ΤΑ ΓΙΑΝΙΤΣΑ η ΠΟΛΗ του ΦΙΛΙΠΠΟΥ.

Υπό του συνεργάτου του www.apodimos.com Γιάννη Περτέση.

Το www.Apodimos.com θα σας παρουσιάσει μια ξενάγηση στα Γιαννιτσά. Πολλοί από τους απόδημους έλληνες πρέπει να γνωρίζουν και τις Ελληνικές Περιοχές και την Ιστορία ώστε να μπορούν να γεύονται την γνώση που θα τους προσφέρει αυτός ο κόμβος του Απόδημου Ελληνισμού και της Ελλάδος. Στην έκδοση του μηνός Μαΐου σας παρουσιάσαμε τον Πρώτο κυβερνήτη της Ελλάδος τον Καποδίστρια σήμερα σας παρουσιάζουμε την ξενάγηση στα Γιαννιτσά.

Τα Γιαννιτσά είναι μια σύγχρονη πόλη 28.000 κατοίκων, που αποτελεί το οικονομικό κέντρο του νομού Πέλλας. Σύμφωνα με το πρόγραμμα Ιωάννης Καποδίστριας στα Γιαννιτσά υπάγονται πλέον διοικητικά τα δημοτικά διαμερίσματα των Αμπελιών και του Μελλισίου που μέχρι το 1998 ήταν Κοινότητες. Στα Γιαννιτσά ανήκουν από παλιά και οι οικισμοί: Αρχοντικό, Ασβεσταρειό, Δαμιανό, Ελευθεροχώρι, Λεπτοκαρυά, Μεσιανό, Παραλίμνη, Πενταπλάτανος, Αμπελιές και Μελίσσι. Για να μεταβούμε εκεί ξεκινήσαμε από την Θεσσαλονίκη και μετά 40 χλμ φθάσαμε στα Γιαννιτσά. Μπορούμε να πάμε και από την Έδεσσα που απέχει 50 χλμ. και από την Αθήνα οδηγώντας 540 χλμ. Χρησιμοποιώντας τη Εγνατία οδό φθάσαμε στα Γιαννιτσά που είναι κοντά στην αποξηραμένη πλέον λίμνη των Γιαννιτσών. 

Ιστορικά δεδομένα

Τα Γιαννιτσά στην σύγχρονη φάση της ιστορίας της, χτίστηκε από τους Οθωμανούς το 1380. Η ονομασία τους σημαίνει «Νέα Πόλη». Πάντως ο Έλληνας γλωσσολόγος Γιώργος Χατζηδάκης υποστήριξε ότι η προέλευση του τοπωνυμίου είναι ελληνική και προέρχεται από το όνομα Γιάννης.

Στις πρόσφατες ανασκαφές έδειξαν ότι η περιοχή των Γιαννιτσών κατοικείται από τα τέλη της 7ης χιλιετίας π.Χ. και κατά τη διάρκεια των μεταγενέστερων εποχών του χαλκού, του Σιδήρου, και στην Ιστορική Εποχή. Συγκεκριμένα βρέθηκαν σπουδαίοι αρχαίοι οικισμοί στον Πενταπλάτανο και στο Αρχοντικό. Υπάρχουν δε δείγματα γραπτής κεραμεικής της Αρχαιότερης Νεολιθικής Περιόδου.

Γραπτή κεραμεική της Αρχαιότερης Νεολιθικής Περιόδου

Στη βυζαντινή εποχή στη θέση Παλαιά Αγορά των Γιαννιτσών υπήρχε σημαντικός οικισμός, που εκτεινόταν βορείως της Εγνατίας οδού. Ο οικισμός αυτός πιθανότατα ονομαζόταν Βαρδάρι.

Τα Γιαννιτσά θεωρούνταν από τους μουσουλμάνους ιερή πόλη, διότι εκεί τάφηκε ο Τούρκος στρατηγός Χατζή Εβρενός μπέης και οι απόγονοί του, καθώς και ο σείχης Ιλαχή. Η πόλη γνώρισε μεγάλη ακμή σε όλη τη διάρκεια της οθωμανικής κυριαρχίας. Η οικονομία της στηριζόταν στη γεωργική παραγωγή, στην αλιεία από τη λίμνη και το εμπόριο. Πληροφορίες αναφέρουν ότι στις αρχές του 19ου αιώνος η πόλη είχε 10.000 κατοίκους, ενώ στα τέλη του ίδιου αιώνα κατοικούνταν από 7.500 μουσουλμάνους και 5.600 χριστιανούς, συγκεντρωμένους κυρίως στην Ανω Πόλη.

          Στις αρχές του 20ου αιώνα στο διάστημα 1904-1908 η λίμνη των Γιαννιτσών αποτέλεσε ένα από τα σημαντικότερα πεδία του ελληνοβουλγαρικού ανταγωνισμού. Η Πηνελόπη Δέλτα στο βιβλίο της «Τα Μυστικά του Βάλτου» αφηγείται τα γεγονότα της εποχής κάτι που πρέπει να διαβάσουν όλοι οι έλληνες. Πολλοί κάτοικοι των Γιαννιτσών είχαν ενταχθεί και πολέμησαν στα ελληνικά σώματα. Η πόλη απελευθερώθηκε από τον ελληνικό στρατό στις 20 Οκτωβρίου 1912, στη διάρκεια του Α’ Βαλκανικού Πολέμου, μετά από διήμερη αποφασιστική μάχη με τον οθωμανικό στρατό. Πρόσφυγες

            Η εγκατάσταση προσφύγων το 1922, από τη Μικρασία του Πόντου, την Ανατολική Θράκη και την Ανατολική Ρωμυλία, έδωσε μεγάλη ώθηση στην οικονομία της πόλης και της γύρω περιοχής . Μεγάλη ώθηση έδωσε και η αποξήρανση της λίμνης των Γιαννιτσών, στο διάστημα 1933-1936 από την εταιρία Foundation Company .

Η βυθοκόρος «Αξιός» κατά την αποξήρανση της λίμνης των Γιαννιτσών

Η αποξήρανση έδωσε για καλλιέργεια 290.000 στρέμματα γης στα οποία εγκαταστάθηκαν 6.850 οικογένειες.

          Στη διάρκεια της γερμανικής κατοχής, πολλοί κάτοικοι της πόλης και της γύρω περιοχής έλαβαν μέρος στην Εθνική Αντίσταση, κυρίως μέσα από τις τάξεις του 30ο Συντάγματος του ΕΛΑΣ. Όμως η αντιστασιακή δράση προκάλεσε την αντίδραση των Γερμανών, οι οποίοι στις 14 Σεπτεμβρίου 1944 εκτέλεσαν 120 περίπου κατοίκους

και έκαψαν μεγάλο μέρος της πόλης. Τα Γιαννιτσά απελευθερώθηκαν από τους Γερμανούς στις 17-18 Οκτωβρίου 1944.

Προϊστορικός οικισμός Γιαννιτσών Β'

Ο προϊστορικός οικισμός Γιαννιτσών Β’ βρίσκεται στο νοτιοανατολικό άκρο της σύγχρονης πόλης, στην περιοχή της λεγόμενης «Παλιάς Αγοράς» και καλύπτει έκταση 100 περίπου στρεμμάτων. Η κατοίκηση στη θέση αυτή εκτείνεται από την Αρχαιότερη Νεολιθική περίοδο έως τα μέσα της Πρώιμης Εποχής του Χαλκού (6500-2500 π.Χ.).

         

Η πρωιμότητα του οικισμού αλλά και η εντυπωσιακή ποικιλία και ποιότητα των ευρημάτων (μονόχρωμα και γραπτά αγγεία, ειδώλια, εργαλεία, αρχιτεκτονικά στοιχεία και άλλα μικροευρήματα) καθιστούν τον οικισμό Γιαννιτσών μια από τις πιο σημαντικές προϊστορικές εγκαταστάσεις στον ελληνικό και ευρωπαϊκό χώρο. Μάλιστα κατά τη διάρκεια των ανασκαφικών τομών των ετών 1989-1996 αποκαλύφθηκαν πολύ σημαντικά οικοδομικά κατάλοιπα (κατόψεις οικιών, κλίβανοι, δάπεδα, λιθόκτιστοι τοίχοι, κλπ.).

Μακεδονικοί τάφοι

Πρόκειται για δυο μακεδονικούς τάφους, καμαροσκέπαστους, αποτελούμενους από δυο θαλάμους, ο ένας με ιωνική και ο άλλος με δωρική πρόσοψη, που χρονολογούνται στα τέλη του 4ου αιώνα π.Χ. Στους τοίχους των τάφων σώζονται παραστάσεις και αρχαία γκράφιτι. Οι τάφοι είναι επισκέψιμοι μετά από συνεννόηση με το Μουσείο Πέλλας, χωρίς εισιτήριο.

Μακεδονικός Τάφος Δ με δωρική πρόσοψη στην Πέλλα

Είναι διθάλαμος καμαροσκέπαστος μακεδονικός τάφος με δωρική πρόσοψη τεσσάρων ημικιόνων. Έχει διαστάσεις 6,15 μ. πλάτος, 6,15 μ. ύψος και 10 μ. μήκος. Στην είσοδό του έφερε λίθινη ανάγλυφη θύρα. Μία δεύτερη μαρμάρινη θύρα στην είσοδο του νεκρικού θαλάμου έφερε ανάγλυφη κεφαλή Μέδουσας επιχρωματισμένη και ανάγλυφες ασπιδίσκες. Ο τάφος είναι κατάγραφος από αρχαία graffiti και αναθηματικές επιγραφές του 1ου αιώνα π.Χ. και του 3ου αιώνα μ.Χ. Η σημαντικότερη αναφέρεται στον Ηρακλή και τον Αλέξανδρο Ηρωα.

Ο τάφος χρονολογείται στο τέλος του 4ου αιώνα π.Χ. Ο τάφος ερευνήθηκε το καλοκαίρι του 1994. Μετά το πέρας της ανασκαφής στεγάστηκε και περιφράχτηκε.

Μακεδονικός Τάφος Γ' με Ιωνική πρόσοψη στην Πέλλα.

Διθάλαμος καμαροσκεπής μακεδονικός τάφος με Ιωνική πρόσοψη από τέσσερις ψηλούς κίονες. Έχει διαστάσεις πλάτος 4,70 μ. και μήκος 7,50 μ. Υπολείμματα εγχρώμων κονιαμάτων που σώζονται στους τοίχους, έφεραν παραστάσεις κιβωτίου και καθρέπτη. Σώζεται η λίθινη βάση της νεκρικής κλίνης. Χρονολογείται γύρω στο 300 π.Χ. με βάση τα λιγοστά ευρήματα που διασώθηκαν από την αρχαία σύληση του τάφου. Η ανασκαφή του τάφου άρχισε το καλοκαίρι του 1994 και ολοκληρώθηκε τον Αύγουστο του 1995.

Αρχοντικό

Το κυκλικό «Ηρώο» του Αρχοντικού

Η λεγόμενη Τούμπα, που βρίσκεται νότια του χωριού, κατοικήθηκε από την Αρχαιότερη Νεολιθική περίοδο μέχρι και τα υστεροβυζαντινά χρόνια. Στην εποχή του Μακεδονικού κράτους ήταν η σημαντικότερη κώμη της Πέλλας.

Στα ΝΔ της Τούμπας αποκαλύφθηκε ένα τεράστιο ταφικό «Ηρώο», που χρονολογείται στις αρχές του 3ου αιώνα π.Χ. Έχει κυκλική κρηπίδα, περιμέτρου 158,5μ. και ύψους 4,20μ. Στον έκτο ανώτερο δόμο της κρηπίδας του είχε κατά διαστήματα ομοιώματα στρογγυλών μακεδονικών ασπίδων χωρίς άντυγα (διαμ. 0,62μ) που έφεραν στο στήθος οι στρατιώτες της μακεδονικής Φάλαγγας.

Κρηπίδα του «Ηρώου»

Στην περιοχή της κώμης του Αρχοντικού ανήκε και ο μεγάλος τύμβος του Μεσιανού, όπου αποκαλύφθηκε ο μεγαλύτερος γνωστός μακεδονικός τάφος (Αρχές 3ου αιώνα π.Χ.).

Από νεκροταφείο του οικισμού προέρχεται ο μαρμάρινος επιτύμβιος πεσσός (3ος αιώνας π.Χ) της Μαμάλας, κόρης του Ευκολίνου και γυναίκας του Διοδώρου.

Πενταπλάτανος

Ο αρχαίος οικισμός του Πενταπλάτανου Γιαννιτσών βρίσκεται δυτικά του χωριού. Κατοικήθηκε για πρώτη φορά στην Ύστερη Εποχή του χαλκού και ήκμασε ιδιαίτερα στα Κλασσικά και Ελληνιστικά χρόνια. Εδώ πιθανότατα εντοπίζεται η πόλη Τύρισσα.

Γυναικείο ειδώλιο

Σε ανασκαφικές τομές που έγιναν το 1985 βρέθηκαν τμήματα οικιών των κλασικών χρόνων και των ελληνιστικών χρόνων, τάφοι, ρωμαϊκό λουτρό και πλήθος ευρημάτων, όπως πήλινα γυναικεία ειδώλια, σιδερένια γεωργικά εργαλεία, χάλκινα και αργυρά νομίσματα.

Αρχαιολογικός χώρος και Μουσείο Πέλλας

Σε απόσταση 10 χλμ. από τα Γιαννιτσά βρίσκονται τα ερείπια της αρχαίας Πέλλας, της πρωτεύουσας του μακεδονικού βασιλείου, μιας πόλης που άκμασε από τα μέσα του 4ου αι. π.Χ. μέχρι τον Α' αι. π.Χ. Σώζονται πολλά ευρήματα, ενώ μπορεί να δει κανείς και την κάτοψη όλης της πόλης.

 

Το μεγαλύτερο μέρος του αρχαιολογικού χώρου βρίσκεται κοντά στην εθνική οδό Θεσσαλονίκης-Εδεσσας. Είναι επισκέψιμος από το κοινό και λειτουργεί τις καθημερινές (08.00-19.00) και τα Σαββατοκύριακα (8.30-15.00). Από την αρχαία πόλη έχει ανασκαφεί κατά την πρώτη περίοδο (1957-1963/4) οι οικίες με τα ψηφιδωτά δάπεδα και τμήμα του Ανακτόρου, ενώ κατά τη δεύτερη περίοδο (1976 κ.ε.) αποκαλύφθηκαν η αγορά, τμήμα του ανακτόρου, ιερά νεκροταφεία και άλλες κατοικίες.

Άποψη μιας οικίας της Πέλλας. Φαίνεται η περίστυλη αυλή της λεγόμενης οικίας α' και το θαυμάσιο ψηφιδωτό από άσπρους και σταχτογάλανους ρόμβους που κοσμούσε τον προθάλαμο.

Αρχαιολογικό Μουσείο Πέλλας

Το Μουσείο κτίσθηκε αρχικά για να λειτουργήσει ως τουριστικό περίπτερο. Λόγω έλλειψης άλλου χώρου χρησιμοποιήθηκε για την έκθεση των ανασκαφικών ευρημάτων της Πέλλας, αφού έγιναν κάποιες τροποποιήσεις στον εσωτερικό χώρο το 1973. Η σημερινή έκθεση στήθηκε το 1988.

Το Μουσείο διαθέτει επεξηγηματικά των αντικειμένων, κείμενα για την ιστορία της πόλης, τη γεωμορφολογία της περιοχής, την ιστορία των ανασκαφών καθώς και μακέτες ιδιωτικών κατοικιών, αντίγραφα-εκμαγεία ειδωλίων και αγγείων από αρχαίες μήτρες κ.τ.λ.

Στις συλλογές περιλαμβάνονται:

Ανασκαφικά ευρήματα ιδιωτικών κατοικιών, Αγοράς, Ιερών, Νεκροταφείων καθώς και ευρήματα της ευρύτερης περιοχής της Πέλλας. Επίσης, ψηφιδωτά δάπεδα, αρχιτεκτονικά μέλη και νομίσματα.

Από τα σημαντικότερα εκθέματα του Μουσείου είναι:

Ερυθρόμορφη υδρία, τέλος 5ου-αρχών 4ου αιώνα π.Χ., με παράσταση του αγώνα της Αθηνάς και του Ποσειδώνα για το όνομα της Αθήνας. Από το νεκροταφείο της περιοχής της Αγοράς.

 

Ψηφιδωτά δάπεδα ιδιωτικών κατοικιών. Εξι ψηφιδωτά με φυσικές ψηφίδες: Διόνυσος στον πάνθηρα, κυνήγι λιονταριού, γρύπας και ελάφι, ζεύγος Κενταύρων, φυτικά κοσμήματα.

Μαρμάρινο κεφάλι-πορτρέτο του Μεγάλου Αλεξάνδρου. Τυχαίο εύρημα από την περιοχή της Πέλλας. Ελληνιστικοί χρόνοι.

Χάλκινο αγαλμάτιο Ποσειδώνα του τύπου του Ποσειδώνα του Λατερανού που αποδίδεται στο διάσημο γλύπτη Λύσιππο. Ελληνιστικοί χρόνοι.

Μαρμάρινο αγαλμάτιο του "Αλεξάνδρου" με τη μορφή του Πάνα. Ελληνιστικοί χρόνοι.

                 

Πήλινα ειδώλια σε μεγάλη ποικιλία τύπων κατασκευασμένα σε εργαστήρια της Πέλλας.

Διακόσμηση εσωτερικού τοίχου σπιτιού με έγχρωμα κονιάματα κατά τον πρώτο πομπηιανό ρυθμό, 2ος αιώνας π.Χ.

Και ακόμα : Θησαυρός ασημένιων νομισμάτων κοπών Μακεδόνων βασιλέων (479-379 π.Χ.). Αγγεία με διακόσμηση τύπου δυτικής κλιτύος από εργαστήρια της Αγοράς, 3ος αιώνας π.Χ. Θησαυρός ασημένιων νομισμάτων ελληνιστικών χρόνων (κυρίως Ροδίων) από ιδιωτική κατοικία. Και Μήτρες για την κατασκευή ανάγλυφων αγγείων (σκύφων) από τα εργαστήρια της Αγοράς της Πέλλας. Ύστεροι ελληνιστικοί χρόνοι.

Τουριστική περιήγηση

Φιλίππειο

Πρόκειται για το τουριστικό περίπτερο της πόλης, το οποίο χτίστηκε στα τέλη της δεκαετίας του 1960 στο λόφο της πόλης μέσα σε ένα καταπράσινο πάρκο.

Μαυσωλείο του Γαζή Εβρενός

Βρίσκεται στη συμβολή δυο δρόμων, σε μικρή απόσταση από τον Πύργο του Ρολογιού. Πρόκειται για το ταφικό μνημείο του Γαζή Εβρενός, του Οθωμανού εκείνου που κατέκτησε τα Γιαννιτσά από τους Βυζαντινούς, καθώς και το μεγαλύτερο μέρος της κεντρικής Μακεδονίας.

Σύμφωνα με επιγραφή που αναφέρεται στην ταφή σε αυτό του Γαζή Εβρενός, χτίστηκε το 1417. Από τα μορφολογικά του στοιχεία συμπεραίνουμε ότι ανασκευάστηκε στα τέλη του 19ου αιώνα. Αποτελείται από δυο ορθογώνιους χώρους εμβαδού 230 τμ. Στεγάζονταν με δώμα, από το οποίο εξείχαν τρεις μικροί τρούλοι καλυμμένοι με μολύβι. Το κτίριο διαθέτει πλούσιο διάκοσμο εξωτερικά και στο εσωτερικό του είναι ελαφρά διακοσμημένο. Το μαυσωλείο προορίζεται για Αρχαιολογικό Μουσείο Γιαννιτσών.

Ιερός Ναός Αγίου Αθανασίου Πενταπλατάνου.

Βρίσκεται στον οικισμό του Πενταπλάτανου, λίγα χλμ. μακριά από τον κέντρο της πόλης των Γιαννιτσών. Πρόκειται για τρίκλιτη βασιλική με νάρθηκα, γυναικωνίτη και ημικυκλική κόγχη του Ιερού Βήματος, που χρονολογείται στις αρχές του 19ου αι. Χτίστηκε με μη επεξεργασμένες λίθους και αγκωνάρια στις γωνίες. Από την αρχική ξύλινη οροφή διατηρείται ένας ψευδοτρούλος με παράσταση του Παντοκράτορα του 1886. Το πολυγωνικής κάτοψης τέμπλο έχει ενυπόγραφες εικόνες του 1846.

Λαογραφικό Μουσείο

Το Λαογραφικό Μουσείο Γιαννιτσών βρίσκεται στο κέντρο των πόλης. Στεγάζεται σε λυόμενη κατασκευή, πίσω από το Πολύκεντρο. Ιδρύθηκε τα τελευταία χρόνια από την Ιστορική και Λαογραφική Εταιρία "Ο Φίλιππος" με σκοπό την προβολή της τοπικής ιστορίας και του παραδοσιακού υλικού. Στο Μουσείο εκτίθενται αντικείμενα του λαϊκού πολιτισμού της περιοχής, καθημερινής οικιακής χρήσης (καζάνια, ταψιά, κούπια, σίδερα με κάρβουνα, κλπ.), όσο και εργαλεία διαφόρων αγροτικών και αστικών τεχνών και επαγγελμάτων που δεν χρησιμοποιούνται πλέον (ησιόδειο άροτρο, αργαλειός, σκερπάνια, πριόνια, κόφτες, πάγκοι εργασίας.

Επίσης υπάρχουν προθήκες που φιλοξενούν αυθεντικές ανδρικές αλλά κυρίως γυναικείες στολές του 19ου και του 20ου αιώνα καθημερινές αλλά και επίσημες.

Ιδιαίτερη έμφαση δίνεται στην προβολή του περιόδου του Μακεδονικού Αγώνα.

Έτσι στο Μουσείο εκτίθενται αυθεντικές στολές, όπλα και προσωπικά αντικείμενα Μακεδονομάχων που έδρασαν στη λίμνη των Γιαννιτσών, χάρτες της περιοχής της λίμνης, πολλές φωτογραφίες από τη ζωή των Μακεδονομάχων και των χωρικών, τόσο στις καλύβες της λίμνης, όσο και από κάποια γεγονότα του Αγώνα στη γύρω περιοχή, αλλά και ένα πορτρέτο του ντόπιου Μακεδονομάχου καπετάν Γκόνου Γιώτα.

Λαογραφία

Δεν είναι μόνο τα Τουριστικά και Αρχαιολογικά ευρήματα καθώς και τα Μουσεία που διακοσμούν την Πόλη των Γιαννιτσών. Είναι και το ενδιαφέρον που δείχνουν οι κάτοικοί του για να διατηρήσουν για πάντα τις ιστορικές μνήμες και τον πολιτισμό του τόπου τους. Έτσι δημιούργησαν μια εταιρία με την ονομασία «ΦΙΛΙΠΠΟΣ».   

Ιστορική και Λαογραφική εταιρία Γιαννιτσών ο «ΦΙΛΙΠΠΟΣ»

Το 1992 ορισμένοι έγκριτοι πολίτες των Γιαννιτσών πήραν την πρωτοβουλία να προχωρήσουν στην ίδρυση ενός εκπολιτιστικού σωματείου, που θα ανταποκρινόταν αποτελεσματικά στα αιτήματα των καιρών και του τόπο μας, τότε που το «Μακεδονικό θέμα» βρισκόταν στην επικαιρότητα και με τις ταπεινές δυνάμεις τους και με τη συνδρομή συμπολιτών μας και άλλων ειδικών να συμβάλλουν ποικιλότροπα στην ανάδειξη και γνωστοποίηση των τοπικών στοιχείων της ιστορίας και της λαϊκής παράδοσης και να τονίσουν την Ελληνικότητα τους. Επίσης απέβλεπαν στην τόνωση της πνευματικής κίνησης της πόλης, που δεν την θεωρούσαμε ικανοποιητική.

Ιδιαίτερα η Ιστορική-Λαογραφική εταιρία Γιαννιτσών απευθύνθηκε στη νεολαία. Σήμερα έχει περισσότερα από 300 μέλη και έχει επιτελέσει στα 7 χρόνια ζωής της πλούσιο έργο που καθορίζεται ως εξής:

1. Έστησε κοντά στο μητροπολιτικό ναό της Πόλης άγαλμα-Ηρώο του Μακεδονικού Αγώνα μπρούτζινο, του οποίου η βάση κοσμείται με ανάγλυφες παραστάσεις σχετικές με την τοπική ιστορία.
2. Ίδρυσε και οργάνωσε μουσείο Ιστορικό- Λαογραφικό για την προβολή της τοπικής Ιστορίας και παραδοσιακού υλικού και αγωνίζεται έκτοτε για τον εμπλουτισμό του και τη μεταστέγαση του σε κτίριο καταλληλότερο. Το έχουν επισκεφθεί ως τώρα 3500 και εκατοντάδες πολίτες από τα Γιαννιτσά και αλλού και τελευταία το χρησιμοποιούν προοδευτικοί εκπαιδευτικοί για την υλοποίηση μοντέρνων προγραμμάτων μουσειακής εκπαίδευσης.
3. Καταρτίζει Ιστορικό Αρχείο της Πόλης και Βιβλιοθήκη.
4. Έχει οργανώσει διαλέξεις ιστορικού – εθνικού περιεχομένου μέσα και έξω από τα Γιαννιτσά (Κρύα Βρύση, Αριδαία, Γουμένισσα κ.α) με ομιλητές μέλη του συλλόγου ή καλεσμένους από τη Θεσσαλονίκη.
5. Έχει ξεναγήσει παλιότερα στον αρχαιολογικό χώρο της Πέλλας περίπου 3500 μαθητές και μέλη του με ειδική ξεναγό, διανέμοντας ταυτόχρονα καλαίσθητο ενημερωτικό φυλλάδιο.
6. Έχει οργανώσει τον Νοέμβριο του 1993 έκθεση υλικού για τον Μακεδονικό Αγώνα (μέρος του υλικού ήταν δανεισμένο από το Μουσείο του Μακεδονικού Αγώνα Θεσσαλονίκης) σε ειδικό δημοτικό χώρο από όπου πέρασαν σχολεία και πλήθος κόσμου.
7. Οργανώνει σε συνεργασία με άλλους φορείς, πρωτοστατώντας, κάθε Φεβρουάριο διήμερες εκδηλώσεις με επίσημο μνημόσυνο προς τιμή του συμπατριώτη μας Μακεδονομάχου Καπετάν Γιώτα.
8. Με πρωτοβουλία του οργανώνει σε συνεργασία με την Τοπική Αυτοδιοίκηση για τρίτη κατά σειρά χρόνια ανοικτό λαϊκό πανεπιστήμιο, όπου αναπτύσσονται θέματα από πολίτες κυρίως πανεπιστημιακούς με περιεχόμενο ιστορικό, ιατρικό, κοινωνικό, περιβαλλοντικό κλπ.
9. Συμμετείχε στη διοργάνωση του 1ου ιστορικού συνεδρίου στην Πόλη μας (Μάιος 1998) με θέμα «Ο Αγώνας στον Βάλτο των Γιαννιτσών».
10. Κατά τους ετήσιους χορούς του βραβεύει άτομα και φορείς για την αξιόλογη κοινωνική, επιστημονική και εθνική προσφορά τους.
11. Παραμονές εθνικών εορτασμών οργανώνει ειδικές εκδηλώσεις. Έτσι στις 27 Σεπτεμβρίου 1998 μετά από σχετική ομιλία για το ΟΧΙ από Απόστρατο Στρατηγό τίμησε μαζί με την 1η Μεραρχία Γιαννιτσών τους επιζώντες αναπήρους πολέμου 1940-1941 της επαρχίας Γιαννιτσών. Στις 24 Μαρτίου παρουσίασε μαζί με συλλόγους εκπαιδευτικών βιβλίο συμπολίτη μας με ιστορικό – εκπαιδευτικό περιεχόμενο.
12. Παρεμβαίνει αρμοδίως δείχνοντας το ενδιαφέρον του για την συντήρηση και διατήρηση Ιστορικών κτιρίων και παραδοσιακών οικιών στην Πόλη.
13. Προγραμματίζει στο άμεσο μέλλον την έκδοση βιβλίων ιστορικού- τοπικού περιεχομένου.

Αυτά τα λίγα, με σκοπό να μπορούν να γνωρίζουν οι απόδημοι όλου του κόσμου ώστε να αναγνωρίζεται το έργο τους.