Η ΕΛΛΗΝΙΚΗ
ΓΕΝΟΚΤΟΝΙΑ ΕΙΝΑΙ ΠΡΑΓΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑ ΚΑΙ ΠΙΣΤΟΠΟΙΕΙΤΑΙ και από ΤΑ ΔΑΝΕΖΙΚΑ
ΑΡΧΕΙΑ.
Επιμέλεια της συνεργάτιδας
δημοσιογράφου του
www.Apodimos.com
Λία Καρύδη .
Η
Ελλάδα έχει γευθεί τα αποτελέσματα που υπήρξαν από την ελληνική
γενοκτονία κατά τις εποχές του 1914 – 15 όταν η
νεοτουρκική κυβέρνηση αποφάσισε να ξεμπερδέψει μια για πάντα από την
χριστιανική της μειονότητα και να χτίσει ένα νέο αμιγές
τουρκικό κράτος. Νομίζουμε όμως η φωνή του
www.Apodimos.com
πρέπει να κραυγάσει
προς την μνήμη των αδικοχαμένων θυμάτων
της τουρκικής θηριωδίας το
«αιώνια η μνήμη
τους», διότι
νομίζουμε το ότι το ελληνικό κράτος δεν έδωσε την πρέπουσα
αντιμετώπιση . Έτσι θα
σας παρουσιάσουμε τι περιέχουν
τα Δανέζικα αρχεία το 2000 για την ελληνική Γενοκτονία.
Όπως είναι γνωστό,
η επίσημη τουρκική θέση είναι ότι δεν υπήρξε καμία γενοκτονία το
1915, είτε
είναι αρμενική, είτε ασσυριακή ή ελληνική. Πληθώρα
ντοκουμέντων όμως αποδείχνουν την διοργάνωση με την οποία η
νεοτουρκική κυβέρνηση αποφάσισε να ξεμπερδέψει μια για πάντα από την
χριστιανική της μειονότητα και να χτίσει ένα νέο αμιγές
τουρκικό κράτος. Ένας μεγάλος αριθμός αυτών των στοιχείων
αποτελείται από αναφορές των ξένων πρόξενων και πρεσβευτών.
Μερικές αναφορές όπως αυτές του Μόργκενχαους, του Αμερικάνου πρέσβη
στην Κωνσταντινούπολη το 1915, είναι πασίγνωστες.
Η ελληνική
γενοκτονία στα Δανέζικα αρχεία, 2000
Υπάρχουν άλλες αναφορές όμως που ακόμη δεν έχουν δει το φως της
δημοσιότητας. Οι παρακάτω επιστολές συντάχθηκαν από τον Δανό
πρόξενο στη Σμύρνη το 1914.[i] Οι επιστολές συντάχθηκαν στα
αγγλικά. Μεταφράστηκε η πρώτη επιστολή χωρίς αλλαγές στο κείμενο
και συνοπτικά αναφερόμαστε και στις άλλες δυο επιστολές.

19 Ιουνίου 1914, Ημερολόγιο
Τόμ. 72 - Αρ. 5
Ταραχές στην
πόλη Αϊδιν
(Τράλλεων)
Αξιότιμε κύριε
Έχω την τιμή
να επιβεβαιώσω την επιστολή μου της 16 του τρέχοντος και να
αναφέρω στην εξοχότητα τα παρακάτω.
Περίπου πριν 3 μήνες ο Γενικός Κυβερνήτης της Σμύρνης εκτελώντας,
όπως καταλαβαίνω, τις οδηγίες του Υπουργείου (Εσωτερικών)
επιθεώρησε κωμοπόλεις που βρίσκονται στις ακτές αυτής της περιοχής.
Φαίνεται ότι κατά τη διάρκεια αυτής της διοικητικής περιοδείας
έδωσε ημιεπίσημες εντολές στον κυβερνήτη (kaymakam) της επαρχίας να
αναγκάσει τους Έλληνες κάτοικους να εκκενώσουν την περιοχή. Δεν
υπήρξε διαταγή για την απέλαση αλλά οι τούρκοι κρατικοί λειτουργοί
αναμενόταν να χρησιμοποιήσουν ύπουλα και καταπιεστικά μέτρα που είναι
τόσο γνωστά σε αυτούς. Παρόμοιες οδηγίες, όπως καταλαβαίνω, από
τους κυβερνήτες των άλλων παραθαλάσσιων επαρχιών.
Ο
λόγος για αυτά τα μέτρα ήταν, απ' ότι συμπεραίνω, το σκεφτικό ότι
όσο καιρό οι Έλληνες έχουν στην κατοχή τους τη Χίο και τη Μυτιλήνη,
η παρουσία του ομοειδής πληθυσμού στην αντίπερα παραλία αποτελεί
πηγή κινδύνου για την Αυτοκρατορία. Σαν αποτέλεσμα αυτών των
οδηγιών ένας αυστηρός αποκλεισμός ανακηρύχτηκε αμέσως μετά και τα
μέτρα, πολλά καί διάφορα, υποχρέωσαν τον πληθυσμό να παρατήσει τις
εστίες του και τα σπίτια του. Καθώς οι ραγιάδες Έλληνες μαζεύτηκαν
στα χωράφια τους αποφασίστηκε να ληφθούν πιο αυστηρά μέτρα. Η
μετανάστευση Θρακιωτών και Μακεδόνων (τούρκων) προσφύγων έδωσε
την ευκαιρία στους τοπικούς κρατικούς λειτουργούς για πιο
βασανιστικά μέτρα.
Σε
μια ανακοίνωση που εκδόθηκε σχετικά με την στέγαση των
μουχατζίριδων (τούρκων προσφύγων), ένα δωμάτιο από κάθε
τρία που ανήκαν στους ραγιάδες Έλληνες ήταν να δοθούν σε αυτούς.
Επί πλέον οι τοπικές κρατικές αρχές είχαν την υποχρέωση να
εκτελέσουν αυτές τις διαταγές. Τα αποτελέσματα εύκολα γίνονται
αντιληπτά. Οι Έλληνες ραγιάδες αδυνατώντας να ζήσουν με τους
«επισκέπτες» (δική μου έμφαση), άρχισαν να μεταναστεύουν,
πουλώντας τις περιουσίες τους για ότι μπορούσαν να πάρουν και
ψάχνοντας καινούρια γη για την χρήση τους. Ασφαλώς η διαδικασία
ήταν αργή και σε μια γη όπου οι χωρικοί έχουν λίγα χρήματα ήταν φυσικά
δύσκολη η ρευστοποίηση περιουσιών από την μια μέρα στην άλλη. Οι
τοπικές αρχές τότε αποφάσισαν να δράσουν και πιο αυταρχικές
διαταγές στάλθηκαν από το διοικητήριο. Ως άμεσο αποτέλεσμα αυτών
των οδηγιών, σημειώθηκαν ταραχές στην περιοχή Έδρεμιτ στην παραλία
απέναντι από το βόρειο τμήμα της Μυτιλήνης. Μετά από φανερούς
υπαινιγμούς ότι θα ήταν σκόπιμο να φύγουν από τον τόπο και
με απειλές ότι θα δολοφονηθούν. Οι απειλές άρχισαν να
πραγματοποιούνται με την δολοφονία των χωρικών που γυρνούσαν από τα
χωράφια τους και με ενέδρες ενάντια στους κάτοικους των πόλεων.
Θεσπίστηκε το βασίλειο του τρόμου και οι πανικοβλημένοι Έλληνες
αποδράσαν όσο γρήγορα μπορούσαν στο γειτονικό νησί, στη Μυτιλήνη.
Σύντομα η φυγή εξάπλωσε στις περιοχές Κεμέρ, Κιλισέκιοϊ, Κινίκ,
Πέργαμος και Σόμα. Εξοπλισμένες συμμορίες βασιβοζούκιδων[ii]
επιτέθηκαν στους κάτοικους, έκλεψαν τα ζωντανά τους, τους έδιωξαν από
τα αγροκτήματά τους και τους τα πήραν βίαια. Επακολούθησε
λεηλασία, γυναίκες και κορίτσια βιάσθηκαν, μερικά πέθαναν από την
κακομεταχείριση, παιδιά που ακόμα βύζαιναν εκτελέστηκαν ή
σφαγιάσθηκαν με τις μάνες τους. Αυτοί οι αιμοσταγείς
απεσταλμένοι της «δήθεν συνταγματικής κυβέρνησης» που δεν
αρκέστηκαν στον διωγμό των ραγιάδων, επιτέθηκαν τις περιουσίες των
ξένων, έδιωξαν τους εργαζόμενους τους, έκλεψαν τα ζωντανά τους και
λεηλάτησαν τα αγροκτήματα τους. Σαν απάντηση στα παράπονα που
κατατέθηκαν στις αρχές, οι αρχές είπαν
«αφήστε τους ξένους να φύγουν και
αγοράστε αγροκτήματα στη δική τους γη».
Από την Πέργαμο οι συμμορίες
προχώρησαν στην περιοχή Ντίκιλι εκδιώκοντας τους κάτοικους και
λεηλατώντας την πόλη. Μετά διασπάστηκαν και μερικές
συμμορίες κατευθύνθηκαν προς τη Μενεμένη και άλλες πήγαν προς το
νότο στην περιοχή Φωκαίων.
Στην περιοχή της Μενεμένης, λεηλάτησαν τα
χωριά του Αλιαγά και Γκερένκιοϊ και οι φοβισμένοι
κάτοικοι διέφυγαν προς πάσα κατεύθυνση. Στο χωριό Σερένκιοϊ της
ίδια περιοχής οι κάτοικοι ήταν αποφασισμένοι να αντισταθούν και
μια γερή μάχη έλαβε χώρα η οποία κράτησε από τις 8.30 τη νύχτα μέχρι
τις μία ή ώρα το πρωί, όταν τα πυρομαχικά των χωρικών τελείωσαν.
Μια σκληρή σωματική μάχη ακολούθησε όπου οι επιτιθέμενοι -
μακράν μειοψηφία – έπεσαν υπερασπίζοντας ηρωικά τη ζωή τους και την
τιμή των γυναικών τους. Οι λίγοι επιζώντες που ξέφυγαν και
αναζήτησαν άσυλο στην Μενεμένη, την οποία την απειλούσαν οι
συμμορίες, αλλά καθώς αυτή η πόλη είχε περίπου 20000 κάτοικους δεν
τόλμησαν να την επιτεθούν. Πάντως ικανοποίησαν τους εαυτούς
τους πυροβολώντας τους κάτοικους που προσπάθησαν να ξεφύγουν από την
πόλη. Οπότε οι κάτοικοι αποφάσισαν να φύγουν αλλά πριν φύγουν
ίσως ελπίζοντας ακόμη για μια λύση καθόρισαν να στείλουν τις γυναίκες
και τις κόρες τους. Στις 13 του τρέχοντος περίπου 700 γυναίκες
και 300 – 400 παιδιά ήλθαν στον σιδηροδρομικό σταθμό με σκοπό να
πάρουν το τρένο για τη Σμύρνη αλλά η κυβέρνηση έκδωσε εντολή να
μην τους δοθούν εισιτήρια και το τρένο πέρασε χωρίς να σταματήσει.
Οι σκηνές που ακολούθησαν είναι απερίγραπτες , τα δάκρυα και
οι κραυγές των γυναικών, τα κλάματα των παιδιών, οι προσπάθειες των
ανδρών να προσπαθούν να σταματήσουν το τρένο όλα αποδείχθηκαν μάταια.
Η χωροφυλακή τους ανάγκασε να απομακρυνθούν και με μαύρη
απόγνωση στην καρδιά τους και λύπη για μια ακόμη φορά κατευθύνθηκαν
προς το σπίτια που είχαν εγκαταλείψει.
Λίγα μίλια πιο κάτω στο
χωριό Ουλουτζάκ οι βασιβοζούκηδες απομάκρυναν όλα τα ζωντανά που
άνηκαν στους Έλληνες και με την απειλή θανάτου τους διέταξαν να
παρατήσουν το χωριό. Οι άτυχοι χωρικοί ήταν διατεθειμένοι να
συμμορφωθούν με τις αυθαίρετες διαταγές όμως για μια ακόμη φορά με
διαταγές του Νομάρχη (Βαλί) ο σταθμάρχης απαγορεύτηκε να
εκδώσει εισιτήρια και τα τρένα πέρασαν χωρίς να σταματήσουν.
Φοβισμένοι να επιστρέψουν για δυο μέρες και νύχτες στριμώχτηκαν
στην περιοχή του σταθμού μάταια καλώντας τους επιβάτες των τρένων που
περνούσαν να τους σταλθεί βοήθεια.
Θα πάρω το θάρρος να συνεχίσω την αναφορά μου σε
μερικές μέρες, μόλις φθάσουν αξιόπιστες λεπτομέρειες από την περιοχή.
Εν
τω μεταξύ, παραμένω πιστός υπηρέτης της Εξοχότητάς σας.
Υπογραφή

25 Ιουνίου 1914
Ημερολόγιο Τόμ. 75 - Αρ. 8
Ταραχές στην πόλη Αϊδιν
Στην δεύτερη
του επιστολή ο Δανός
πρόξενος συνεχίζει την αφήγηση των γεγονότων. Μεταξύ άλλων
αναφέρει ότι οι βιαιότητες απλώθηκαν και νοτιότερα της Μενεμένης
και ότι ο ίδιος είδε 11 σωροί ανδρών και γυναικών στην παραλία, ότι
όλα τα ελληνικά μαγαζιά λεηλατήθηκαν και ότι δεν είναι σε θέση
να προσδιορίσει των ακριβή αριθμό των νεκρών.
Ο Δανός πρόξενος επίσης
αναφέρεται στη δύσκολη κατάσταση που επικρατεί στις περιοχές
Φωκαίων, Καρα-Μπουρνού, Κάτω Παναγιά, Τσέσμε (Ερυθρών) και
Αλάτσατα. 13.000 Έλληνες ήδη εκδιώχθηκαν από την Τσέσμε
όπου παρέμεναν 300 Έλληνες μόνο. Κανένας Έλληνας δεν είχε
μείνει στην Αλάτσατα από τις 13.500 Έλληνες εκεί (που ζούσαν
πριν τις αναταραχές).
Εκτός από τις δολοφονίες,
ο πρόξενος υπολόγισε ότι γύρω στους 70 με 80.000 Έλληνες
εκδιώχθηκαν από την περιοχή. Υπολογίζει τις ζημιές στο ελληνικό
στοιχείο γύρω στις 2 εκατομμύρια αγγλικές λίρες.
Η ενδιαφέρουσα πληροφορία
σε αυτήν την
επιστολή είναι ότι ο Ταλαάτ Πασάς, ο παντοδύναμος Υπουργός
Εσωτερικών και μέλος της διοικούσας τριανδρίας της νεοτουρκικής
κυβέρνησης, περιόδεψε στην περιοχή και έδωσε ομιλίες. Στις
ομιλίες του υποσχέθηκε επανόρθωση και ασφάλεια. Ο Δανός πρόξενος
λέει χαρακτηριστικά ότι οι υποσχέσεις του Ταλαάτ Πασά είναι μια
φάρσα γιατί οι εναπομείναντες Έλληνες δεν τολμούν να ξεμυτίσουν από τα
σπίτια τους.

26 Μαΐου 1915
11 μήνες μετά από τη δεύτερη επιστολή στο θέμα αυτό,
ο Δανός πρόξενος περιγράφει ότι η κατάσταση δεν έχει αλλάξει για
τους Έλληνες και προμηνύει δυσάρεστες εξελίξεις. Ο πρόξενος
προέβλεψε λιμοκτονία μέσα σε 3-4 μήνες, όμως με κανέναν τρόπο
δε θα μπορούσε να προβλέψει το τέλος της ελληνικής παρουσίας στην
Μικρά Ασία μετά από παρουσία χιλιετηρίδων.
Επίλογος
Αυτές οι επιστολές από μόνες τους δεν αποτελούν
αδιαμφισβήτητο τεκμήριο που αποδείχνει την γενοκτονία των Ελλήνων της
Μικράς Ασίας. Όμως ήδη υπάρχουν μια πληθώρα στοιχείων,
καινούρια στοιχεία απλώς ενισχύουν τη θέση ότι οι Νεότουρκοι διέπραξαν
προμελετημένοι γενοκτονία ενάντια στην Ελληνική μειονότητα της
αυτοκρατορίας.
Τα τελευταία χρόνια
ακόμη και τούρκοι ακαδημαϊκοί όπως ο Τανέρ Ακτσάμ (Taner
Akcam) [iii] έχουν αναγνωρίσει τον ρόλο που έχει παίξει
η «Ειδική Οργάνωση» (Teskilat – Mahsusa), η πρώτη
τουρκική μυστική υπηρεσία πληροφοριών στον εικοστό αιώνα, στη
γενοκτονία του χριστιανικού πληθυσμού. Η Ειδική Οργάνωση είναι η
μητρική οργάνωση της τουρκικής μυστικής υπηρεσίας (MIT).[iv] Οι
Νεότουρκοι είχαν αποφασίσει να βγάλουν από τις φυλακές εγκληματίες
και να τους οργανώσουν κάτω από την επίβλεψη της Ειδικής Οργάνωσης.
Είναι φανερό ότι οι
συμμορίες που αναφέρει ο πρόξενος είναι αυτές της Ειδικής Οργάνωσης.
Ο Δανός πρόξενος ονομάζει αυτούς τους επιδρομείς βασιβοζούκηδες
κατά την παράδοση των βασιβοζούκηδων στην Οθωμανική Αυτοκρατορία,
μη ξέροντας ότι τα γεγονότα αυτά ήταν οργανωμένα από την Ειδικής
Οργάνωση με στόχο την εξόντωση του χριστιανικού πληθυσμού στην
Οθωμανική Αυτοκρατορία.
Παροράματα :
[i]
Det Danksa Rigsarkivet, [Τα
Βασιλικά Αρχεία Δανίας], Serie
Gesandtskapet I Konstantinopel, Nr 355, Volym: Noter og inderetningar
om den politiske utvickling 1914-1922, Verdkrigen - Rapporter fra
Smyrna, nov.1914 - marts 1916.
[ii]
«Βασιβοζούκιδες», ή πιο σωστά
«μαπισμποζούκιδες» σημαίνει κυριολεκτικά «με χαλασμένο κεφάλι» και
αναφέρεται σε τούρκους επιδρομείς ή συμμορίες που συνεργάζονταν με τον
στρατό και την αστυνομία.
[iii]
Βλ.
T Akcam, Insan Haklar ve Ermeni Sorunu, Imge Kitabevi, Ankara, 1999.
[iv]
Για περισσότερες πληροφορίες
βλ. Μ. Ηλιάδης, Οι τουρκικές μυστικές υπηρεσίες και η ΜΙΤ, β' έκδοση,
Λαβύρινθος, Αθήνα, 1998, σελίδες 23-93.
Αυτά τα λίγα για όσους δεν
γνώρισαν ή πληροφορήθηκαν για την γενοκτονία των ελλήνων,
ευχόμενοι το «αιωνία η μνήμη» τους και ας ευοδωθεί «η βήμα
βήμα προσέγγιση» των δύο κρατών της Ελλάδος και της Τουρκίας, για
το καλό όλων κατοίκων τους.