Πατρίδας μας την Ελευθερία. Ενώ θα κλείσουμε με το τέλος της επιστολής της Ανδριανή Ζαχαριάδου-Μιχαήλ  της 9-4-1997 που έγραφε: 

«Τα βρέφη του '74, τώρα άντρες πια, ξέρουν και δεν ξεχνούν πως το σπίτι και η εκκλησιά που βλέπουν είναι δικά τους. Καβάλησαν τα σιδερένια τους άλογα, τις μοτοσικλέτες τους, και πλαταγίζοντας τις γαλανόλευκες διεκδίκησαν το αναφαίρετό τους δικαίωμα να πάνε στα ιερά χώματά τους. Να μεταφέρουν ένα αισιόδοξο μήνυμα στην αγονάτιστη δασκάλα Ε. Φωκά και στους ελεύθερους πολιορκημένους της Καρπασίας. Η μανία των λύκων της Ανατολίας όμως έπεσε απάνω τους με λοστούς και με ρόπαλα, με πέτρες, με όπλα και ξύλα. Ανάμεσα στα παλικάρια μας ο Τάσος Ισαάκ και ο Σ. Σολωμού. Ο Τάσος, μόλις 2 χρόνων ήταν και έβλεπε από το Παραλίμνι την πόλη του Ευαγόρα να μαραζώνει φυλακισμένη - φάντασμα πίσω από τα αγκαθωτά συρματοπλέγματα και πάνω σ' ένα κοντάρι ένα κόκκινο πανί, τελείως αταίριαστο με τη γαλανοφίλητη ακρογιαλιά της Αμμοχώστου. Μεγαλώνοντας το παλικάρι έμαθε με κάθε λεπτομέρεια την ιστορία αυτού του αίσχους. Στα 24 του ήταν κιόλας παντρεμένος περιμένοντας το πρώτο του παιδί.

Στην ειρηνική πορεία των μοτοσικλετιστών έβαλε πάνω απ' όλα την Πατρίδα και βρέθηκε ανάμεσά τους. Όταν ξέσπασε η λαίλαπα των γκρίζων λύκων-ληστών ένας φίλος του βρέθηκε στα χέρια τους. Τότε ξύπνησε μέσα του η ελληνική ανθρωπιά και αρετή. Αψήφησε τη γυναίκα του, το παιδί του, την ίδια τη ζωή του κι έτρεξε να υπερασπιστεί το φίλο του. Η μανία των άγριων εκείνων θηρίων στράφηκε εναντίον του. Εξάντλησαν όλη τους τη θηριωδία με όλα τα μέσα, πέτρες, λοστούς, ξύλα και σίδερα, μέχρι που τον σκότωσαν.

Η θυσία του για την πατρίδα, για την αγάπη και την ανθρωπιά, δεν πήγε χαμένη. Ανέβασε στον ύψιστο βαθμό τις αρετές του Έλληνα. Τίμησε την Κύπρο, τους γονείς του, τη σύζυγό του κι ένα βρέφος που δεν πρόλαβε να δει, αυτό που δε θα γνωρίσει ποτέ πατέρα, αλλά θα είναι περήφανο γι' αυτόν. Γεννήθηκε το παιδί του ακριβώς την ημέρα που θα γιόρταζε, του Αγίου Αναστασίου (17/9/96). Έτσι η μικρή Αναστασία τιμά με τ' όνομά της και τον Άγιο και τον πατέρα της.

Ο Σολωμός Σολωμού 4 χρόνων ένιωσε τον Αττίλα να τον διώχνει από το σπίτι του, από την ωραία Αμμόχωστο. Μεγαλώνοντας φούντωνε κι η αγανάκτηση μέσα του για την ταπείνωση και τον εξευτελισμό που υπέστη. Κάθε μέρα, από το κοντινό Παραλίμνι ερχόταν αντιμέτωπος το κόκκινο πανί της ντροπής, που χάλαγε όλη την αρμονία των ασπρογάλαζων κυμάτων της Αμμοχώστου.

Τον περασμένο Αύγουστο μαζί με τους καβαλάρηδες βρήκε την κατάλληλη ευκαιρία να υλοποιήσει το σχέδιό του, που από χρόνια έπλαθε μέσα στην αντρίκεια του φύση. Αγνοώντας κάθε φωνή πίσω του και κάθε παρεμπόδιση, σαν αστραπή βρέθηκε κιόλας σαν αίλουρος πάνω στο κοντάρι του αίσχους και με τη φωτιά στο στόμα, που έδειχνε τη φλόγα της καρδιάς του, μας έριξε μια λεβέντικη, περήφανη ματιά σαν να μας έλεγε: Απ' εδώ και πέρα δεν υπάρχει θάνατος αλλά αθανασία. Αυτός είναι ο δρόμος της τιμής. Πέρα από τα όρια του εφικτού.

Σκίρτησε μέσα μας η χαμένη μας περηφάνια. Βρεθήκαμε πίσω στο 1955. Στα κορφοβούνια του Μαχαιρά. Δεν ξεχωρίζαμε αν ήταν όνειρο ή πραγματικότητα. Είδαμε τον Τάσο και το Σολωμό, τα 2 ξαδέρφια, ν' ανασηκώνουν τον Πενταδάχτυλο και να φωνάζουν. Βοηθήστε, αδέρφια, να αποσείσουμε τους Τούρκους από την πλάτη του.

Το χρέος μας τώρα είναι βαρύ. Οι εικόνες των 2 ηρώων μας, που πέρασαν απ' όλα τα κανάλια της υφηλίου και έγιναν σύμβολο αρετής και τόλμης, πρέπει να καθοδηγούν πάντα τη σκέψη των πολιτικών μας ηγετών για να μπορέσουν ν' αξιοποιήσουν τέτοιες θυσίες.

Πρέπει να ξέρουν πως τα νιάτα της Κύπρου τώρα είναι η ψυχή του Τάσου και του Σολωμού. Όχι μόνο δεν παραχωρούν αλλά και διεκδικούν κάθε πιθαμή από τα αγιασμένα χώματα των Ηρώων μας.

Αυτοί έκαμαν το χρέος τους και ξέπλυναν την ηττοπάθεια των 23 χρόνων.

Εκείνο που μας μένει είναι να φανούμε άξιοι της λεβεντιάς και της αντρειοσύνης τους και να μας δουν μια μέρα με τη γαλανόλευκη μέχρι την Κερήνεια.

Ανδριανή Ζαχαριάδου-Μιχαήλ  9-4-1997

 

Πηγές: Apodimos.com με πληροφορίες από news.ert.gr– ΝΕΤ 105,8 – ΑΠΕ-ΜΠΕ –e-grammes.gr – geocities.com – livepedia.gr – 66.132.190.104/agglokratia.aspx – koukfamily.blogspot.com